ABD, İran'a yönelik yeni stratejisini açıkladı

ABD merkezli Axios'un haberine göre, Trump yönetimi, İran'a uygulanan ekonomik yaptırımların uzun vadede askeri operasyonlardan daha etkili olacağını düşünüyor. Washington, bu yaptırımlar nedeniyle İran'da benzin kıtlığının ve finansal krizin derinleştiğini vurguluyor. Tahran, dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılmasını ve yaptırımların kaldırılmasını talep ediyor. Taraflar, ateşkesi kalıcı hale getirmek için arabulucular eşliğinde diplomatik görüşmeler yapıyor. ABD yönetimi, ekonomik baskıyı artırmayı ve gerektiğinde askeri seçeneği masada tutmayı planlıyor.

Trump yönetimi, İran'a yönelik ekonomik baskı stratejisinin, son dönemde gerçekleştirilen bombardımanlardan daha büyük sonuçlar doğurabileceğini belirtiyor. ABD istihbaratı, dünyanın en büyük petrol üreticilerinden biri olan İran'da benzin kıtlığı ve ekonomik krizin derinleştiğini aktarıyor. Trump, geçtiğimiz hafta sonunda İran'a yönelik ABD saldırılarını durdurduktan sonra, Tahran'ın yeni bir anlaşma görüşmek üzere toplantı talebinde bulunduğunu ifade etti. Ancak, İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bağai bu iddiayı yalanladı.

Taraflar, Umman, Katar ve Pakistan'ın arabuluculuğunda görüşmelerini sürdürüyor. Diplomatik çabalar, mevcut çatışmasızlık sürecini kalıcı bir ateşkese dönüştürmeyi hedefliyor. Görüşmelerde Hürmüz Boğazı'nın yönetimine ilişkin yeni bir düzenleme önerisi öne çıkıyor. Bu öneri, İran ile Umman arasında boğazdan geçen deniz trafiğinin yönetiminde belirli bir yetki ve potansiyel gelir sağlamayı amaçlıyor.

İran, olası bir anlaşma kapsamında ABD tarafından yeniden saldırıya uğramayacağına dair güvence talep ederken, dondurulmuş varlıklarının serbest bırakılmasını ve yaptırımların kaldırılmasını istiyor. Ancak Trump yönetimi, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki faaliyetleri nedeniyle ekonomik taviz vermeye temkinli yaklaşıyor ve Tahran'dan elindeki nükleer malzemeleri teslim etmesini talep ediyor.

Axios'a göre, üst düzey ABD'li yetkililer yaptırımların ve deniz ablukasının İran'ı müzakere masasına oturtmasının, kapsamlı bir bombardıman kampanyasına göre daha uzun sürebileceğini kabul ediyor. Bir ABD'li yetkili, İran'da bankalara hücum riski olduğunu ve petrol zengini bir ülke olmasına rağmen benzin kıtlığı yaşandığını savundu. Bu yetkili, "Savaş Bakanlığı'ndan çok Hazine Bakanlığı'ndan korkuyorlar," dedi.

ABD'li yetkililer, İran temsilcilerinin daha önce müzakerecilerle yaptıkları görüşmelerde mali kaynaklara erişimin öncelikli taleplerinden biri olduğunu belirtti. Bir ABD'li yetkili, İran'ın ciddi finansman sıkıntısı yaşadığını öne sürerek, "Steve ve Jared'den para istiyorlar. Paraya çok ihtiyaçları var," ifadelerini kullandı.

Trump yönetimi, yeniden uygulamaya koyduğu "azami baskı" politikası kapsamında İran'ın petrol ticareti, kayıt dışı bankacılık sistemi, silah tedarik ağları ve deniz taşımacılığı faaliyetlerini hedef alan 1.000'den fazla kişi, gemi ve uçağa yaptırım uyguladı. Trump, bombardımanın durdurulması kararını diplomasiye fırsat vermek amacıyla aldığını açıkladı.

Bir ABD'li yetkili, "İran ekonomisini felç eden başarılı yaptırımlar ve saldırganlıklarına karşılık olarak 13 gün boyunca düzenlenen askeri operasyonların ardından İran'ın müzakere yoluyla anlaşmaya çalışması akıllıca olur. Aksi halde başlarına ne geleceğini biliyorlar," dedi.

Başka bir yetkili ise Trump yönetiminin hem askeri hem de ekonomik baskı araçlarını kullanabileceğini belirterek, "Başkanın kazan-kazan seçeneği var. ABD bunu askeri olarak en geniş kapsamda yürütebilir. Aynı zamanda İran'ı felç edecek ekonomik yaptırımları da sürdürebilir," şeklinde konuştu.