Avustralya'da 60 yıl sonra ilk yeni petrol rafinerisi gündemde

Avustralya'da son 60 yılın ilk yeni petrol rafinerisinin Batı Avustralya eyaletinde inşa edilebileceği bildirildi. Bu adım, Albanese hükümetinin ülkeyi gelecekteki küresel petrol şoklarından korumayı amaçlayan uzun vadeli stratejisinin bir parçası olarak hayata geçiriliyor.

Federal hükümet ve Batı Avustralya hükümeti, ülkenin üçüncü büyük ölçekli benzin rafinerisi olması planlanan tesis için 4 milyon dolarlık erken aşama fizibilite çalışmasına ortak finansman sağlayacak. Son 25 yılda yaşanan rafineri kapanmaları nedeniyle Avustralya sıvı yakıt ihtiyacının yaklaşık yüzde 90'ını ithal eder hale geldi. Bu kırılganlık, ABD ve İsrail'in İran'a karşı yürüttüğü savaşın tetiklediği uluslararası petrol krizinde açıkça görüldü.

Bu duyuru, Hazine Bakanı Jim Chalmers'ın Orta Doğu'daki çatışmaların tırmanmasının "küresel enflasyona ciddi bir tehdit oluşturduğu" yönündeki uyarısının ardından geldi. Hazine yetkilileri, hafta sonu gerçekleştirilen özel bir hükümet brifinginde ateşkesin çökmesinin ardından petrol fiyatlarının yakın gelecekte yüksek kalmasının muhtemel olduğunu belirtti. Yetkililer, arz şoklarına karşı tamponların zayıflamasıyla petrol piyasasının artık daha kırılgan bir yapıya sahip olduğunu vurguladı.

Bu ay benzin fiyatlarının litre başına 25 sent, mazot fiyatlarının ise 50 sent artmasıyla birlikte çatışmaların yeniden alevlenmesi, merkez bankalarının enflasyonu kontrol altına almak için daha fazla adım atması beklentisini güçlendirdi. Bu durum haneler üzerindeki baskıyı artırırken, Hazine Bakanı Chalmers krizin ne kadar uzun sürerse yurt içinde ve dünyada enflasyon ile büyüme üzerindeki sonuçlarının o kadar ağır olacağını ifade etti.

Finans piyasaları, Brent petrolün varil fiyatının hafta sonundaki çatışma duraklamasının ardından pazartesi günü 10 dolardan fazla düşerek 87 dolar seviyesine gerilemesiyle birlikte, 11 Ağustos'taki Rezerv Bankası faiz artışı ihtimalini üçte birden fiyatlamaya başladı. Bu oran, cuma günü yarı yarıya olan ihtimale kıyasla düşüş gösterdi.

Avustralya'nın rafineri sektörü ucuz yabancı tedarikçilerle rekabet etmekte zorlanırken, şu anda faaliyette olan sadece iki yerel rafineri bulunuyor: Brisbane'deki Ampol'e ait Lytton rafinerisi ve Geelong'daki Viva Energy tesisi. Yeni bir rafineri inşa etmek milyarlarca dolara mal olacak ve rekabetçi kalabilmek için muhtemelen sürekli devlet desteğine ihtiyaç duyacak.

Batı Avustralya'da yapılması önerilen projenin, Pilbara'da 4,5 milyar dolarlık gübre tesisinin arkasındaki büyük çok uluslu şirket olan Perdaman tarafından inşa edileceği belirtildi. Perdaman projeyi özel olarak finanse edecek ancak imtiyazlı krediler gibi vergi mükelleflerinin desteklerinden yararlanabilecek. BP, Perth'in hemen güneyindeki Fremantle'da bulunan bir petrol rafinerisini 2021 yılında kapatmıştı.

Başbakan Anthony Albanese ve Batı Avustralya Başbakanı Roger Cook, Karratha'daki Perdaman üre tesisini ziyaret etmelerinin ardından inceleme çalışması için finansman duyurusunda bulunacak. Albanese yaptığı açıklamada, Orta Doğu'daki savaşın uzamasının Avustralya üzerindeki etkisinin daha büyük olacağını belirterek hükümetin ülkeyi en kötü etkilerden korumak için elinden gelen her şeyi yapmaya devam edeceğini kaydetti.

Federal hükümetin mayıs ayında duyurduğu 10,7 milyar dolarlık yakıt güvenliği paketi, potansiyel projeler için fizibilite çalışmalarını desteklemek amacıyla 10 milyon dolar içeriyordu. Paket ayrıca Orta Doğu çatışması sırasında ek yakıt ve gübre sevkıyatını güvence altına almak için 7,5 milyar dolarlık bir tesis ile 1 milyar litrelik ek dizel ve jet yakıtı rezervi oluşturmak amacıyla 3,2 milyar dolarlık kaynağı da kapsıyordu.

Enerji Bakanı Chris Bowen, yerel rafineri kapasitesini artırma planlarını enerji güvenliğini sağlamak adına mantıklı ve ihtiyatlı bir yanıt olarak nitelendirdi. Ancak yeni bir petrol rafinerisine verilecek erken aşama desteğin, petrol krizini fosil yakıtlara olan bağımlılığı azaltmak için kullanmak yerine benzin ve mazota yöneldiği gerekçesiyle çevrecilerden tepki görmesi bekleniyor.