Atık suyu servete dönüştürüyorlar: Ultrasonla altın ve gümüş topluyorlar
Araştırmacılar, altın işleme tesislerinde oluşan endüstriyel atık sudan altın ve gümüşü ultrason desteğiyle ayırdı.
Bu çalışma, evsel atıkların bulunduğu kanalizasyon suyuyla değil, altın işleme tesislerinde kullanılan karbon hamuru (CIP) sürecinin ardından oluşan endüstriyel atık suyla gerçekleştirildi. Bu atık sularda işlem sonrası düşük oranda altın ve gümüş ile birlikte siyanür, bakır, çinko ve kurşun gibi maddeler de bulunmaktadır. Minerals Engineering dergisinde yayımlanan araştırmada, altın ve gümüşü sudan ayırmak için çinko tozunun kullanıldığı geleneksel yönteme ultrason desteği eklendi. Bu yöntemle değerli metal iyonları çinko yüzeyinde çökelerek sudan ayrılmakta. Ancak çinko parçacıklarının birbiriyle yapışması ve yüzeylerde oluşan tabaka, zamanla işlemin verimini azaltabiliyor. Ultrasonun sağladığı kavitasyon etkisi, bu sorunları azaltma potansiyeline sahip. Ultrasonla sıvı içinde meydana gelen mikroskobik kabarcıklar, çinko yüzeyindeki tabakayı uzaklaştırarak yeni reaksiyon alanları açıyor. Böylece çinko ile altın ve gümüşün teması kolaylaşıyor. Araştırmacılar, çinko miktarı, işlem süresi, karıştırma hızı ve ultrason gücü gibi değişkenleri belirleyerek uygun koşulları saptadı. Yapılan deneyler sonucu, atık sudaki altının yüzde 98,85'i, gümüşün ise yüzde 99,58'i geri kazanıldı. Ultrason kullanılmayan yöntemle kıyaslandığında, altının geri kazanım veriminde yüzde 17,98, gümüşte ise yüzde 3,64'lük bir artış sağlandı. Sonuçlar, ultrason desteğinin atık sudaki altının ayrıştırılmasında önemli bir fark oluşturduğunu gösteriyor. Çalışmanın dikkat çeken bir diğer yönü, deneylerin laboratuvar ortamında özel bir çözelti yerine, gerçek endüstriyel atık suyla yapılması oldu. Bu sayede, üretim sırasında atık suda kalan değerli metallerin yeniden kazanılması için yöntemin gerçek koşullardaki potansiyeli değerlendirildi. Araştırmacılar, sistemin büyük ölçekli tesislerde kullanılabilmesi için daha fazla çalışma yapılması gerektiğini vurguladı. Eğer yöntem endüstriyel ölçekte uygulanabilir hale gelirse, atık olarak uzaklaştırılan sularda kalan altın ve gümüş yeniden üretim döngüsüne kazandırılabilecek.
