Türkiye kayısı üretiminde lider konumda yer alıyor

Binlerce yıllık geçmişiyle sofraların vazgeçilmez meyvelerinden biri olan kayısı, Türkiye'nin tarımda öne çıkan ürünleri arasında yer alıyor. Kayısının ana vatanı Türkistan, Orta Asya ve Batı Çin'i kapsayan geniş bir bölgedir. Bu meyve günümüzden 5000 yıl önce bu coğrafyada bilinmekteydi ve tarımı yapılmaktaydı.

Büyük İskender'in seferleri sırasında MÖ 4. yüzyılda Anadolu'ya getirilen kayısı, uygun iklim ve toprak şartları sayesinde ikinci vatanını buldu. MÖ 1. yüzyılda Roma ve Pers savaşları sırasında Ermeni tüccarlar meyveyi önce İtalya'ya sonra Yunanistan'a taşıdı. Avrupa'ya yayılması uzun sürdü ve 13. yüzyılda İspanya ile İngiltere'ye, 17. yüzyılda ise Fransa ve Amerika'ya ulaştı.

Kayısı dünyanın pek çok yerine dağılmış olsa da daha çok Akdeniz'e yakın ülkelerde, Avrupa, Orta Asya, Amerika ve Afrika'da yetişme alanı buldu. Dünya yaş kayısı üretiminde Türkiye ilk sırada yer alıyor. Türkiye'yi sırasıyla İspanya, İtalya, birleşik devletler topluluğu, İran, Fransa, Yunanistan ve ABD takip ediyor.

Birinci grup ülkelerin yaş kayısı üretimi 100 bin tonun üzerindedir. Bu grubu Fas, Pakistan, Suriye, Çin, Güney Afrika, Macaristan, eski Yugoslavya, Romanya ve Avustralya izliyor. Dünya yaş kayısı üretiminin yüzde 10 ila 15'ini gerçekleştiren Türkiye'de 6 kayısı bölgesi bulunuyor.

Malatya ve çevre illerin dışındaki bölgelerin üretimleri sofralık tüketime yöneliktir. Birinci bölgedeki kayısıların büyük kısmı kurutulmaktadır. Bu bölge dünya kuru kayısı üretiminin yaklaşık yüzde 85 ila 90'ını karşılıyor.

Kuru ve yaş olarak satışa sunulan kayısı vitamin, mineral, lif, protein ve potasyum bakımından zengindir. Uzmanlara kilo vermek isteyenler tarafından kayısı zayıflatır mı veya bir kayısı kaç kalori gibi sorular yöneltilir. Yüzde yüz gramlık kayısıda yaklaşık 48 kilokalori enerji ve 9 gram şeker bulunur.

Bir adet orta boy yani 30 gramlık kayısı 14,4 kalori içerir. Kilonuzu korumak için doktor önerisi alarak kayısı tüketebilirsiniz. Diyet yaparken kayısı tüketmek kilo kontrolü sağlar ve uzun süre tokluk hissi oluşturur.

Kayısı yemek gün içinde alınan gıda miktarını azaltmaya yardım eder. Ödem atma konusunda başarılıdır ve bağırsakları rahatlatır. Spor öncesinde yağ yakımı için enerji kaynağı sağlar. Kilo verirken kan değerlerinin düşmesine engel olur.

Evde kolayca hazırlayabileceğiniz kayısılı pamuk kek için gerekli malzemeler şunlardır: Üç yumurta, bir su bardağı şeker, bir su bardağı yoğurt, yarım su bardağı sıvı yağ, bir paket vanilya, bir paket kabartma tozu, iki su bardağı un ve iki adet küp doğranmış kayısı.

Kekin üzeri için iki adet ince dilimlenmiş kayısı, bir yemek kaşığı şeker ve bir tatlı kaşığı tarçın gereklidir. Yumurtaları şekerle köpürene kadar çırpın. Üzerine yoğurt ve sıvı yağ ekleyip karıştırın.

Ayrı bir kapta un, vanilya ve kabartma tozunu karıştırın. Malzemeleri azar azar ekleyerek köpüğünü bozmadan hamura yedirin. Küp kayısıları ekleyip birkaç tur karıştırın ve yağlı kağıt serilmiş kelepçeli kalıba dökün. Kayısı dilimlerini tarçın ve şekerle karıştırıp hamurun üzerine dizin. 175 dereceli fırında 40 ila 45 dakika pişirin.