El Salvador'da 3 bin yıllık volkanik kül altındaki mezarlık bulundu
El Salvador'daki arkeolojik kazılarda, volkanik kül tabakaları altında saklanan 3 bin yıllık mezarlık ve yüzüstü gömülmüş iskeletler gün yüzüne çıktı.
Yüzyıllar boyunca volkanik patlamaların sakladığı 3 bin yıllık sır nihayet ortaya çıkarıldı. El Salvador yakınlarında gerçekleştirilen kazı çalışmalarında, metrelerce kül tabakasının altında olağanüstü biçimde korunmuş insan kalıntıları ile sıra dışı eşyalara ulaşıldı. Bilim insanlarını en çok mercek altına alan konu ise cesetlerin defnedilme şekli oldu.
San Salvador bölgesindeki keşif, hem yapının bozulmamış olması hem de iskeletlerin duruş biçimiyle bilim dünyasında geniş yankı uyandırdı. MÖ 850 yılına tarihlendirilen mezarlık alanında 26 tam iskelet, 4 kısmi iskelet ve 3 kafatası tespit edildi.
Araştırmacıların en çok dikkatini çeken ayrıntı, cesetlerin yüzüstü yatırılmış vaziyette bulunmasıydı. Ayrıca bazı iskeletlerin el ve ayaklarının bağlı olduğu, bir kısmının ise sakatlanmış izler taşıdığı görüldü. Kalıntıların hemen yanında keşfedilen deniz kaplumbağası formundaki Usulutan seramiği, antik döneme ait inanç sistemleri ile defin geleneklerine ışık tutuyor. Küllerin oluşturduğu doğal koruma kalkanı sayesinde, o döneme ait manyok dallarının kalıntıları dahi günümüze kadar ulaştı. Şimdi uzmanlar, yaş tespiti amacıyla radyokarbon testleri ve cinsiyet analizi için DNA incelemelerine hazırlanıyor.
Elde edilen bu yeni veriler, bölgede bir insan kurban etme ritüeli yapılıp yapılmadığı sorusunu beraberinde getirdi. Geçmişte, 1970'lerde yine aynı bölgedeki Chalchuapa kazılarında 33 kişiye ait kalıntılar bulunmuş ve kemiklerdeki şiddet izleri nedeniyle bu alan Mesoamerika'nın en eski kurban alanlarından biri olarak kayda geçmişti. Antiguo Cuscatlan'daki son mezarlığın da benzer izler barındırdığı saptandı. Kalıntıların bir ritüele mi yoksa tarihin farklı bir dönemine mi ait olduğu yapılacak testlerle kesinleşecek.
Kazı ekibinde yer alan Yale Üniversitesi'nden arkeolog ve doktora öğrencisi Carlos Flores Manzano ise buluntulara farklı bir perspektiften yaklaştı. Bedenlerin yüzüstü pozisyonda gömülmesinin Maya astronomisiyle ilişkili olabileceğini belirten Manzano, iskelet yakınındaki deniz kaplumbağasının da kutsal bir yolculuk ritüeli kapsamında bırakılmış olabileceğini ifade etti.
Hassas durumdaki iskeletler zarar görmemeleri için alçılanarak çıkarıldı ve detaylı incelemeye alındı. Bireylerin beslenme düzenleri ile ölüm sebeplerinin aydınlatılması hedefleniyor. Laboratuvar analizlerinin yaklaşık bir yıl sürmesi ve neticelerin daha sonra paylaşılması öngörülüyor.
