Petrol fiyatları Hürmüz Boğazı'ndaki kısıtlamalarla yükseldi
Hürmüz Boğazı'na yönelik yeni geçiş kısıtlaması önerileri ve akaryakıt piyasasındaki gelişmeler, petrol fiyatlarının artmasına yol açtı.
Petrol fiyatları, İran ile Umman arasında Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına dair yapılan görüşmelerde gündeme gelen yeni geçiş kurallarıyla yine yükseliş gösterdi. 'Düşmanca' olarak tanımlanan gemilere yönelik geçiş yasağı önerisi ve olası yaptırımlar, küresel enerji piyasalarında arz endişelerini artırdı.
Haftanın son işlem gününde, Brent ham petrol vadeli işlemleri 80 sent artışla varil başına 84,38 dolara, ABD Batı Teksas türü (WTI) ham petrol vadeli işlemleri ise 64 sent artışla 78,78 dolara yükseldi. Her iki gösterge petrol de haftalık bazda yaklaşık yüzde 8'lik kayba doğru ilerliyor.
Hafta başında ise petrol fiyatları, ABD ile İran arasında bir diplomatik çözüm ihtimalinin artmasıyla düşüş göstermişti. Ancak gösterge Brent petrol, 13 Temmuz'dan bu yana ilk kez gerilediği 80 dolar seviyesinin altını gördükten sonra perşembe günü yeniden bu eşiğin üzerine çıktı. Uzmanlar, diplomatik temasların piyasanın olası bir anlaşmanın tanker trafiğini tamamen normale döndüreceği konusunda henüz ikna olmadığını ifade ediyor.
KCM Trade Baş Piyasa Analisti Tim Waterer, yıl içinde daha önce de benzer uzlaşma girişimlerinin kısa vadeli kaldığını hatırlatıyor. Bu nedenle yatırımcıların temkinli davranmaya devam ettiğini belirtiyor. Waterer, ihtiyatlı yaklaşımın petrol fiyatlarındaki sert düşüşlerin önüne geçerken, arz risklerinin fiyatlamalarda etkisini koruduğunu vurguladı.
Danışmanlık şirketi Rystad Energy'nin Petrol Emtia Piyasası Başkan Yardımcısı Lin Ye, doğrudan tetikleyici unsurun oldukça spesifik olduğunu belirterek, fiyatların İran'ın Hürmüz Boğazı geçiş şartlarına ilişkin yayımladığı taslak plana tepki verdiğini kaydetti. Ye, piyasanın kötü bir anlaşmayı fiyatlamadığını, aksine bunun normal akışın geri kazanılması değil, yönetilen ve koşullara bağlı bir koridor olacağının teyidini fiyatladığını ifade etti.
İran'ın yarı resmi haber ajansı Fars, İran Parlamentosu'ndaki bir komisyonun, ABD, İsrail ve 'düşmanca' olarak tanımlanan diğer ülkelere ait gemilerin Hürmüz Boğazı'ndan geçişinin yasaklanmasını öngören bir yasa tasarısını değerlendirdiğini bildirdi. Tasarıya göre, belirlenen kuralları ihlal eden gemilere, taşıdıkları yükün değerinin yüzde 20'sine kadar para cezası uygulanması öneriliyor.
Daha önce paylaşılan bilgilere göre, İran, Hürmüz Boğazı'nı kullanan gemilerden, yük değerinin yüzde 5 ila 7'si arasında geçiş ücreti alınmasını savunuyor. Umman ise yaklaşık yüzde 3 seviyesinde bir ücretlendirme öneriyor. Ancak ABD, boğaz geçişlerinde herhangi bir ücret uygulanmasına karşı çıkıyor. Sektör kaynakları, ABD yaptırımları ve sigorta sözleşmelerindeki kısıtlamalar nedeniyle önerilen sistemin pratikte uygulanmasının oldukça zor olacağını değerlendiriyor.
Petrol piyasası analiz şirketi Vanda Insights'ın kurucusu Vandana Hari, olası bir anlaşma sinyallerinin piyasada hız treni etkisi yarattığını ancak anlaşmanın sağlanması için ne yapılması gerektiğinin belirsizliğini koruduğunu belirtti.
Yemen'deki İran destekli Husiler, Marib ve Hadramut bölgelerinde Suudi Arabistan'a ait askeri konuşlanmalara yönelik füze ve insansız hava aracı saldırıları düzenlediklerini açıkladı. ABD Başkanı Donald Trump, İran ile süren savaşın kısa süre içinde sona ereceğine inandığını ifade etti. Ancak Orta Doğu'daki jeopolitik risklerin devam etmesi, petrol piyasalarında temkinli fiyatlamanın sürmesine neden oluyor. Öte yandan, 7 Ağustos gece yarısı itibarıyla benzine yapılması beklenen 4.35 TL'lik indirimin Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) artışı nedeniyle fiyatlara yansımadığı bildirildi.
