SGK'dan yeni uygulama: Prim borçları maaşlardan kesilecek

Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), gelir veya aylık alan kişilerin kendilerine ya da hak sahiplerine ait birikmiş prim borçlarını doğrudan maaşlardan keserek tahsil etmeye başlıyor. Onay aranmadan ve icra takibi yapılmadan uygulanacak kesintilerde standart oran yüzde 10 olacak.

SGK’nın hayata geçirdiği yeni uygulamayla birlikte, kuruma birikmiş prim borcu bulunan emekli ve hak sahiplerinin borçları doğrudan maaşlarından tahsil edilecek. Yeni süreçte herhangi bir icra takibi başlatılmayacak ve borçlunun ayrıca izni ya da onayı aranmayacak. Yasal olarak kesinti oranı en fazla yüzde 25 olarak belirlenirken, SGK'nın standart uygulamadaki kesinti oranı yüzde 10 olarak uygulanacak.

Sosyal güvenlik uzmanı İsa Karakaş’ın aktardığı bilgilere göre, düzenlemenin kapsamına giren kişi ve aylık türleri; sürekli iş göremezlik geliri alanlar (iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle), malullük, vazife malullüğü, yaşlılık ve emekli aylığı alanlar, maaşı bağlandıktan sonra geçmişe dönük Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borcu tespit edilenler, hayatını kaybeden sigortalıların eş, çocuk ve anne-babası gibi maaş alan hak sahipleri ile ölüm aylığı alan ve kendi adına prim borcu bulunan hak sahipleri olarak sıralandı.

Birden fazla aylık alan borçluların her bir maaşından ayrı ayrı yüzde 10 oranında kesinti yapılabilecek. Ancak borcu bulunmayan hak sahiplerinin maaşlarına dokunulmayacak. Yeni düzenlemede bazı özel statüdeki aylıklar kesinti uygulamasının dışında tutuldu. Maaşından kesinti yapılmayacak grupta yer alanlar başarılı sporculara bağlanan aylıklar, terör ve terörle mücadele kapsamında bağlanan aylıklar ve bedeli Hazine tarafından karşılanan şeref aylıkları oldu.

Maaş kesintilerinde öncelik Genel Sağlık Sigortası (GSS) prim borçlarında olacak. Sıralama; GSS prim borçları, 4/1-a (SSK) kapsamındaki eski isteğe bağlı, topluluk ve tarım sigortalılığı borçları, Ek 5 ve Ek 6 sigortalılık borçları, 4/1-b (Bağ-Kur) kapsamındaki borçlar, 4/1-c (Emekli Sandığı) kapsamındaki borçlanmalar ve intibak işlemlerinden kaynaklanan borçlar şeklinde devam edecek. Birden fazla borç olması durumunda zamanaşımına uğramamış en eski borçtan başlanacak. Nafaka borçları ise yasal olarak SGK alacaklarından her zaman önce tahsil edilecek. Ayrıca SGK’nın yaptığı fazla veya yersiz ödemelerden kaynaklanan alacakları varsa, ilk olarak bu tutarlar tahsil edilecek.

SGK tarafından maaşından kesinti yapılan hak sahiplerinin karara itiraz etme hakkı bulunuyor. GSS prim borçları için ikametgahın bulunduğu sosyal güvenlik il müdürlüğüne veya sosyal güvenlik merkezine, diğer prim borçları için ise borç dosyasının yer aldığı ilgili SGK birimine başvuru yapılabilecek. İtiraz başvurularının reddedilmesi halinde ise vatandaşların konuyu yargıya taşıma hakkı saklı kalacak.