ABD'li Bilim insanları kasırga gücünü köpekbalıklarıyla ölçüyor

Delaware Üniversitesi bünyesindeki araştırmacılar, Amerika Birleşik Devletleri'nin Doğu Kıyısı açıklarında hareket eden köpekbalıklarının topladığı verilerin, kasırgaların karaya varmadan evvelki olası şiddetini tahmin etmede kullanılıp kullanılamayacağını inceliyor. Uzmanlar, köpekbalıklarını okyanus şartlarını neredeyse anlık olarak takip eden hareketli gözlemciler konumuna getirmeyi ve bu canlıların taşıdığı sensörlerden elde edilen ölçümleri oşinografi, atmosfer ile iklim modellerinde işleme koymayı hedefliyor.

Sinema dünyasında "Jaws" filminin acımasız katil köpekbalığından "Sharknado" yapımlarında hortumlarla savrulan yırtıcılara kadar yaz mevsimi korkusunun simgelerinden biri olarak yansıtılan köpekbalıkları, bu bilimsel çalışmayla bambaşka bir göreve üstleniyor. Amerika Birleşik Devletleri'nin Doğu Kıyısı sularında yüzen bir köpekbalığı artık yalnızca av peşinde koșmuyor; aynı zamanda araştırmacıların bir kasırganın karaya çıkmadan önce ne denli sert olacağını kavramasını sağlayacak bilgileri de derliyor olabilir.

Bu projede faydalanılan CTD etiketleri, tutturuldukları deniz canlıları yüzdükçe ve daldıkça okyanusun elektrik iletkenliğini, sıcaklığını ile derinliğini kaydeden minik elektronik aygıtlardan meydana geliyor. Elektrik iletkenliği verisi ise tuzluluk oranıyla doğrudan bağlantılı bir ölçüm biçimi olarak değerlendiriliyor.

Delaware Üniversitesi Deniz Bilimleri ve Politikası Okulu'nda profesör olarak görev yapan ve araştırmanın liderliğini yürüten Aaron Carlisle, Reuters ajansına verdiği demeçte, hayvanların taşıdığı sensörlerin, özellikle bilimsel ölçümlerin az olduğu kutup bölgelerindeki deniz fillerinde oşinograflar tarafından uzun yıllardır başarıyla uygulandığını belirtti.

Carlisle'ın aktardığı bilgilere göre köpekbalıkları bu tarz bilimsel araştırmalar için yepyeni bir olanak yaratıyor. Bu durumun gerekçeleri arasında köpekbalıklarının popülasyonunun yüksek olması, geniş coğrafyalara dağılması ve koruma statüsündeki pek çok deniz memelisine kıyasla çok daha rahat ulaşılabilir nitelikler taşıması gösteriliyor. Bugüne dek köpekbalıklarının üzerine monte edilen takip aygıtları çoğunlukla bu canlıların hangi rotaları izlediğini ve nerede vakit geçirdiğini izlemeye yararken, yeni yöntemle birlikte okyanus verileri de doğrudan toplanmaya başlandı.