ABD'de İran ile savaşa destek ilk kez bu kadar düştü

Amerika Birleşik Devletleri'nde İran'a karşı yürütülen askeri harekat için kamuoyunun desteği her üç kişiden yalnızca birinin onayında kaldı. Çatışmaların altıncı ayına girdiği süreçte yapılan son anket, savaşın başlamasından bu yana ölçülen en düşük destek oranını ortaya koydu.

Reuters ajansı ile Ipsos araştırma kuruluşu tarafından 24 ile 26 Temmuz tarihleri arasında düzenlenen anket sonuçlarına göre, ABD Başkanı Donald Trump'ın çalışma performansını onaylayanların oranı bir önceki aya kıyasla 3 puanlık artışla yüzde 37 seviyesine çıktı. Trump'ın onay düzeyi geçen ay ikinci başkanlık döneminin en dip noktasına gerilemişti.

Araştırmaya katılanların yüzde 69'luk kesimi, Trump'ın İran'daki askeri operasyonun amaçlarını kamuoyuna net bir şekilde aktaramadığını ifade etti. Cumhuriyetçi Parti'ye oy veren seçmenlerin yaklaşık yüzde 40'ı da bu düşünceyi paylaştı.

Trump, çatışmaların başlangıcından bu yana İran'daki muhaliflerin mevcut yönetimi devirmesine yardım edilmesi, Tahran yönetiminin füze kapasitesinin yok edilmesi ve ülkenin nükleer silaha sahip olmasının engellenmesi gibi farklı hedefler dile getirdi.

İran makamları ise nükleer silah üretme çabasında oldukları yönündeki iddiaları her zaman reddetti.

Anket bulgularına ilişkin değerlendirmede bulunan Beyaz Saray Sözcüsü Olivia Wales, Trump'ın politikalarını sürekli değişen kamuoyu yoklamalarına göre belirlemediğini savundu.

Wales, ABD Başkanı'nın temel amacının İran'ın nükleer silah edinmesinin önüne geçmek olduğunu belirtti.

Reuters ve Ipsos anket sonuçlarına göre, İran'la yaşanan savaşı onaylayan ABD'li seçmenlerin oranı çatışmaların patlak verdiği günden bu yana hiçbir dönemde yüzde 40 sınırını aşmadı.

Bu oran, Washington yönetiminin geçmiş yıllarda müdahil olduğu diğer çatışmaların ilk dönemlerinde saptanan kamuoyu desteklerinin oldukça gerisinde kaldı. Gallup verilerine göre, 2003 yılında başlayan Irak Savaşı'nın ilk aylarında ABD halkının yaklaşık yüzde 70'i bu savaşı destekliyordu.

11 Eylül 2001 terör saldırılarının sonrasında başlayan Afganistan Savaşı'na sunulan destek ise ilk aylarda yüzde 90 düzeyine ulaşmıştı.

Savaşa gösterilen halk tepkisinin, kasım ayında yapılacak ara seçimler öncesinde Trump ve Cumhuriyetçi Parti üzerinde siyasi baskı yaratabileceği öngörülüyor. Seçimlerde Kongre'nin Temsilciler Meclisi ile Senato kanatlarındaki çoğunluğu hangi siyasi partinin alacağı netleşecek.

Ankete katılım sağlayan bağımsız seçmenlerin yüzde 36'sı Demokrat Parti adaylarını, yüzde 20'si ise Cumhuriyetçi Parti adaylarını desteklediğini aktardı. Bağımsız seçmenler ekonomi alanındaki politikalarda da Demokratlara daha fazla güven bildirdi.

Resmi verilere göre çatışmalarda bugüne kadar 18 ABD askeri hayatını kaybetti. Savaş sahasında başta İran ve Lübnan olmak üzere binlerce insan yaşamını yitirdi.

Çatışmaların küresel enerji piyasalarında tetiklediği dalgalanmalar neticesinde ABD'de akaryakıt fiyatlarının artması, çok sayıda ailenin bütçesini doğrudan sarstı.

Donald Trump, 2024 yılındaki seçim kampanyası döneminde ülkeyi yeni ve uzun süreli çatışma ortamlarına sokmayacağına ve sonsuz savaşlara son vereceğine dair taahhütte bulunmuştu.

İran'a yönelik saldırı talimatını verdiğinde ise operasyonun dört ila beş hafta süreceğini iddia etmişti.

Trump, İran'daki çatışmaların Vietnam Savaşı gibi uzun yıllara yayılan bir sürece dönüşebileceği yönündeki kaygıları geri çeviriyor. Vietnam Savaşı yaklaşık 20 yıl sürmüş ve resmi rakamlara göre 58 binden fazla Amerikan askerinin ölümüne sebep olmuştu.

Mart ayının ortasında düzenlenen bir önceki ankette savaşa verilen destek yüzde 37 olarak kaydedilmişti. Çatışmaların resmen başladığı 28 Şubat tarihinde ise katılımcıların yüzde 27'si savaşa destek vermediğini, yüzde 29'u ise kararsız olduğunu bildirmişti.

Reuters ile Ipsos şirketlerinin internet ortamında yürüttüğü son araştırmaya ABD genelinden 1246 yetişkin katılım gösterdi. Çalışmanın hata payının artı veya eksi 3 puan olduğu açıklandı.