Rusya Yüksek Mahkemesi'nden Yabloko partisine seçim engeli

Rusya Yüksek Mahkemesi, Yabloko partisinin eylül ayındaki parlamento seçimlerine katılmasına izin vermedi. Mahkeme kararı 10 Ağustos'ta yayımlandı. Kararın gerekçesinde seçim kampanyası kurallarının ihlal edildiği iddia edildi.

Bu karar, Rusya Merkezi Seçim Komisyonu'nun 29 Temmuz'da Yabloko'nun aday listesini kaydetmesinden birkaç hafta sonra alındı. Komisyon daha önce partinin seçim yarışına girmesine onay vermişti. Davayı milliyetçi ve Kremlin yanlısı Rodina partisi açtı. Hakim Viyaçeslav Kirillov, Yabloko'nun federal aday listesi kaydının iptali istemiyle açılan davanın kabul edildiğini açıkladı.

Yüksek Mahkeme sözcülüğü, Rodina'nın Yabloko kampanya materyallerinde aşırılık yanlısı faaliyet çağrıları bulunduğu yönündeki iddialarının bu dava kapsamında doğrulanamayacağını, kanıt sunulması halinde ayrı bir yargılamada ele alınması gerektiğini belirtti. Mahkeme, Yabloko'nun telif hakkı mevzuatını ihlal ederek sahiplerinin izni olmadan başkalarına ait metin, görsel ve video gibi yaratıcı eserleri kullandığını kaydetti. Rodina, üst düzey bir parti üyesinin bir röportajda Sovyet dönemine ait "Güneş hep parlasın" adlı şarkının sözlerinden alıntı yapmasını telif ihlali olarak öne sürdü. Ayrıca davada, Rusya'nın mali izleme kurumu Yabloko'nun Almanya ve ABD dahil yabancı ülkelerden üçüncü taraflar aracılığıyla para aldığını iddia etti. Öte yandan Rodina, Yabloko'nun internet sitesinde "uluslararası LGBT hareketi" lehine içerik yayımlayarak bir aşırılık yanlısı örgütü kamuoyu önünde desteklemekle suçladığını da öne sürdü.

Duruşma sırasında diğer Rus parti liderlerinin de Yabloko'ya karşı suçlamalarda bulunduğu görüldü. Rusya Federasyonu Komünist Partisi Merkez Komitesi Başkanı Gennadi Ziuganov, rakiplerini "Rus devletçiliğini güçlendirme politikasını" desteklememekle ve Ukrayna makamlarının eylemlerini kınamamakla suçladı. LDPR lideri Leonid Slutski, Kiev ile barış görüşmeleri yapılması önerisi nedeniyle Yabloko'nun "istenmeyen kuruluş" ilan edilmesini talep etti. Adil Rusya lideri Sergey Mironov ise Adalet Bakanlığı ve Başsavcılık'ın Yabloko'yu yakından incelemesi gerektiğini belirterek, partinin "özel askeri operasyona karşı çıktığını", "ülkeyi utandıracak bir barış yapma sözü verdiğini" ve "yabancı ajanları desteklediğini" savundu.

Sekiz saat süren duruşma boyunca adliye binası dışında çoğunluğu gençlerden oluşan yüzlerce kişi "Rusya" ve "Yabloko" sloganları attı; şarkılar söyleyip bayraklar salladı. Bazı destekçiler Rusça'da "elma" anlamına gelen Yabloko ile bağlarını göstermek için yanlarında elma taşıdı, kaldırıma tebeşirle yazılar yazdı. Duruşma sonrasında destekçilerine seslenen Yabloko lideri Nikolay Rybakov, Adalet Bakanlığı'nın partiyi defalarca denetlediğini ve yasadışı hiçbir şey bulmadığını, tüm belgelerin Merkezi Seçim Komisyonu tarafından oybirliğiyle onaylandığını vurgulayarak iddiaları destekleyecek hiçbir kanıt olmadığını belirtti. Rybakov, davayı siyasi rakiplerin rakipler sahadan temizleme girişimi olarak nitelendirdi; uzun bir yolları olduğunu ve ölümleri durdurup barışı geri getirmek için büyük ve önemli bir görevleri bulunduğunu kaydetti.

Rodina da seçimlerde yarışan partiler arasında yer alıyor. Rodina lideri Alexei Zhuravlev, Yabloko'nun seçimden men edilmesi için mahkemeye başvurduğunu belirtti. Zhuravlev, partinin özellikle kampanya finansmanında çok sayıda ihlal tespit ettiğini, fonların hesaplar dışından sağlandığını ve Batılı kaynaklar dâhil beyan edilmeyen kampanya desteği ile yasaklı sosyal medya platformlarında reklam verildiğini öne sürdü. Yabloko ise bu suçlamaları reddetti. Zhuravlev ayrıca Rodina'nın Yabloko'nun barış çağrısında "aşırılık belirtileri" gördüğünü de iddia etti. — KARAR HENÜZ KESİNLEŞMEDİ —

Yabloko lideri Nikolay Rybakov, Yüksek Mahkeme'nin kararının henüz yürürlüğe girmediğini belirterek, karara itiraz etmek için beş günleri olduğunu ve temyiz başvurusunun mahkeme heyeti tarafından değerlendirileceğini açıkladı.

Bu karar, Rusya'nın tek kalan liberal siyasi grubunu seçim dışı bıraktı. Yabloko seçim kampanyasını Ukrayna'daki savaşa son verilmesi çağrısı üzerine kurmuştu. Parti, kaydının ardından yalnızca 43 kelimeden oluşan tarihinin en kısa kampanya platformunu yayımlamıştı.

Yabloko yayımladığı metinde, "Barış ve özgürlük için! Korkusuz bir yaşam için! Ateşkes, diplomasi ve barış" ile "korkudan ve siyasi baskıdan arınmış bir Rusya" çağrısında bulunmuştu. Savaşın sona erdirilmesini savunan bir partinin kaydının yapılması pek çok kişi için sürpriz yaratırken, analistler bu durumun vatandaşların hoşnutsuzluklarını yönlendirebilecekleri kontrollü bir kanal veya muhalefet oranını ölçme amacı taşıyabileceği değerlendirmelerinde bulundu.