Macaristan tek nükleer santralini kuraklık nedeniyle kapatıyor

Macaristan'ın elektrik ihtiyacının neredeyse yarısını karşılayan tek nükleer santral, Tuna Nehri'ndeki su seviyesinin rekor düzeyde azalması sebebiyle faaliyetlerine ara verecek.

Başbakan Peter Magyar, ülkenin merkezinde yer alan Paks Nükleer Santrali'nin pazar günü kapatılacağını duyurdu. Bu hamle, 44 yıllık tarihindeki ilk tam kapanma olma özelliği taşıyor.

Magyar, cuma günü 965 megavata gerileyen üretim kapasitesinin gece saatlerinde 240 megavata düştüğünü, bu rakamın normal düzey olan 2.000 megavatın çok altında kaldığını belirtti. Nehirde su seviyesinin bir santimetre daha gerilemesi halinde çalışan son ünitede de üretimin durdurulması gerekeceğini ifade eden Magyar, bunun santralin tasarımcılarıyla işletmecilerin hiç ihtimal vermediği bir durum olduğunu vurguladı.

Budapeşte'nin güneyindeki Sovyet yapımı dört reaktörlü tesis, soğutma işlemi için Tuna Nehri'nden su çekiyor. Ancak nehir seviyesindeki düşüş, pompaların yeterli su almasını engelliyor.

Paks bölgesinde nehir seviyesinin eksi 134 santimetreye düşmesi zorunlu tam kapanmayı tetiklerken, seviyenin 2018 yılında kaydedilen eksi 98 santimetrelik rekoru geride bırakarak eksi 144 santimetreye kadar inmesi bekleniyor.

Paks'ın devre dışı kalmasıyla ülkenin daha önce görülmemiş bir enerji kriziyle karşı karşıya kaldığını kaydeden Magyar, vatandaşlara özellikle tüketimin en yüksek olduğu 17.00-22.00 saatleri arasında elektriği bilinçli kullanma çağrısı yaptı. Hükümet ayrıca elektrik tasarrufu sağlamak amacıyla kamuda haftanın ilk üç günü evden çalışma kararı aldı.

Öte yandan Macaristan'ın enerji açığını elektrik ithal ederek tamamlayacağı, bu durumun artan fiyatlar nedeniyle ülke bütçesine 315 ila 630 milyon dolar ek yük getirmesi beklendiği bildirildi.

Almanya'dan Karadeniz'e uzanan Tuna Nehri, aylarca süren sıcak hava dalgaları ve kuraklık nedeniyle seviyesi düşen Avrupalı nehirler arasında yer alıyor. Bu durum, Macaristan'da 100'den fazla şehir ve köyde su kullanım kısıtlamalarının devreye sokulmasına yol açtı.

Hükümet ayrıca, operasyonlarında yoğun su kullanan şirketlerden durumu dengelemek amacıyla tüketimlerini gönüllü olarak azaltmalarını talep etti.

Rekor kıran bu iklim olayı, yıllardır yavaş bir büyüme süreci yaşayan ülkede deniz taşımacılığını, turizmi, tarımı ve sanayiyi de olumsuz etkiledi.

Slovakya Başbakanı Robert Fico, ülkesinin enerji durumunu yakından takip ettiğini ve yardım etmeye hazır olduğunu açıkladı.

Avrupa, mayıs ayından bu yana ard arda gelen sıcak hava dalgalarının etkisi altında kalırken, kıtada kaydedilen en şiddetli sıcak hava dalgası haziran ayında yaşandı.

World Weather Attribution grubundaki bilim insanları, elde edilen bulguların benzeri görülmemiş sıcaklıkların arkasındaki temel nedenin insan kaynaklı iklim değişikliği olduğuna işaret ettiğini belirtiyor.