Dışişleri Bakanı Fidan, AA Editör Masası'nın konuğu

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, AA Editör Masası'na katılarak gündeme dair değerlendirmelerde bulundu. Fidan, iki yılı aşkın bir süredir süren hazırlık sürecinin ardından Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın imzalanmasıyla tarihi bir gün yaşadıklarını belirterek, Türkiye'nin dünyanın karşılaştığı hayati sorunlara karşı yapıcı ve ön alıcı katkıları olduğunu ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliğinde yürütülen dış politikanın köşe taşlarından birinin bu anlaşma olduğunu vurguladı. Anlaşmaya ilişkin hazırlıkların uzun süredir devam ettiğini belirten Fidan, "Bunları tam 2 yıl 8 aydır ben ortaklarımızla, imza attığımız ortaklarla ve diğer bölge ülkeleriyle kesintisiz konuşuyorum" dedi. Bölgesel sahiplenmenin artırılmasının önemine dikkat çeken Fidan, dışarıdan gelen hegemonların sorunları çözmek yerine daha da derinleştirdiğini kaydetti.

Mekke Ortak Savunma Anlaşması'nın teknik olarak NATO Antlaşması'nın kolektif savunmaya ilişkin 5. maddesiyle aynı olduğunu aktaran Fidan, ittifaka imza atan ülkelerin birbirlerinin güvenliğine tehdit olmayacağını taahhüt ettiğini belirtti. Fidan, bir ülkenin saldırıya uğraması durumunda ihtiyaç duyduğu desteği istihbarat, lojistik, mühimmat veya askeri birlik gönderilmesi gibi farklı aşamalarda kendisinin tanımlayacağını söyledi. Anlaşma kapsamında Dışişleri ve Savunma bakanları ile genelkurmay başkanlarından oluşacak siyasi ve askeri bir komite kurulacağını, kararları takip edecek genel sekreterliğin merkezinin ise Suudi Arabistan'da olacağını belirtti. Henüz imzaların yeni atıldığını ve ilk komite toplantısının ardından sekreteryanın yapısı ile verilecek ilk ödevlerin belirleneceğini ifade eden Fidan, NATO'daki "interoperability" (ortak çalışabilirlik) kavramına benzer şekilde savunma sanayi alanındaki iş birliğinin ve teknolojilerden istifade edilmesinin liderler arasında en çok konuşulan konu olduğunu kaydetti.

Şimdilik Türkiye, Suudi Arabistan ve Pakistan'ın kurucu üç "çekirdek ülke" olduğunu belirten Fidan, bölgede ister iç ister dış dışarıdan olsun saldırıya uğramadığı sürece bu ittifakın herhangi bir ülkeyle alıp veremediği olamayacağını, bize saldırmayan hiçbir ülkenin hedefte olmadığını vurguladı. Başka ülkelerin de katılmak istediğini, kurucu ortakların tercihiyle çekirdek ülkelerin onayıyla diğer ülkelerin de buraya katılabileceğini belirten Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın vizyonunun bu çatı altında bütün ülkeleri toplamak olduğunu ifade etti. Osmanlı'nın çekilmesinden bu yana bölgenin istikrarsızlıkla anıldığını, ancak artık bölge ülkelerinin kendi sorumluluklarını üstlenerek önemli adımlar attığını söyleyen Fidan, bir sonraki aşamada Mısır'ın da ittifakın arasında bulunacağına inandığını dile getirdi. Kızıldeniz ticaret havzasının kapatılmasının menfaatlerle doğrudan ilgili olduğunu ve boğazın açılmasını sağlayacak bir uzlaşma üzerinde çalışıldığını belirten Fidan, ayrıca Suudi Arabistan'ın İran'a yönelik askeri müdahalenin çözüm olmadığını düşündüğünü, İsrail'in temel hedefinin ise Gazze'yi Filistinsizleştirmek olduğunu ve İsrail'in en çok korktuğu şeyin uluslararası siyasal izolasyon olduğunu, bu izolasyonun kesintisiz devam etmesi gerektiğini vurguladı.