Dünyanın en soğuk şehri Yakutsk'ta hava eksi 71 dereceyi görüyor

Nefes almanın dahi büyük bir mücadeleye dönüştüğü, dışarıda geçirilen birkaç dakikanın sınırları zorladığı bir yerleşke olan Yakutsk, kış mevsiminin gelmesiyle birlikte sokakları esir alan buz sisiyle yeniden gündemde. Uzmanların son çeyrek asrın en düşük sıcaklıklarından biri olarak kayıtlara geçirdiği bu dondurucu kent, termometrelerin eksi 80 derecenin altını görmesiyle tarihi bir rekor kırmıştı.

Yaşanan bu ekstrem soğuk, bölgede iki gün önce ölçülen eksi 58 derecelik derecenin hemen ardından gelerek dondurucu rekoru bir adım daha ileri taşımıştı. Rusya'nın Doğu Sibirya bölgesinde yer alan Saha Cumhuriyeti'nin (Yakutistan) başkenti olan bu şehir, dünyanın en soğuk yerlerinden biri olarak biliniyor ve ülkenin birçok bölgesine kıyasla rekor düzeyde düşük sıcaklıklara sahip bulunuyor.

Yıl boyunca en soğuk dönemin yaşandığı Ocak ayında, dondurucu şartlara alışkın olan bölge halkı bile ısınmak için ekstra önlemler almak zorunda kalıyor. Rusya standartlarına göre bile son derece sert geçen kış ayları ciddi fiziksel riskler barındırıyor; uzmanlar açıkta kalan cildin kısa sürede uyuşabileceğini ve donma tehlikesi ortaya çıkabileceğini belirtiyor.

İki eşarp, kalın katmanlı eldivenler, şapka ve başlık takan bir bölge sakini, soğukla baş etmenin tek yolunun uyum sağlamak olduğunu belirterek, "Soğukla savaşamazsınız. Ya ona göre giyinir ve uyum sağlarsınız ya da acı çekersiniz" ifadelerini kullanıyor. Yerel bir pazarda donmuş balık satan bir başka bölge sakini ise soğuktan korunmanın temel kuralının katmanlı giyinmek olduğunu vurgulayarak, "Önemli olan sıkı ve kat kat giyinmek. Lahana gibi üst üste katmanlar olmalı" sözleriyle durumu özetliyor.

Şehir, kış aylarında "buz sisi" adı verilen yoğun bir tabakayla kaplanıyor. Yakutsk'taki Kuzeydoğu Federal Üniversitesi'ne göre bu doğa olayı, havanın evlerden, insanlardan ve araçlardan çıkan sıcak havanın yükselmesine izin vermeyecek kadar soğuk olduğu zamanlarda meydana geliyor. Üniversite, yeni gelen öğrenciler için hazırladığı bilgilendirme yazısında, sıcaklığın eksi 40 derecenin altına düştüğü kış aylarında sokakta yürümlemenin iyi bir fikir olmadığını vurguluyor. 2018 yılında hava koşulları öylesine sertti ki bazı şehir sakinleri kirpiklerinin bile donduğunu dile getirmişti.

Yaklaşık 355 bin 500 kişilik nüfusa sahip Yakutsk, Rusya'nın en hızlı büyüyen bölgesel şehirleri arasında yer alıyor. Sürekli donmuş toprak olarak adlandırılan, toprak, çakıl ve kumun buzla birbirine bağlandığı bir zemin üzerinde kurulan kentteki birçok yapı, zeminin hareketini önlemek için beton kazıklar üzerine inşa edilmiş durumda. Sert yarı arktik iklimi nedeniyle turizm yerel ekonomide sınırlı bir paya sahip olsa da, bölge dünyanın en soğuk noktalarından birinde yaşamı deneyimlemek isteyen maceracı gezginlerin ilgisini çekmeye devam ediyor.

Rusya'nın doğusunda yer alan bu yerleşimde termometreler bu hafta eksi 45 dereceyi görürken, aşırı soğuk günlük yaşamın temel alışkanlıklarını doğrudan etkiliyor. Özel olarak tasarlanmış altyapı, kalın giysiler ve halkın yıllar içinde edindiği deneyimler sayesinde hayat kendi düzenini sürdürüyor. Doğu Sibirya'da Lena Nehri kıyısında, Kuzey Kutup Dairesi'nin yaklaşık 450 kilometre güneyinde bulunan kentte insanlar kat kat kalınlıkta giysiler giyiniyor ve günlük işlerini aksatmadan sürdürüyor.

Yakutsk'ta araçlar donmaması adına yedi gün yirmi dört saat çalışır vaziyette bırakılıyor; buzla kaplanan yollar ve nefes alırken havada oluşan buhar şehirde sıradan görüntüler arasında kabul ediliyor. Günde dört saatten daha az güneş ışığı alan bu şehirde görüş mesafesi de oldukça düşük kalıyor ve beş metreden az görüş mesafesiyle seyahat etmek epey zorlaşıyor.

Aşırı soğuk hava koşulları alışveriş alışkanlıklarını da değiştiriyor. Pazarlarda satılan et ve balık ürünleri için buzdolabı kullanılmıyor, çünkü ürünler anında donduğu için açık havada sergileniyor. Evlerde ise yaşam sıcak yemekler ve içeceklerle devam ediyor; et çorbaları, yahni, mantı, lapa ve ekmek bölge mutfağının en sık tüketilen yiyecekleri arasında yer alıyor.

Kentte doğru kıyafet tercih edilmediği takdirde dışarıda yalnızca birkaç dakika içerisinde donma riskiyle karşı karşıya kalınabileceği belirtiliyor. Kat kat giyinmenin hayati önem taşıdığı Yakutsk'ta deve yününden çoraplar, dolgulu pantolonlar, kalın montlar ve kürklü botlar günlük yaşamın vazgeçilmez parçaları oluşturuyor. Yerel halk gelen turistlere on dakikadan fazla dışarıda bulunmama uyarısı yaparken, ziyaretçiler karşılaştıkları soğuk karşısında böylesini tahmin etmediklerini ve donmamanın imkansız gibi olduğunu dile getiriyor.