Netanyahu, Gazze Planına Şartlı Onay vermeye hazır

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun, ABD Başkanı Donald Trump'ın damadı ve danışmanı Jared Kushner'a, Gazze'ye yönelik 15 maddelik plana şans vermeye hazır olduğu öne sürüldü. İsrail basınına yansıyan kulis bilgilerine göre Netanyahu, geçen hafta Kushner ile yaptığı telefon görüşmesinde Hamas'ın silah bırakacağına inanmadığını ancak plana şans vermeye hazır olduğunu belirtti. Bu kapsamda Netanyahu'nun, Gazze'ye yönelik saldırıların azaltılması ve İsrail ordusunun 'Sarı Hat'tın batısına ilerlememesi konusunda taahhütte bulunduğu, Gazze Barış Kurulu'nun da İsrail'den bu aşamada hattaki konumunu korumasını ve doğrudan tehdit olmadıkça ateş açmamasını istediği kaydedildi. Ancak Netanyahu kabine toplantısında yaptığı son açıklamada, Hamas 'gerçek anlamda' silahsızlanmadan İsrail ordusunun bölgeden çekilmeyeceğini duyurarak planı reddetmiş, bununla birlikte ABD ile görüşmelerin sürdüğünü ifade etmişti.

İsrail'de yayın yapan bir televizyona konuk olan Gazze Barış Kurulu Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov, yol haritasının 'Gazze Şeridi'nin bir daha asla İsrail'in güvenliğine tehdit oluşturmamasını garanti etmeyi amaçladığını' söyledi. Planın üç temel unsura dayandığını belirten Mladenov; bunları Gazze'nin tamamen silahsızlandırılması, idari sorumluluğun bir ulusal komite aracılığıyla Barış Kurulu'na devredilmesi ve uluslararası bir güvenlik gücünün bölgeye girmesi olarak sıraladı. Plan eşzamanlı bir çekilme öngörmesine rağmen Mladenov, İsrail'in silahsızlanma yönünde sahada fiili adımlar atılmadan çekilmek zorunda olmayacağını vurgulayarak, 'Eğer fiili bir silahsızlanma gerçekleşirse, silahlar gruplardan alınır, depolanır ve nihayetinde kullanılmaz hale getirilirse, evet o zaman İsrail Gazze'den çekilecektir' dedi. Çekilmenin bölge bölge gerçekleşeceğini ve her bölgedeki silahsızlanma süreci bittiğinde ordunun geri çekileceğini ifade eden Mladenov, planın İsrail güçlerinin ani tehditlere karşılık vermesini engellemediğini, silahsızlanmanın ağır-hafif silahları, tünelleri ve silah üretim tesislerini kapsadığını kaydetti. Mladenov ayrıca Türkiye, Katar ve Mısır'ın Hamas'ın yol haritasını onaylamasında belirleyici olduğunu, Suudi Arabistan, BAE, Kuveyt, diğer Körfez ülkeleri ile Fas'ın da plana destek verdiğini belirtti.

Geçen yıl ekim ayında varılan ateşkesin ikinci aşamasına geçişi düzenleyen planda İsrail'in karşı çıktığı temel noktanın Hamas'ın silahsızlandırılması süreci olduğu belirtilirken, Mladenov daha önce Hamas'ın ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının uygulanmasına yönelik ayrıntılı bir yol haritasını kabul ettiğini açıklamıştı. ABD Başkanı Donald Trump da Barış Kurulu'nun, Hamas ve Gazze'deki diğer silahlı gruplarla silahların bırakılması konusunda anlaşmaya vardığını duyurmuştu.

Öte yandan Hamas Siyasi Büro Üyesi Besem Naim, Netanyahu'nun açıklamasının ardından arabulucuların ve garantör konumundaki ABD'nin, Netanyahu ve hükümetine yol haritasına uymaları ve süreci engellememeleri için baskı yapmasını beklediklerini ifade etti. Hamas, ağır silahları teslim etmek için İsrail'in tüm saldırıları durdurmasını ve askerlerini tamamen çekmesini şart koşarken, Filistinli gruplarla birlikte müzakere sürecine ve arabulucuların önerilerine olumlu yaklaştığını bildirmiştir. Hamas, ikinci aşamanın uygulanmasının İsrail'in ilk aşamadaki yükümlülüklerini eksiksiz yerine getirmesine bağlı olduğunu vurgulamıştır. Gazze Yönetimi Ulusal Komitesi de Gazze Şeridi'nin yönetimini devralmak için kurumsal ve operasyonel hazırlıklarını tamamlamıştır. Gazze Şeridi'nde ateşkes anlaşmasının ilk aşaması 10 Ekim 2025'te yürürlüğe girmiştir. Ancak, ateşkes, esir takası ve insani yardımların artırılmasını öngören anlaşmaya rağmen İsrail'in saldırıları ve yardıma yönelik kısıtlamaları devam etmiştir.