Tuna Nehri'ndeki kuraklık enerji sorunlarına Yol Açtı
Tuna Nehri'ndeki rekor düşüş, enerji üretimini olumsuz etkiledi.
(ANKARA) - Tuna Nehri'nin debisinin kuraklık ve aşırı sıcaklar nedeniyle rekor seviyede azalması, Macaristan, Romanya ve Sırbistan'da enerji üretimini aksattı. Bu durum, nükleer ve hidroelektrik santrallerin kapasitesinin düşmesine neden oldu. Sırbistan'ın Prahovo Limanı yakınlarında ise İkinci Dünya Savaşı'ndan kalma Alman savaş gemilerinin enkazları su yüzüne çıktı.
Tuna Nehri'nin Budapeşte’den geçen kesiminde rekordüşüş yaşanırken, soğutma suyu için nehre bağımlı nükleer santrallerin faaliyetleri ve hidroelektrik üretimi olumsuz etkilendi. Macaristan hükümeti, 2 bin megavat elektrik üreten Paks Nükleer Santrali'nin üretiminin 230 megavata düştüğünü duyurdu. 3 Ağustos'ta Paks yakınlarındaki nehir seviyesinin eksi 140 santimetreye inmesi ve su sıcaklığının 27,8 santigrat derece olması santral için risk teşkil etti. Santralde üretimin tamamen durdurulması ihtimali gündeme gelse de, son türbinin çalışmasıyla üretim düşük kapasitede devam ediyor.
Macaristan Başbakanı Peter Magyar, Facebook üzerinden yaptığı açıklamada, tam kapanmanın geçici olarak önlendiğini ve bunun "elektrik tüketiminin en yüksek olduğu günlerden biri için çok iyi bir haber" olduğunu belirtti. Hükümet, büyük sanayi kuruluşlarından tüketimlerini azaltmalarını isterken, haneler ve şirketlerin gönüllü tasarruflarıyla pazar günü talebin 700 megavat düştüğü kaydedildi.
Romanya'nın kamuya ait enerji şirketi Nuclearelectrica, Cernavoda Nükleer Santrali'nin 1 numaralı ünitesinin, Tuna'daki "benzeri görülmemiş" düşük seviye nedeniyle 28 Temmuz sabahı kontrollü olarak kapatıldığını duyurdu. Şirket, bu kararın nükleer güvenlik sınırlarını korumak amacıyla alındığını ve çevre ya da personel için bir risk oluşturmadığını bildirdi.
Romanya ordusu, kalan reaktöre soğutma suyu ulaştırabilmek için 3 Ağustos'ta Bala Kanalı yakınlarında 180 kilogram patlayıcı kullanarak kayaları kontrollü bir şekilde parçaladı. Sırbistan'da ise Tuna üzerindeki ana hidroelektrik santralinin kapasitesi yüzde 20'ye kadar düştü. Başbakan Duro Macut, 3 Ağustos'ta enerji sorunlarına ilişkin acil bir toplantı yaparak halka klima gibi yüksek enerji tüketen cihazların kullanımını azaltma çağrısında bulundu.
Kuraklığın bir diğer sonucu ise Sırbistan ile Romanya sınırındaki Prahovo yakınlarında Tuna Nehri'nin çekilmesiyle ortaya çıkan İkinci Dünya Savaşı'ndan kalma batık gemiler oldu. Yüzeye çıkan bazı enkazlarda hala patlamamış mühimmat bulunduğu belirtildi. Avrupa Birliği, bu bölgeye Temmuz 2023'te geçiş koridorunu genişletmek ve düşük su dönemlerinde nehir trafiğini aksatan enkazları kaldırmak amacıyla 16 milyon avro hibe sağlamıştı. Enkazların çıkarılmasına yönelik projenin 2028 yılında tamamlanması öngörülüyor. Prahovo sakini Krsta Brandic, büyük gemilerin artık bölgeden geçemediğini ve trafiğin neredeyse durma noktasına geldiğini ifade etti.
