Aynı gecede iki meteor yağmuru zirve yapacak
Gökbilimcilerin meteor sezonunun açılışı olarak duyurduğu bu hafta, iki ayrı meteor yağmuru aynı gece zirve yapacak. Parlak dolunay gözlemi zorlaştırsa da gökyüzünde nefes kesen bir şölen yaşanacak.
Yıldız kaymalarını izlemekten keyif alanlar için yılın en dikkat çekici dönemlerinden biri resmen başlıyor. Uzmanlar, gökyüzünün ikiye katlanacağı bu özel haftada iki ayrı meteor yağmurunun 30 Temmuz Perşembe gününü 31 Temmuz Cuma gününe bağlayan gece aynı anda en yüksek aktiviteye ulaşacağını belirtti. Yaşanan bu olay, yaz boyunca sürecek olan yoğun meteor sezonunun da ilk adımı olarak değerlendiriliyor.
Bu muhteşem çifte şölenin gökyüzünde rahatça takip edilmesini engelleyen tek bir unsur bulunuyor: Oldukça parlak bir dolunay. 29 Temmuz Çarşamba günü gerçekleşecek Geyik Dolunayı'nın (Buck Moon) hemen ardından zirveye ulaşacak meteor yağmurları sırasında, Amerikan Meteor Topluluğu'nun paylaştığı verilere göre Ay yüzde 98 oranında dolu ve parlak olacak. Bu durum, yoğun ay ışığının gökyüzünü aydınlatması nedeniyle sönük kayan yıldızların bir kısmının fark edilmesini zorlaştıracak.
Bu hafta sonu zirve yapacak olan iki akıntıdan ilki, Güney Delta Aquariids meteor yağmuru olarak biliniyor. 12 Temmuz ile 23 Ağustos tarihleri arasında aktif olan bu akıntı, ideal ve karanlık bir gökyüzünde saatte yaklaşık 25 kayan yıldız üretebiliyor; ancak bu yıl parlak ay ışığı sebebiyle bu rakama ulaşmak oldukça güç olacak. İkinci akıntı konumundaki Alpha Capricornids ise 3 Temmuz - 15 Ağustos tarihleri arasında faaliyette olup, aynı gece saatte yaklaşık 5 meteor sunuyor. Sayı düşük gibi görünse de bu akıntının çok farklı bir avantajı bulunuyor.
Alpha Capricornids meteor yağmuru her ne kadar saatte az sayıda meteor verse de, aralarındaki en dikkat çekenleri ateş topları olarak öne çıkıyor. Dünya atmosferine giriş yaparken alev alan bu uzay taşları, gökyüzünde son derece parlak ve zaman zaman renkli izler bırakarak ortadan kayboluyor. Güney Delta Aquariids meteorları çoğunlukla daha sönük kalıp ateş toplarından mahrum olsa da, iki akıntının aynı döneme denk gelmesi gökyüzü fotoğrafçıları ve gözlemciler için değerli bir pratik ortamı yaratıyor.
Parlak bir dolunay meteorların fark edilmesini zorlaştırsa da bu durumu tamamen imkansız hale getirmiyor. Uzmanlar bu hafta sonu en net görüntüyü elde etmek için birtakım altın kurallara dikkat çekiyor. Gece yarısından sabaha karşı 02:00 ile 04:00 arası, Delta Aquariids'in merkez noktası olan Kova takımyıldızının güney gökyüzünde en yüksek konuma ulaştığı en elverişli zaman dilimi olarak öne çıkıyor. Ay ışığının doğrudan görüş açısını kapatmasını önlemek için Ay'ı arkada bırakmak ya da bir bina, ağaç veya tepe arkasında bırakarak gizlemek gerekiyor. Ayrıca teleskop veya dürbün görüş alanını gereksiz yere daralttığı için meteor yağmurlarının her zaman çıplak gözle izlenmesi tavsiye ediliyor.
Eğer bu hafta sonu bulutlu bir havaya denk gelinirse veya parlayan dolunay nedeniyle istenen görüntüler elde edilemezse üzülmeye gerek yok; çünkü çok daha büyük bir gösteri Ağustos ayında kapıda bekliyor. Perseid meteor yağmuru, 12-13 Ağustos gecesi zirve yapacak. Üstelik bu zirve, 12 Ağustos tarihindeki yeni ay evresinin hemen ardından gerçekleşeceği için gökyüzü tamamen karanlık ve ay ışığından uzak kalacak. Perseid sırasında saatte ortalama 100 meteor kayması bekleniyor.
