İran, Umman ve Hürmüz Boğazı müzakerelerinde son aşamada: Trump'tan nükleer silahsızlanma açıklaması

İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, Umman ile Hürmüz Boğazı’na dair müzakerelerin son aşamasına geldiğini duyurdu. İran resmi haber ajansı İRNA'nın aktardığına göre, Erakçi, bu konudaki güncel durumu açıkladı. Öte yandan Erakçi, bölgedeki gerilimi düşürmeye yönelik diplomatik çabaları ele almak için Suudi Arabistanlı mevkidaşı Faysal bin Farhan ile de telefonda görüştü. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise Washington ile mutabakat zaptı imzalandığını doğruladı.

Öte yandan ABD Başkanı Donald Trump, İran ile yürütülen görüşmelere dair yeni açıklamalarda bulunarak, gelen talepler ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman'ın 'bölge ateş topuna döner' uyarılarının ardından İran'ı vurma planını askıya aldığını duyurdu.

Trump, haftasonu gerçekleştireceği ve "2. Dünya Savaşı'ndan beri en büyük saldırılar" olarak nitelendirdiği operasyonu görüşmeler için askıya aldığını belirterek, Türkiye ve İran dahil bölge ülkelerinin durmasını istediğini söyledi. Trump, İran ile Hürmüz Boğazı'nın tamamen açılması ve nükleer tehdidin sona erdirilmesi konularında anlaşmanın ana hatları üzerinde uzlaşıldığını ifade etti.

Trump, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun da bu noktada kendisiyle aynı çizgide olduğunu savundu. Ancak İsrail basını ve üst düzey İsrailli yetkililer, saldırıdan vazgeçme kararının kendilerine önceden bildirilmediğini, kararı sosyal medyadaki paylaşımdan öğrendiklerini ve 'yarı yolda bırakıldıklarını' öne sürdü.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, başkent Tahran'da düzenlediği basın toplantısında, ABD ile herhangi bir müzakere yürütüldüğü iddialarını açıkça yalanlayarak, sadece komşu Umman ile Hürmüz Boğazı üzerinden geçecek geçici güvenli geçiş koridoru konusunda aktif görüşmelerde bulunduklarını duyurdu.

Mevcut durumda arabulucu ülkenin Pakistan olduğunu, Katar'ın ise arabuluculuk çalışmalarına destek verdiğini belirten Bekayi, Çin'in de durumun kötüleşmemesi için çaba gösterdiğini söyledi. Bekayi, Hürmüz Boğazı’nın “ABD ve Siyonist rejimin askeri saldırganlığı” nedeniyle kapatıldığını, ABD’nin saldırganlığı ve deniz ablukası sona ermedikçe önemli bir değişiklik olmayacağını belirtti.

Bekayi, Hürmüz Boğazı'ndaki yeni seyrüsefer rotasının "giriş ve çıkış hattı olmak üzere tek bir rota" olacağını, alternatif rotaların bulunmayacağını ifade etti.

Ancak Tahran, sadece Maskat ile bir anlaşmaya varılmasının Hürmüz Boğazı'nın tamamen yeniden açılması için yeterli olmayacağını, ABD'nin düşmanca eylemleri devam ettiği sürece normal deniz trafiğinin askıya alınmış kalacağını vurguladı.

İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Bekayi, ABD’nin İran’a karşı yürüttüğü savaşın sadece bir ülkeye karşı değil, tüm bölgeye ve bölgedeki tüm ülkelerin güvenliğine karşı olduğunu savundu. Körfez ülkelerindeki askeri tesislerin kullanımının son beş ayda istikrarsızlığı artırdığını belirten Bekayi, Trump'ın sert açıklamalarına ilişkin ise "Biz İranlı olarak kalalım.

Kendi ahlakımız var. Başkalarının kötü sözlerini örnek alacağımızı düşünmüyorum" dedi. Bekayi, “düşmanı İran’a yönelik saldırılarını sürdürmesinde nihayetinde caydırabilecek tek şeyin İran’ın gücü olduğunu” söyleyerek, 'Eğer ABD'liler maceracılık yaparsa kesin bir yanıt alacaklardır' ifadelerini kullandı.

Öte yandan Sözcü Bekayi, son 24 saat içinde İngiltere, Ukrayna ve Bulgaristan ile diplomatik temaslar gerçekleştirildiğini belirterek, tüm tarafların İran'a karşı herhangi bir çatışmanın parçası olmayacaklarını ilettiğini söyledi. Ukrayna'nın Hazar Denizi'nde İran'a ait bir gemiye yönelik saldırısı hakkında da konuşan Bekayi, Ukraynalı yetkililerin olayın kasıtlı olmadığını söylediğini, ancak Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin farklı yönde açıklamalar yaptığını belirterek, "Ukrayna'nın, bu olayın kasıtlı olmadığı yönündeki iddialarını doğrulayacak bir adım atıp atmayacağını görmek için bekliyoruz. Bu tarz olayların tekrar yaşanmaması için gerekli önlemleri alacağız" dedi.

İran'ın sorumluluğunun yeni bir muhtemel askeri gerilimin sonuçları konusunda uyarıda bulunmak olduğunu savunan Bekayi, 'İran'a yönelik bir saldırıya destek veren veya saldırgan bir ülkeye askeri üs, tesis ya da lojistik destek sağlayan her ülke, saldırının sorumluları arasında yer alacak ve eylemlerinin sonuçlarını kabul etmek zorunda kalacaktır' dedi. Hürmüz Boğazı'nın hiçbir şart altında savaş öncesindeki duruma geri dönmeyeceğini vurguladı.