İsrail'de aşırı sağcı hükümet döneminde yurt dışına göç krizi

Kuruluşundan bu yana dünyadaki Yahudi nüfusunu Filistin topraklarına çekmeyi hedefleyen İsrail, geçmişte yaşanan bazı savaşlar ve ekonomik krizler nedeniyle zaman zaman göç dalgalarıyla karşılaştı. Yönetim, 1950 yılında çıkardığı Geri Dönüş Yasası ile bu süreci desteklerken, yurt dışına göçleri önlemek için çeşitli sosyal ve ekonomik teşvikler devreye soktu. — TARTIŞMALI POLİTİKALAR —

Aralık 2022'de iktidara gelen aşırı sağcı hükümetin toplumsal kutuplaşmayı tırmandıran adımları, yargıyı kontrol altına alma girişimleri ve bölgede sürdürdüğü saldırılar halk arasındaki endişeleri artırdı. Toplumun dışarıdan göç almasına dayanan yapısı, bu süreçte dışarıya doğru yaşanan göç eğiliminin hız kazanmasına yol açtı.

Tel Aviv Üniversitesi'nin 2023-2025 yıllarını kapsayan araştırmasında, göç tartışmalarının yargı reformu ve Hamas'ın 7 Ekim 2023'teki saldırısının ardından tırmandığı belirtildi. Muhalefetin bağımsız yargıya darbe olarak değerlendirdiği reform sürecinde halk sokaklara dökülürken, tartışmalar orduya kadar uzandı. — GÖÇ TSUNAMİSİ UYARISI —

Son üç yılda Ben-Gurion Havalimanı başta olmak üzere sınır kapılarında uzun kuyruklar oluştu. Araştırma, en az üç aylığına ülkeden ayrılanların sayısının 2023-2025 döneminde 270 bine ulaştığını ortaya koydu. Göç edenlerin sayısı 2023'te 86 bin 509, 2024'te 91 bin 499 ve geçen yıl 90 bin 922 olarak kayıtlara geçti. 2013-2015 döneminde ise bu sayı 183 bin 219 seviyesindeydi. — EKONOMİK ETKİLER —

Araştırmayı yürüten Profesör Itai Ater, göç dalgasının geçen yıl da sürdüğünü belirterek, verilerin şimdilik sosyo-ekonomik dirence büyük bir darbe vurmadığını ancak "Ancak önümüzdeki dönemde mevcut durum değişmediği takdirde İsrail’in güvenliği ve ekonomisini tehlikeye atabileceğinden duyulan endişe artmaktadır." değerlendirmesinde bulundu.

Kantar Enstitüsü'nün yaptığı kamuoyu araştırması, her üç kişiden birinin göç eden birini tanıdığını ve halkın yüzde 41'inin bu eğilimden kaygı duyduğunu gösterdi. Ankete katılanların yüzde 18'i son iki yılda ülkeyi terk etmeyi düşündüğünü belirtti. — VERGİ KAYBI BÜYÜYOR —

İsrail Vergi Dairesi raporuna göre, üst gelir grubunun göçü yılda 1,2 milyar şekel ekonomik kayba neden oluyor. Trendin sürmesi halinde bu rakamın 5 yılda 3,5 milyar şekele çıkabileceği uyarısı yapıldı. Göç edenlerin çoğunluğunu 20-40 yaş arası genç ve nitelikli çalışanların oluşturduğu kaydedildi. Maliye Bakanlığı yetkilileri, kriz dönemlerinde üst gelir grubunun sermayesini dışarı taşıdığını, ancak göç edemeyen alt gelir grubunun ülkede kaldığını belirterek durumun dengesizlik yarattığına dikkat çekti.