Kerküklü maket ustası tarihi mirası minyatürlerle yaşatıyor

Irak'ın Kerkük şehrinde yaşayan maket sanatçısı Adil Hacı Bekir, üç on yıldır sürdürdüğü mesleğiyle bölgenin unutulmaya yüz tutmuş tarihi değerlerini minyatür çalışmalarla geleceğe taşıyor. Konutunda oluşturduğu küçük atölyede ahşaba şekil veren zanaatkâr, Kerkük'ün mimari yapılarının maketlerini üreterek hem hayatını kazanıyor hem de kültürel mirası yeni kuşaklara ulaştırıyor.

Zanaata lise yıllarında bir eğitimcisinden aldığı esinle başlayan Hacı Bekir, ilk olarak kırsaldaki konutların modellerini inşa etti. Uzun süre yapı sektöründeki firmalara, toplu konut alanlarına ve devlet dairelerine projeler hazırlayan sanatçı, son 22 yıldır bütün dikkatini Irak ve özelinde Kerkük'ün tarihi ile kültürel mirasına yöneltti.

Sanatçı, faaliyetlerinin başlangıcında Kerkük'e bağlı bazı köy evlerinin modellerini hazırladığını, zamanla tarihi mekânların maketlerine yöneldiğini ifade etti. Tarihi binaların ilgisizlik ve kimsesizlik sebebiyle gördüğü zarara vurgu yapan Hacı Bekir, bu yola çıkış amacını şu ifadelerle aktardı: "Kerkük'te terk edilen ve geçmişi çok eski yıllara dayanan tarihi alanların harabeye döndüğünü fark edince büyük üzüntü duydum. Bunlar arasında yıkılanlar da mevcut. Bu yapılar onarılamadığına göre bir gün tamamen silinip gidecekler. Bu sebeple maketlerini yaparak bu tarihi eserleri yeni nesle aktarmak istedim."

Hacı Bekir, bölgedeki ilk yerleşim merkezi olan Kerkük Kalesi'nin ihmal edilmiş halinin kendisini derinden etkilediğini ifade etti. Sanatçı, özellikle ilk yerleşim yerleri arasında yer alan Kerkük Kalesi'nin bakımsızlığından duyduğu kaygıyı dile getirerek yetkili mercilere hızlıca onarım yapılması yönünde çağrıda bulundu.

Üretimlerinin yalnızca günümüzde varlığını sürdüren yapılarla sınırlı kalmadığını aktaran zanaatkâr, geçmişte farklı sebeplerle yıkılmış tarihi yapıları da günümüze taşımaya çalıştığını kaydetti. Hacı Bekir, ihmal ve yıkımlar dolayısıyla bugüne ulaşamamış tarihi yapıların da eski dönemlere ait fotoğraflarını inceleyerek maketlerini inşa ettiğini belirtti.

En yoğun ilgiyi camiler, Osmanlı Kışlası, eski yönetim binaları, Kerkük Kalesi'ndeki tarihi Ulu Cami, Selçuklu mimarisinin izlerini taşıyan Gök Kümbet ile han maketlerinin gördüğünü söyleyen Hacı Bekir, çalışmalarının Kerkük ile sınırlı kalmadığını vurguladı. Sanatçı, köklü bir tarihi dokuya sahip olan Erbil ve Musul gibi çevre şehirlerdeki mühim yapıların da maketlerini imal ettiğini dile getirdi.

Hacı Bekir, Irak'ın tarihi mekânlar ve yapılar bakımından oldukça zengin bir coğrafya olduğunu belirterek, temel hedefinin bu yapıların tamamını yok olmadan önce maket haline getirmek olduğunu sözlerine ekledi.