İsveç'te Mahkeme: Rus gölge filo gemisi Ukrayna'ya verilebilir

İsveç Yüksek Mahkemesi, 5 Ağustos tarihinde, Rus gölge filosuna ait bir kargo gemisinin ele geçirilerek Ukrayna'ya transfer edilmesine imkan tanıyan kararı onayladı.

Baltık Denizi'nde İsveç makamları tarafından alıkonulan Caffa adlı yük gemisinin, Rusya'nın Ukrayna'da işgal ettiği bölgelerden çalınan tahıl ürünlerini taşıdığı öne sürüldü. Haziran ayında bir İsveç mahkemesi, gemiye el konulmasının yasal olduğuna ve teknenin Kiev yönetimine devredilebileceğine karar vermşti.

İsveç, 5 Ağustos'ta bu kararın arkasında durdu. Ukrayna Başbakanı Andrii Sybiha gelişmeyi "tarihi bir karar" olarak nitelendirdi. Bu karar, yabancı bir mahkemenin çalınmış Ukrayna tahılıyla bağlantılı Rus gemisinin devrine hükmettiği ilk olay olma özelliğini taşıyor.

Sybiha sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, bu tarihi kararın önemli bir emsal oluşturduğunu belirterek; kolluk kuvvetleri ile savcıların kararlı adımlarının, bağımsız ve tarafsız bir yargıyla birleştiğinde hesap verebilirlik ilkesini somut sonuçlara dönüştürebileceğini kanıtladığını ifade etti.

Caffa gemisi ilk olarak Mart ayında İsveç polisi ve sahil güvenlik ekipleri tarafından durduruldu. Gine bayrağı taşıyan teknenin sahil güvenlik tarafından "devletsiz" olduğu değerlendirildi. Ayrıca geminin güvenlik ve denize elverişlilik standartlarını ihlal ettiği tespit edildi.

İlk durdurma anında Caffa, Ukrayna'nın yaptırım listesinde yer alıyordu.

Kiev'in yaptırımlar sorumlusu Vladyslav Vlasiuk, Caffa'nın daha önce Temmuz 2025'te Kırım'daki Sivastopol limanından yapılan sevkiyatlar dahil olmak üzere, işgal altındaki Ukrayna topraklarından tahıl çalınması olaylarına karıştığını öne sürdü.

Ukrayna'nın talebi üzerine İsveç, gemi hakkında soruşturma başlatmış ve el konulması talimatı vermişti.

Kiev yönetimine göre Rusya, işgal altındaki Ukrayna bölgelerinden sistematik olarak tahıl topluyor ve bunu işgal makamlarıyla bağlantılı ağlar üzerinden ihraç ediyor. Ukrayna, bu faaliyetlerin yalnızca uluslararası normları değil, aynı zamanda bu tür kargoları kabul eden ülkelerin iç hukukunu da ihlal ettiğini savunuyor.

Rusya, yaptırımlardan kaçınmak, işgal edilen bölgeleri desteklemek ve çalınan malları taşımaya devam etmek amacıyla üçüncü ülke bayrakları taşıyan, genellikle sigortasız ve yaşlı tankerlerden oluşan bir "gölge filo" bulunduruyor. Bu filo, Moskova'nın Batı yaptırımlarına ve ticaret kısıtlamalarına rağmen savaş bütçesini finanse etmesine imkan tanıyor.

Son aylarda Ukrayna ve uluslararası ortakları, Rusya'nın gölge filosu üzerindeki baskıyı artırdı. Avrupa Birliği'nin 21. yaptırım paketinde, bu gemilerden ele geçirilen ham petrol, tahıl ve diğer emtiaların üye devletler tarafından satılmasına izin veren bir madde de yer alıyor.

Ortak bir AB gücü de Akdeniz'de gölge filoya ait birkaç tankeri durdurdu. Fransa, Belçika, İngiltere ve diğer ülkeler de kendi kara sularına giren şüpheli gölge filo gemilerine operasyon düzenledi.