Sanayi devlerinin finansman gideri 1 trilyona dayandı

Türkiye'nin içinde bulunduğu yüksek enflasyon sarmalının çalışanlar üzerindeki baskısı eriyen ücretlerle görülürken, şirketlerin omuzlarındaki borç ve faiz yükü de hızla büyüyor.

Artan maliyetler ve yükselen faizler küçük işletmelerden sanayi devlerine kadar tüm kesimleri etkiliyor. Türkiye'nin sanayi devlerinin toplam borç yükü son 5 yıllık süreçte 5 katına çıkarak 8,89 trilyon liraya ulaştı. Dezenflasyon politikaları kapsamında uygulanan sıkı para tedbirleri ve sanayicilerin sıkça dile getirdiği artan faiz oranları sonrasında finansman giderleri de tırmandı. Türkiye genelindeki en büyük 1000 şirketin finansman gideri 993,1 milyar lirayı geçti. Böylece istihdama ve yeni yatırımlara aktarılabilecek büyük bir kaynak finansman masraflarına gitti.

İstanbul Sanayi Odası'nın (İSO) hazırladığı Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu ile Türkiye'nin İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu araştırmaları, dev şirketlerin 2021 yılından bu yana katlanan borç ve finansman yükünü gözler önüne serdi. İlk 500 büyük sanayi kuruluşunun toplam borcu 2021 yılında 1,5 trilyon lira seviyesindeydi. Bu rakam 2022'de 2,56 trilyon liraya, 2023'te 4 trilyon liraya, 2024'te 5,8 trilyon liraya ve geçtiğimiz yıl 7,6 trilyon liraya yükseldi. Söz konusu gelişmelerle birlikte sanayi devlerinin borç yükü 5 yılda 5 kat artış kaydetti. İkinci 500 büyük sanayi listesindeki firmaların toplam borcu ise 2021'de 243 milyar 800 milyon lira iken, 2022'de 363 milyar 38 milyon liraya, 2023'te 641 milyar 459 milyon liraya çıktı. Bu şirketlerin borç yükü 2024 yılında 847 milyar 786 milyon lirayı, 2025 yılında ise 1,2 trilyon lirayı geride bıraktı. İkinci gruptaki firmaların borç artışı 5 yılda 5.2 katı buldu.

Genel toplamda 1000 büyük sanayi kuruluşunun 2021 yılında 1,75 trilyon lira olan toplam borç yükü 5 katına çıkarak 2025 yılı itibarıyla 8,8 trilyon liraya ulaştı.

Türkiye'nin en büyük 1000 sanayi firmasının borç yükü 2021-2025 döneminde 5 katına çıkarken, toplam finansman giderindeki artış da 4.3 kat olarak gerçekleşti. Türkiye'nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu'nun finansman giderleri 2021'de 209 milyar lira, 2022'de 277 milyar lira, 2023'te 533 milyar lira ve 2024'te 619 milyar liraya yakın bir düzeyde gerçekleşti. Bu harcama kalemi 2025 yılında 854,7 milyar liraya çıktı. İkinci 500 Büyük Sanayi Kuruluşu'nun finansman giderleri ise 2021'de 20 milyar lira, 2022'de 32 milyar lira, 2023'te 65,5 milyar lira, 2024'te 95,3 milyar lira ve 2025'te 138,4 milyar liranın üzerine çıktı. Böylece 1000 şirketin toplam finansman gideri 2025 yılı sonunda 993,1 milyar liraya dayandı.