17 Ağustos Depreminin üzerinden 27 yıl geçti

Marmara depremi olarak bilinen büyük felaket sonrası rant odaklı anlayış, daha büyük felaketlere yol açtı. Merkez üssü Kocaeli'nin Gölcük ilçesi olan 7,4 büyüklüğündeki depremin üzerinden 27 yıl geçti. Deprem Ankara'dan İzmir'e kadar çok geniş bir alanda hissedildi.

Türkiye Büyük Millet Meclisi Deprem Araştırma Komisyonu'nun 2021 tarihli raporuna göre büyük sarsıntıda 18 bin 373 kişi yaşamını yitirdi. Olayda 48 bin 901 kişi yaralandı, 5 bin 840 kişi ise kayıtlara kayıp olarak geçti. Depremde 96 bin 808 ev ile 15 bin 939 işyeri yıkıldı. Toplam 252 bin 158 konut hasar gördü. Deprem davalarında hiçbir kamu personeli ceza almadı. Sorumluların büyük bir kısmı serbest kaldı.

Cezaların caydırıcılık yaratmamasından cesaret alan ranta dayalı sistem kriz yönetimini etkiledi. Deprem sonrası mücadelede tecrübeli olan Türk Silahlı Kuvvetleri geri plana itildi. Bu durum 6 Şubat depremlerinde daha büyük bir felakete yol açtı.

Konuya ilişkin uzmanlar yapılan yanlışlara ve yapılması gerekenlere dikkat çekti. Şehir plancı Dr. Tuğçe Tezer depremle mücadelede dirençli kentlerin önemini vurguladı. Tezer, "Depreminin yıldönümünde, yalnızca bir doğa olayı olan depremin öncesinde, sırasında ve sonrasında yürütülen mekânsal ve yönetsel tercihlerle bir afete dönüştüğü gerçeğiyle bir kez daha karşı karşıyayız" dedi.

Tezer kentlerin barınma, çalışma, eğitim, sağlık ve ulaşım yüzeylerinden oluşan karmaşık sistemler olduğunu belirtti. Tezer, "Fiziksel mekânın yanı sıra toplumsal, ekonomik, kültürel katmanlar da bu sistemin ayrılmaz parçalarıdır" ifadesini kullandı. Tezer ayrıca, "6 Şubat depremlerinden en ağır yıkımı alan Hatay ilinin Antakya ilçesinde depremlerden sonra 42 ayı geride bıraktığımız deneyim, planlama hiyerarşisi ve kamu yararı perspektifinde, afet yönetimine bakış açımızı ve kentlerimizin olası geleceğini gözler önüne seriyor" açıklamasını yaptı.

İstanbul'da deprem riski sürerken bu alanda çalışmaları olan isimler cezaevinde bulunuyor. Gürkan Akgün, Ramazan Gülten, Mehmet Murat Çalık, Dr. Buğra Gökce, Resul Emrah Şahan ve Evren Buçan İBB soruşturması kapsamında Silivri'de tutuklu. İstanbul'un depreme hazırlanmasında görev alan Tayfun Kahraman ise Gezi davası hükümlüsü olarak cezaevinde tutuluyor. Kahraman Anayasa Mahkemesi'nin iki ayrı ihlal kararına ve ağır sağlık sorunlarına rağmen 2022'den beri 1575 gündür tutuklu bulunuyor.