25 yıllık bileziğin içinden kaya tuzu çıktı
Bir kuyumcu, 25 yıl önce üretilen bileziğin içinden çıkan maddeleri kameraya kaydetti. Hileli üretimin geçmişi anlatıldı.
Kuyumculuk sektöründe geçmiş dönemde başvurulan dolandırıcılık yöntemleri, bir esnafın dükkanında çektiği videoyla yeniden gündemin merkezine oturdu. Kendisine getirilen çeyrek asırlık bir bilezikten şüphelenen kuyumcu, içindeki malzemeyi incelemek amacıyla takıyı pense yardımıyla kesti.
Esnaf, o anları kaydederken yaptığı açıklamada, "Şimdi yaklaşık 25 yıl önce üretilmiş bir bileziği kesiyoruz. Normalde bilezik kesmeyiz. Neden kesiyoruz? İçinde altın dışında bir malzeme var mı diye bakmak için. Ve maalesef var. Bakın neler düşüyor." ifadelerini kullandı.
Eski bileziklerde bu durumun sık yaşandığına dikkat çeken kuyumcu, "Biz normalde bilezikleri keseriz ama özellikle eski bilezikleri daha çok keseriz. Neden daha çok keseriz? Eski bilezikler sağlam olsun diye içini boşaltıp içine kum, benzeri, taş veya başka bir şey yani altının dışında sağlam olsun diye yapılmış başka bir şey koyuyorlar." şeklinde konuştu.
Kesim işleminin ardından tezgahın üzerine dökülen beyaz parçaları gösteren esnaf, "Bakın içinden tuzumsu şeyler çıktı. Bir tek şüphe ettiğim bilezik buydu. Bunun içinden de böyle içini boşaltıp, atıyorum bilezik 11,5 gramsa, biraz daha ağır çeksin diye kaya tuzu koymuşlar." dedi.
Mesleğe 1996 yılında başladığını belirten kuyumcu, bu tür hilelerin 1990'lı yıllardan 2000'lerin başına kadar piyasanın acı bir gerçeği olduğunu anlattı.
Deneyimli esnaf o günleri, "Ben 96'da bu işe başladığımda bu bilezikler maalesef üretiliyordu ve kuyumcular tarafından satılıyordu. Birçok kuyumcu bile içinde ne olduğunu bilmiyordu. Tabii satıp geri aldıktan sonra mutlaka farkına varıyordu. Ama maalesef eğer dürüst bir atölyeyle çalışmıyorsanız böyle hile hurdalara kuyumcu bile olsanız kanabilirsiniz." sözleriyle ifade etti.
Kötü niyetli üreticilerin haksız kazanç elde etmek için başvurduğu yöntemleri de anlatan kuyumcu, "Üreticiler de hem 10 gram bilezik olsun hem de sağlam olsun diyen müşterilere, 'İçine kum koyuyoruz, sağlam olsun' diyorlardı. Bu maalesef 90'lı yılların gerçekleri." diyerek eski dolandırıcılık taktiklerini aktardı.
Sektörde güveni zedeleyen bu hileli üretimin, devletin devreye girmesiyle büyük ölçüde nasıl bittiğini anlatan kuyumcu, yasal düzenlemelerin önemine vurgu yaptı.
Kuyumcu, yasal süreci şu sözlerle aktardı: "2000'li yılların başlarına kadar böyle hileli hurdalı bilezikler piyasada üretilebiliyordu. 2001 ya da 2002 yılına geldiğimizde devletimiz üreticilere ISO 9001 belgesi alma zorunluluğu kıldı. Bu belgenin amacı kalite yönetim sistemi yani üreticinin ürettiği mamulün belirli bir kaliteye, belirli bir endekse sahip olma zorunluluğu. Bu belgeyi alamayan üreticiler 2000'li yıllardan itibaren artık üretim yapamıyor."
Günümüzde artık bu tarz kaba hilelerin kalmadığını belirten esnaf konuşmasını, "2000'li yıllardan sonra artık böyle hileler, hurdalar olmuyor. Artık farklı şekilde şeyler olabiliyor ama bu kum veya içine taş koyma olayı 90'lı yılların başlarından 2000'li yıllara kadar maalesef piyasada olan bir durumdu." sözleriyle sonlandırdı.
