Gurbetçiler altın yatırımını son 2 yılda iki kat artırdı

Altın fiyatlarının yükselişi devam ediyor. Küresel piyasalarda ons fiyatının artması ve Türkiye'de dolar kurunun yükselmesi gibi nedenlerle 2023 yılı sonunda 1.940 TL olan gram altın fiyatı, ocak ayı sonunda 7.780 TL’ye kadar çıktı. Ancak İran Savaşı sonrasında düşüşe geçen altının ons fiyatı, gram altın fiyatlarını aşağıya çekti.

Yine de son iki buçuk yıl içinde üç kat daha fazla bir fiyat artışı gerçekleşti. Ufuk Korcan'ın Dünya gazetesindeki yazısına göre, altın fiyatındaki yükseliş, bankalardaki altın mevduatının TL karşılığını tek başına açıklamıyor. Yurtdışında yaşayanların Türkiye'deki bankalarda tuttukları altın miktarına baktığımızda, fiyat etkisinden bağımsız daha önemli bir tablo ile karşılaşıyoruz.

2023 yılının sonunda yurtdışında yerleşiklerin altın mevduatının ağırlık karşılığı 11,05 tondu. 2024 yılı boyunca bu miktar önemli ölçüde değişmedi. Asıl hareket ise 2025 yılında başladı.

2025’in ilk çeyreğinde yurtdışı yerleşiklerin altın mevduatı 13,84 tona ulaştı. Haziran ayında bu miktar 15,59 tona, eylülde 16,94 tona ve yıl sonunda 19,15 tona yükseldi. Yani yalnızca 2025 yılında yurtdışında yaşayanların bankalardaki altın varlığı yaklaşık 6 ton arttı.

2026’nın ilk yarısında da eğilim devam etti. Mart sonunda 20,44 tona çıkan altın mevduatı, haziran sonunda 21,42 tona ulaştı. Böylece 2023 yılı sonundan 2026 Haziran’a kadar geçen yaklaşık iki buçuk yıllık dönemde yurtdışında yaşayanların Türkiye’deki bankalarda tuttukları altın miktarı 11,05 tondan 21,42 tona yükseldi.

Ağırlık bazında artış 10,37 ton olarak kaydedildi. Oransal olarak bakıldığında ise yaklaşık yüzde 94’lük bir büyüme mevcut. Başka bir ifadeyle, yurtdışında yaşayanların bankacılık sistemi içindeki altın birikimi neredeyse ikiye katlandı.

TL cinsinden değişim ise çok daha dikkat çekici. 2023 sonunda 21,4 milyar TL olan altın mevduatının büyüklüğü, 2026 Haziran itibarıyla 128,7 milyar TL’ye ulaştı. Bu da yaklaşık yüzde 500’lük bir artış demek.

Ancak bu rakamın tamamını altın tasarrufundaki artış olarak okumak doğru olmaz. Çünkü aynı dönemde gram altın fiyatı da 1.940 TL'den 6.009 TL’ye yükseldi. Burada ton bazındaki hesap önem kazanıyor.

Fiyatı bir kenara bıraktığımızda bile, yurtdışında yaşayanların Türkiye’deki bankalara yaklaşık 10 tonun üzerinde ilave altın taşıdığı görülüyor. Bu eğilimin 2026’nın ikinci çeyreğinde de devam etmesi dikkat çekici. Mart sonunda altın mevduatının TL karşılığı 137,2 milyar TL iken, haziran sonunda 128,7 milyar TL’ye geriledi.

İlk bakışta bir çözülme yaşandığı düşünülebilir. Oysa ton bazında tam tersi bir durum var. Martta 20,44 ton olan altın miktarı, haziran ayında 21,42 tona çıktı.

Yani yurtdışında yaşayanlar altın fiyatları gerilerken yaklaşık 1 ton daha altın biriktirdi. TL karşılığındaki düşüşün nedeni ise gram altının aynı dönemde 6.711 TL’den 6.009 TL’ye gerilemesi oldu. Bu ayrıntı önemli.

Çünkü TL bazındaki rakamlara bakıldığında gözden kaçabilecek bir eğilim ortaya çıkıyor. Yurtdışında yaşayanların altın talebi fiyat hareketlerinden bağımsız olarak devam ediyor. Altın fiyatı yükselirken mevduat büyüyor.

Fiyat gerilediğinde ise miktar artmaya devam ediyor. Bu durum, altının yalnızca kısa vadeli fiyat kazancı için değil, daha çok bir tasarruf ve servet koruma aracı olarak tercih edildiğini gösteriyor.