İran'da 1004 dang humması vakası bildirildi

Ghobad Moradi'ye göre Sri Lanka'da resmi verilere dayalı olarak şimdiye kadar 45 bin ile 50 bin arasında dang humması vakası kaydedildi ve hastalık yayılmaya devam ediyor. Haziran ayının ilk 28 gününde ise 19 bin 200'den fazla yeni vaka bildirildi.

Hastalık yükünün en yoğun olduğu yer batı eyaleti oldu. Özellikle Colombo kentinde yaklaşık 27 bin 832 vaka görüldü. Bu sayı toplam vakaların yüzde 52'sine denk geliyor. Ülke genelinde 124 bölge yüksek riskli alan olarak belirlendi.

Sri Lanka sağlık sistemi üzerindeki baskı arttı. Hastaneler, özellikle Colombo'dakiler kalabalıklaştı. Bazı günlerde 600 ile 700 arasında yeni hasta kabul edildi. Hastalıktan en az 42 ölüm meydana geldi.

Vektör kontrolü salgın yönetiminde en büyük zorluklardan biri olarak görülüyor. Geleneksel ilaçlama yöntemleri tek başına hastalığı tamamen durduramadı. Aedes sivrisineğinin gizli üreme odakları, çevre sağlığı sorunları ve bazı böcek ilaçlarına karşı olası direnç bulaşın sürmesine yol açıyor.

Bu yılın salgını olağan zamandan erken başladı. Ağustos ayının sonuna kadar sürmesi bekleniyor. Salgın eğitim kurumlarını da etkiledi. Colombo Üniversitesi dahil bazı merkezlerde çok sayıda vaka görüldü ve geçici kapanmalar yaşandı.

Dünya genelinde dang humması son yıllarda olağanüstü artış gösterdi. 2023'te 6,5 milyondan fazla vaka ve 7 bin 300 ölüm kaydedildi. 2024'ün ilk yarısında yalnızca Amerika kıtasında 10 milyonu aşkın vaka bildirildi. Dünya Sağlık Örgütü 2023 sonunda hastalığı geleneksel bölgelerin dışına yayıldığı gerekçesiyle yüksek acil durum seviyesine çıkardı.

Asya bölgesi küresel dang yükünün büyük kısmını taşıyor. Doğu Akdeniz bölgesinde de birçok ülke yerel bulaş veya yinelenen salgınlarla karşı karşıya.

İran'da 4 Ağustos 2026 tarihine kadar toplam 1004 dang humması vakası rapor edildi. Bunlardan 20'si başka ülkelerden gelirken kalan vakalar Çabahar ve Kenarak'ta yerel bulaşma sonucu oluştu.

Dang humması başlıca Aedes sivrisineği ısırığıyla bulaşıyor. Korunmanın en etkili yolu sivrisinek ısırığını önlemek. Kişiler böcek kovucu maddeler, uzun kollu giysiler, pantolon, pencere ve kapılara tül ile özellikle dinlenme sırasında cibinlik kullanmalı. Çiçek saksıları, eski lastikler, kapaksız kaplar ve su birikintileri boşaltılarak sivrisinek üreme yerleri yok edilmeli.

Ani ateş, şiddetli baş ağrısı, kas ve eklem ağrısı ya da deri döküntüsü gibi belirtiler özellikle hastalıklı bölgelere seyahat sonrası ortaya çıkarsa vakit kaybetmeden doktora gidilmeli. İlaçlar kendi başına kullanılmamalı.