İran’ın Şahid dronları: Avrupa teknolojisi Çin üzerinden sağlandı

İran tarafından üretilen Şahid kamikaze dronları, son zamanlarda Ukrayna ve ABD'ye karşı gerçekleştirilen saldırılarda öne çıktı. ABD basınında yer alan haberlere göre, bu dronlarda kullanılan motorların geliştirilmesinde Avrupa ülkelerinden alınan parçaların, Çin üzerinden temin edildiği belirtiliyor.

1979 yılındaki İran Devrimi'nden sonra, ABD'nin Tahran'a uyguladığı yaptırımlar nedeniyle İran, hava gücünü yenilemekte büyük zorluklar yaşadı. Bu süreçte, İran hava kuvvetlerinin eksikliklerini gidermek amacıyla insansız hava araçlarına yöneldi. Tahran, geliştirdiği İHA'larla bu açığı kapatmaya çalıştı.

Ancak Şahid insansız hava aracını tasarlayan İranlı mühendisler, yüksek hız ve sıcaklığa dayanıklı bir motor geliştirmekte zorlandılar. O dönemdeki en iyi seçeneklerden biri olan Alman L550E motor tasarımı, yaptırımlar nedeniyle doğrudan satın alınamadı. Bu durumda, Çin devreye girdi.

Wall Street Journal'ın haberine göre, Çin, Almanya'dan motorları satın alıp sahte belgelerle gümrükten çıkardı. ABD ve Ukrayna yetkilileri, Batı'dan gelen motor bileşenlerinin menşeini gizlemek için genellikle Çin veya Hong Kong'daki paravan firmaların kullanıldığını iddia etti.

Bu parçaların daha sonra İran'ın kendi ürettiği yerel bileşenlerle değiştirildiği öne sürüldü. 2012 yılında bir Çin şirketi Limbach motorları dağıtmaya başladı. 2017'de bu şirket, Alman üreticiyi tamamen satın alarak İran'ın motor ithalatını kolaylaştırdı.

ABD Hazine Bakanlığı, İran'ın bu süreçte Limbach motorları temel alarak kendi motorunu geliştirdiğini bildirdi. Bugün gelinen noktada, Şahid dronları, ABD için adeta bir kâbus haline geldi. Şahid dronları, 482,8 kilometre hıza ulaşabiliyor ve hedefe isabet ettiğinde füze etkisi yaratabiliyor. İran, yaptırımlar altında geliştirdiği bu teknolojiyle, insansız hava araçları alanında önemli bir aşama kaydetti.