Eskişehir'de saat ustası teknolojiye karşı direniyor

Geleneksel zanaat olan saat tamirciliği, günümüzde hızla gelişen teknoloji ve değişen tüketim alışkanlıkları karşısında zorlu bir sınav veriyor. Eskişehir’de dedesinden miras kalan 90 yıllık dükkânında mesleğini sürdüren 50 yıllık saat ustası Muzaffer Yürütücü, bu sürecin zorluklarını ve sektördeki değişimleri aktarıyor. Akıllı saatlerin yaygınlaşmasıyla birlikte mekanik saatlere olan ilginin azaldığını belirten Yürütücü, geçmişte bir saatin uzun yıllar kullanılabildiğine dikkat çekerek günümüzde daha kısa ömürlü ürünlerin tercih edildiğini ifade etti. Mekanik saatlerin üretiminin giderek azaldığını dile getiren Yürütücü, insanların ekonomik nedenlerden dolayı daha uygun fiyatlı ama daha kısa süre kullanılan saatlere yöneldiğini söyledi. Saat sektöründeki üretim anlayışının değiştiğini aktaran Muzaffer Yürütücü, firmaların uzun ömürlü ürünler yerine yenilenmeye dayalı sistem benimsediğini savundu. Yürütücü, "Eskiden bir saati tamir ederek yıllarca çalıştırabilirdik. Şimdi firmaların '3-5 yıl kullanılsın, yenisi alınsın' mantığı yüzünden hem dayanıklılık hem de parça anlamında tamir şansımız bitti. Maalesef mesleğimiz sadece pil ve kordon değiştirmekten ibaret hale geldi" diye konuştu. Ayrıca, saat tamirciliğinin sadece teknolojik gelişmelerden değil, yetişen usta sayısının azalmasından da etkilendiğini vurgulayan Yürütücü, gençlerin sabır ve emek isteyen bu mesleğe eskisi kadar ilgi göstermediğini ifade etti. Kendinden sonra mesleği devralacak çırak ve kalfa bulmanın zorlaştığını belirten Yürütücü, saatçiliğin geleceği için yeni neslin bu alana yönelmesi gerektiğini vurguladı. Geleneksel saat tamircilerinin bir diğer sorunu da e-ticaret. Yürütücü, internet üzerinden yapılan satışların küçük esnafı zor durumda bıraktığını söyledi. "İnternet bizim en büyük rakibimiz. Biz burada kira ve vergi gibi masraflarla uğraşırken, aynı zamanda müşterimizle yüz yüze muhatap oluyoruz ve tüm sorumluluğu üstleniyoruz. İnternetteki satıcının böyle dertleri yok. İnsanlar doğal olarak ucuz olana yöneliyor ancak bu durum küçük esnafın her geçen yıl biraz daha kaybolmasına neden oluyor" dedi. Saat tamir ücretlerinin kullanılan parçaya, saatin özelliklerine ve verilen emeğe göre değiştiğini anlatan Yürütücü, sektörde belirli bir fiyat standardının bulunmadığını kaydetti. Yılların deneyimiyle hizmet vermeye devam eden usta, vatandaşlardan küçük esnafa destek olmalarını istedi. Muzaffer Yürütücü, vatandaşların alışveriş tercihlerinde yerel esnafı göz önünde bulundurması gerektiğini belirterek, "İnsanların öncelikle küçük esnafı korumasını tercih ederim. Ben de bir müşteri olarak alışverişlerimde küçük esnafa gidiyorum. Eğer aradığım imkânı orada bulamazsam AVM'lere veya büyük mağazalara bakıyorum. Herkesi küçük esnafa destek olmaya davet ediyorum" dedi. Yarım asırlık saat ustasının dükkânındaki tik tak sesleri, teknolojiye rağmen geleneksel zanaatın hâlâ yaşamaya devam ettiğini gösteriyor.