Kuzuların ilk kırkımı yapılıyor, yünler eski değerini kaybetti

Erzurum'un Aziziye ilçesine bağlı Söğütlü Mahallesi'nde yaz mevsiminin gelmesiyle birlikte kuzuların ilk kırkım işlemi gerçekleştirilmeye başlandı. Hayvancılıkta "kuzu" veya "toklu" kırkımı olarak bilinen bu uygulama, yıllar önce yastık ve yorgan yapımında tercih edilen ince kuzu yünlerinin elde edilmesini sağlıyordu. Ancak günümüzde bu yünler eski değerini kaybetmiş durumda. Kuzuların 3 ile 6 aylık yaşa ulaştıktan sonra yapılan ilk kırkım, hayvanların sıcak hava şartlarından korunması ve dış parazitlerden daha iyi korunmaları amacıyla yapılıyor. Kuzuların hastalanmamaları için kırkım işlemi, yağmursuz ve sıcak günlerde gerçekleştiriliyor. Kırkım öncesinde ise kuzuların gün boyunca aç bırakılması sağlanarak, nefes darlığı yaşamalarının önüne geçiliyor. İlk kırkımda elde edilen yün, ergin koyun yününe göre çok daha ince, yumuşak, esnek ve temiz olduğundan geçmişte tekstil sektöründe ve ev eşyalarının imalatında önemli bir rol oynamaktaydı. Ancak günümüzde sentetik dolgu malzemelerinin yaygınlaşması nedeniyle kuzu yününe olan talep her yıl düşüş göstermektedir. Yaylalarda gerçekleştirilen kırkım sürecinde, geleneksel el makasları olan "kırklık" ile modern elektrikli makineler birlikte kullanılıyor. Kuzuların derisinin ince ve hassas olması sebebiyle yetiştiriciler, hayvanların zarar görmemesi için dikkatli bir şekilde çalışıyor. İlk kez kırkılan kuzular, yakalanıp yatırılma aşamasında ve makinenin sesinden dolayı zaman zaman korku ve heyecan yaşıyorlar. Erzurum Şehir Hastanesi'nde laborant olarak görev yapan ve hayvancılık yapan Muhammet Lâçin, "Bu tarihlerde kuzularımız büyüdü. 5-6 aylık oldular ve kırkım vakti geldi. Sıcaklardan korunmaları ve dış parazitlere karşı hayvanlarımızı bu dönemlerde kırpıyoruz. Bazılarımız geleneksel kırklık ile bazıları da modern makinelerle bu işlemi yapıyoruz. Kuzularımız biraz heyecanlı oluyor. Hayvanları yakalayıp yatırırken ve cihazların sesinden korkuyorlar. Biz de heyecanlıyız. Kırkım işlemi, hayvanın durumuna göre ortalama 10-15 dakika sürüyor. Tüm hayvanlarımızın kırkımını bitirene kadar buradayız" ifadelerini kullandı. Lâçin, yünlerin artık eski yıllardaki gibi değerlendirildiğini belirterek, "Eskiden koyun ve kuzu yünleri birçok alanda kullanılırdı. Özellikle kuzu yününden yastık yapılırdı. Günümüzde bu kullanım oldukça azaldı. Artık yatak ve yastıklar daha modern malzemelerden üretiliyor. Eski usulü sürdüren komşularımız var, ihtiyaçları olduğunda yünleri onlara veriyoruz, kalanını ise imha ediyoruz" dedi.