Kafkas Vakfı'nın Dijital Miras projesinin çıktıları tanıtıldı

Türkiye Ulusal Ajansı tarafından Erasmus+ Gençlik Alanında Küçük Ölçekli Ortaklıklar çerçevesinde desteklenen Kafkas Vakfının "Dijital Miras : Gençlerin Dijital Becerileri ile Geleceğe Aktarımı" adlı projesinin sonuçları, İstanbul Ticaret Üniversitesi Eminönü Ahi Çelebi Kampüsü'nde düzenlenen etkinlikle kamuoyuna duyuruldu. Toplantıya proje paydaşları, akademisyenler, çeşitli sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri ve genç katılımcılar yoğun ilgi gösterdi.

Kafkas Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı Veysel Arıhan, gerçekleştirilen programda yaptığı değerlendirmede, 32 yıllık köklü bir vakıf olarak son dönemde özellikle gençlere yönelik kültürel ve sosyal projelere ağırlık verdiklerini dile getirdi. Türkiye Ulusal Ajansının katkılarıyla hayata geçirilen çalışmanın tamamen dijital dönüşüm hedefiyle kurgulandığını aktaran Arıhan, vakfın bünyesindeki yaklaşık 6 bin kitaptan oluşan zengin kütüphanenin yanı sıra proje ortaklarının farklı dillerdeki koleksiyonlarını da dijital dünyaya taşımayı amaçladıklarını kaydetti.

Kütüphanelerinde 80'e yakın farklı dilde eser bulunduğuna dikkat çeken Arıhan, bu materyallere dünyanın dört bir yanından erişmenin oldukça zahmetli olduğunu belirterek, "Biz de bunları dijital ortama nasıl aktarabileceğimizi düşündük. Aynı zamanda gençlere dijitalleşme, dijital arşivleme ve yapay zeka alanlarında eğitim vermeyi amaçladık" şeklinde konuştu.

Projenin Paris Çeçen Enstitüsü, Bremen Çerkes Kültür Derneği ile Şamil Eğitim ve Kültür Vakfı ortaklığıyla yürütüldüğünü belirten Arıhan, katılımcıların Türkiye'de Rami Kütüphanesi, İslam Araştırmaları Merkezi (İSAM) Kütüphanesi ve İslam Tarih, Sanat ve Kültür Araştırma Merkezi (IRCICA) başta olmak üzere pek çok kurumda, Almanya ve Fransa'da ise önemli kütüphane ve arşiv merkezlerinde dijital dönüşüm çalışmalarını yerinde inceleme imkanı bulduğunu ifade etti.

Eğitim sürecine değinen Arıhan, gençlerin proje boyunca dijital arşivleme, veri yönetimi ve kataloglama konularında uygulamalı eğitimler aldığını belirterek, "Bugün bunun son ayağı olarak gençlerin kurduğu dijital kütüphanenin lansmanını gerçekleştiriyoruz. Tüm sistemi kendileri oluşturdu, verileri A'dan Z'ye işleyerek dijital altyapıyı kurdu" dedi. Bu çalışmanın yeni adımların başlangıcı olduğunu vurgulayan Arıhan, ekibin yaş ortalamasının 24-25 olduğunu, son derece dinamik bir kadroyla yola devam ettiklerini ve devlet kurumları ile özel arşivlerden elde edilen tecrübelerle yeni projeler geliştirmeyi hedeflediklerini sözlerine ekledi.

Toplantıda, proje çerçevesinde geliştirilen dijital kütüphane altyapısı ve diğer çıktılar katılımlara ayrıntılı olarak anlatıldı. Ekim 2025'te start alan proje dahilinde gençler; IRCICA, İSAM Kütüphanesi, Cumhurbaşkanlığı Devlet Arşivleri Başkanlığı Osmanlı Arşivi, Rami Kütüphanesi, İstanbul Üniversitesi Nadir Eserler Kütüphanesi ve Salt Galata Arşivi'nde teknik gezilere ve eğitimlere katıldı. Mart ve nisan aylarındaki faaliyetlerle dijital kütüphane altyapısı kuruldu; tarama, tasnif ve analiz aşamaları bitirilerek otomasyon sistemi faaliyete geçirildi.

Almanya ve Fransa'daki hareketlilik programlarında ise Berlin Devlet Kütüphanesi, Fransa Ulusal Kütüphanesi, Paris Nanterre Üniversitesi La Contemporaine ile Louvre Gençlik Merkezi Kütüphanesi'nde dijital arşivleme, bilgi yönetimi ve yapay zekanın arşiv sistemlerindeki kullanımına dair eğitimler alındı. Türkiye Ulusal Ajansı desteğiyle Kafkas Vakfı koordinasyonunda yürütülen proje; gençlerin dijital yetkinliklerini artırmayı, kültürel mirası dijital ortama taşıyarak gelecek nesillere ulaştırmayı amaçlıyor.