
Amazon ormanları'nın altında yüzlerce gizli yapı keşfedildi
Bilim insanları LIDAR teknolojisiyle Amazon yağmur ormanlarının altında yüzlerce yeni toprak yapı tespit etti.
M.Ö. 600 ile M.S. 850 yılları arasında Amazon'un güneybatısında yaşayan Aquiry medeniyeti, bölgede hendeklerle çevrili devasa geometrik toprak yapılar, yani geoglifler inşa etti. Helsinki Üniversitesinden arkeo-antropolog Martti Parssinen yönetimindeki uluslararası ekip, LIDAR teknolojisiyle gerçekleştirdiği havadan lazer taramaları sayesinde yağmur ormanlarının altına gizlenmiş bu yapıları haritalandırdı.
Araştırmacılar, bölge genelinde 4 bin 497 kilometrekarelik alanı tarayarak 396'sı ilk kez gün yüzüne çıkan toplam 432 toprak yapıyı açığa çıkardı. Taranan sahanın tüm Amazon bölgesinin yüzde 3'ünden daha az bir kısmını oluşturması, medeniyetin yayıldığı coğrafyanın büyüklüğünü gözler önüne serdi.
Eldeki verileri değerlendiren bilim insanları, Aquiry medeniyetinin en parlak dönemi olan M.S. 200 civarında 183 bin kilometrekarelik bir alana yayıldığını tahmin ediyor. Bölge genelinde 24 bin ila 30 bin arasında toprak yapının bulunabileceği ve nüfusun 1,2 milyon ile 3 milyona ulaştığı değerlendiriliyor. Aquiry kültürünün tek bir krallık veya imparatorluk yerine, ortak geleneklerle birbirine bağlanan topluluk ağlarından meydan geldiği ifade ediliyor. Evlerin ahşap malzeme nedeniyle günümüze kadar kalmadığı, fakat törensel ve siyasi toplanma alanı olarak kullanılan derin hendekli yapılara geniş yolların bağlandığı kaydediliyor. LIDAR taramalarından elde edilen bulgular, Amazon yağmur ormanlarının bugüne dek insan eli değmemiş bakir bir orman olduğu yönündeki yaygın kanaatin değişmesi gerektiğini ortaya koydu.
Uzmanlar, M.S. 200'lü yıllarda bölgenin mısır, manyok, kabak ve pamuk tarlalarıyla çevrili yerleşim yerlerinden oluştuğunu, çevredeki ormanların ise meyve ve fındık ağaçlarıyla insan eliyle yönetildiğini kaydetti. M.S. 850 civarında tarih sahnesinden silinen Aquiry medeniyetinin hangi sebeple yok olduğu ve M.S. 1000 yılına kadar geçen sürede neler yaşandığına dair araştırmalar ise sürüyor. Söz konusu çalışmanın sonuçları Nature dergisinde yayımlandı.



