ABD'nin füze savunma stokları azalıyor: İran savaşı etkiliyor

ABD'nin İran ile son dönemlerde yaşadığı gerginlik, ordunun elindeki gelişmiş füze savunma sistemlerinin stoklarının daha da azalmasına yol açtı. Washington merkezli Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi (CSIS) tarafından yayımlanan bir analiz, Patriot ve THAAD füze sistemlerindeki düşüşün, ABD ile Ortadoğu'daki müttefiklerin hava savunma sistemlerini daha sınırlı kullanmaya zorlayabileceğini ortaya koydu. Analizde, İran'dan fırlatılan füze ve insansız hava araçlarına karşı daha az sayıda önleyici füze kullanılabileceği ve bunun da saldırı araçlarının savunmayı aşma ihtimalini artıracağı vurgulandı. Raporun yazarlarından emekli deniz piyade albayı Mark Cancian, füze stoklarındaki azalmanın savunma stratejisini doğrudan etkileyebileceğini ifade etti. Cancian, ABD güçlerinin bir hedefe karşı üç yerine iki önleyici füze kullanabileceğini belirterek, "Bu, önleme ihtimalini azaltır ancak bir füzenin elde kalmasını sağlar" dedi. Alternatif olarak, hedefi ıskalaması beklenen İran füzelerine karşı hiçbir önleyici kullanılmaması da mümkün. ABD ordusu, İran'ın Ortadoğu'daki Amerikan güçlerine yönelik bir saldırı girişiminde kullandığı çok sayıda balistik füzenin etkisiz hale getirildiğini açıkladı. ABD Genelkurmay Başkanı Orgeneral Dan Caine, Başkan Donald Trump'a, mühimmat stoklarının durumunun İran'a yönelik askeri operasyonları etkileyebileceğini bildirdi. Caine'in değerlendirmesinin Trump'a sunduğu düzenli askeri tavsiyeler kapsamında iletildiği belirtildi. Pentagon ise ordunun askeri kapasitesinin zayıfladığı yönündeki iddialara karşı çıktı. Pentagon Sözcüsü Sean Parnell, ABD ordusunun dünyanın en güçlü ordusu olduğunu savunarak, "Başkanın belirleyeceği yer ve zamanda operasyon düzenlemek için ihtiyaç duyduğu her şeye sahiptir" açıklamasında bulundu. Parnell, farklı askeri komutanlık bölgelerinde başarılı operasyonlar yürütüldüğünü ve ABD’nin halkını ve çıkarlarını koruyacak geniş bir silah kapasitesine sahip olduğunu ileri sürdü. ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth, geçtiğimiz hafta Kongre üyelerine yaptığı açıklamada, İran ile yürütülen savaşın ABD’ye tahmini maliyetinin 37,5 milyar dolara ulaştığını ifade etti. Pentagon, savaş sırasında kullanılan silah ve mühimmatların yerine konulması amacıyla Kongre’den 67 milyar dolarlık ek bütçe talep ediyor. Bu talebin Patriot ve THAAD gibi gelişmiş füze sistemlerinin üretimini de kapsadığı belirtildi. Demokratlar, sınırlı sayıdaki gelişmiş mühimmatların İran savaşında kullanılmasını, Trump yönetimine yönelik eleştirilerinin temel unsurlarından biri olarak görüyor. Trump’ın, İsrail ile birlikte 28 Şubat’ta Kongre onayı olmadan başlattığı savaş, artan maliyet ve Amerikan askerlerinin yaşamını yitirmesi nedeniyle kamuoyunda tartışmalara yol açtı. Füze stoklarının hızla azalması, ABD’nin gelecekte Çin ile olası bir çatışmadaki askeri kapasitesine ilişkin kaygıları da artırdı. CSIS, mayıs ayında yayımladığı bir değerlendirmede, Patriot, THAAD ve Tomahawk seyir füzesi stoklarının eski seviyesine getirilmesinin en az üç yıl sürebileceğini bildirmişti. CSIS’in bütçe belgeleri ve kamuya açıklanan veriler üzerinden yaptığı tahmine göre, savaş öncesinde 2 bin 330 olan Patriot önleyici füze sayısı, nisan ayında yürürlüğe giren ateşkes sırasında bin 30’a düştü. Son çatışmaların ardından Patriot stokunun 759 ile 827 arasında kaldığı tahmin ediliyor. Bu durumda, ABD’nin Patriot mühimmatı savaş öncesine kıyasla en az yüzde 65 azalmış durumda. Savaş öncesinde 452 adet olduğu tahmin edilen THAAD önleyici füze sayısının nisan ayındaki ateşkesin başında 232 ile 262 arasına düştüğü belirtiliyor. ABD daha sonra sınırlı miktarda üretim yaparak stoklarını 234 ila 278 seviyesine çıkardı ancak THAAD sayısı hala savaş öncesine göre en az yüzde 38 daha düşük. İran’ın 17 Temmuz’da Ürdün'deki bir üsse füze ve insansız hava araçlarıyla düzenlediği saldırıda üç ABD askeri hayatını kaybetmişti. Bir gün sonra Irak’ta İran’a ait bir insansız hava aracının kontrollü şekilde imha edilmesi sırasında bir Amerikan askerinin daha yaşamını yitirdiği açıklandı. Son kayıplarla birlikte, İran savaşı sırasında hayatını kaybeden ABD askeri sayısı 18’e yükseldi.