NATO Zirvesi sonrası Ankara sanayisinde yeni fırsatlar

Ankara Sanayi Odası (ASO), 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara'da düzenlenen NATO Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi sonrasında kapsamlı bir rapor yayımladı. Raporda, NATO'nun savunma üretimi ve tedarik yapısında beklenen dönüşümün Ankara sanayisi için sunduğu fırsatlar, rekabet koşulları ve riskler değerlendirildi.

Raporda, '2026 NATO Ankara Zirvesi ve Ankara Sanayisinin Yeni Konumu: Mülkiyetten Kapasiteye' başlığı altında, zirvede açıklanan yüksek tutarlı tedarik ve yatırım rakamları ile NATO'nun üretim ve tedarik yapısındaki dönüşüm ele alındı. Ankara sanayisinin bu süreçten alabileceği pay ile firmaların yeni döneme hazırlık için atması gereken adımlar detaylandırıldı.

ASO'nun üyelerine yönelik bir yol haritası da raporda yer aldı. Zirvenin kalıcı etkisi, yalnızca açıklanan mali büyüklüklerle değil, savunma üretimi ve tedarik yapısındaki dönüşümle değerlendirilmelidir. 'Mülkiyetten kapasiteye' yaklaşımı, fabrikaya sahip olmanın yanı sıra belgelenmiş üretim kapasitesine erişimin önemini vurguluyor.

Zirvede 50 milyar doların üzerinde yeni tedarik planlaması ilan edildiği ifade ediliyor. Bu tutarın, ortak NATO bütçesi değil, müttefiklerin ulusal tedarik ilanlarının toplamı olduğu belirtildi. NATO'nun yeni sanayi stratejisi, mevcut üretim kapasitesini ve talep alanlarını görünür hale getirerek firmaların uluslararası tedarik zincirlerine katılma imkanı sağlıyor.

Raporda, Ankara'nın güçlü üretim ve teknoloji altyapısının farklı sektörlerdeki firmalar için yeni fırsatlar sunduğu kaydedildi. NATO'nun yeni üretim yaklaşımının sunduğu fırsatlar yalnızca savunma sanayisinde faaliyet gösteren firmalarla sınırlı kalmamaktadır. Yeni dönemde, kendi ürün ve teknolojisi ile savunma sanayisinde yer alan firmaların yanı sıra, belgelenmiş üretim kapasitesine sahip sanayi kuruluşları da sisteme katılabilecektir.

Raporda, NATO'nun kriz dönemlerinde üretimi hızla artırma yaklaşımının sivil sanayi için yeni bir alan oluşturduğu ifade edildi. Gıda işleme, otomotiv yan sanayi, plastik, kimya, kauçuk ve ambalaj gibi sektörlerde faaliyet gösteren firmaların üretim kapasitelerini farklı ihtiyaçlara uyarlayarak bu yapının parçası olabileceği vurgulandı.

Yeni sistem, Ankara sanayisi için yalnızca fırsatlar oluşturmayacak, aynı zamanda firmaların uluslararası sistemlerde görünür hale gelmesiyle yeni müşterilere erişim imkanı sağlayacak. Bu durum, benzer kabiliyetlere sahip yurt içi ve yurt dışındaki üretim merkezleriyle rekabeti artıracaktır.

Firmaların, yalnızca sipariş hacmine değil, değer zincirindeki konumlarına da odaklanmaları önemlidir. Üretim kapasitesini kullandıran ancak tasarım, fikri mülkiyet, müşteri ilişkisi ve teknolojik öğrenme kapasitesini geliştiremeyen firmaların, ciro artışına rağmen ikame edilebilir bir alt yüklenici konumunda kalabileceği uyarısında bulunuldu.

ASO Başkanı Seyit Ardıç, Ankara'nın savunma sanayisindeki gücünün, önde gelen büyük kuruluşlar ve geniş bir üretim altyapısına dayandığını ifade etti. Dünyanın en büyük 100 savunma sanayi şirketi arasında 5 Türk firmasının ASO üyesi olduğunu belirtti.

Ardıç, çok sayıda KOBİ'nin de savunma sanayisinin tedarik zincirinde yer aldığını vurguladı. Ardıç, Ankara'nın üretim gücünün uluslararası değer zincirlerinde daha güçlü bir konuma taşınması gerektiğini dile getirdi. 'Gücümüz tezgahtadır, geliştireceğimiz alan ise bu gücün değer zincirindeki konumudur,' dedi.

Firmaların uluslararası sistemlerde görünür hale gelmesinin tek başına yeterli olmadığını belirten Ardıç, üyelerin belgelendirmenin yalnızca iş getireceği düşüncesiyle hareket etmemesi gerektiğini vurguladı. Belgelendirmenin rekabette elenmemenin koşulu olduğunu, ancak seçilmenin garantisi olmadığını ifade eden Ardıç, yeni üretim ağlarının Ankara sanayisi için önemli fırsatlar sunduğunu açıkladı. Temel hedef, Ankara'daki firmaların kapasite sağlayıcısı olmanın ötesine geçerek stratejik iş ortaklarına dönüşmesini sağlamaktır.

Ardıç, her sanayicinin kendisine yönelteceği ilk sorunun, 'Fabrikamızdaki üretim kapasitesi ve makine altyapısı, uluslararası tedarik zincirlerinde görünür olacak şekilde belgelenmiş midir?' olduğunu belirtti.

İkinci sorunun ise, 'Görünür olduğumuzda bizi tercih edilir ve zamanla vazgeçilmez kılacak hangi güce sahibiz?' olduğunu ifade etti. Birinci soruya yanıtı olan firmaların yarışa girebileceğini, ikinci soruya güçlü bir cevap verebilen firmaların ise yarışı kazanabileceğini söyledi.

Ankara'nın güçlü bir üretim kapasitesine sahip olduğunu belirten Ardıç, bu gücü ölçme, belgeleme ve uluslararası sistemin vazgeçilmez bir parçasına dönüştürme zamanının geldiğini vurguladı.