Fransa'da izinsiz telefonla pazarlama yasaklandı

Fransa'da tüketicileri istenmeyen satış aramalarından korumak ve dolandırıcılık uygulamalarının önüne geçmek amacıyla hazırlanan yeni yasa yürürlüğe giriyor. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron yönetiminin desteklediği yasa 11 Ağustos'ta uygulanmaya başlanacak. Diğer ülkeler genellikle vazgeçme sistemlerini denerken, Fransa daha sert olan zorunlu katılım kurallarının daha etkili olacağını umuyor.

Daha önce Fransa'da istenmeyen aramaları engellemek isteyenlerin numaralarını devlet kurumu bünyesindeki bir servise kaydettirmesi gerekiyordu. Ancak tüketici grupları bazı çağrı merkezlerinin bu listeyi dikkate almadığını belirtiyordu. Rekabet, Tüketici İşleri ve Dolandırıcılığın Önlenmesi Genel Müdürlüğü Özel Kalem Müdürü Alice Vilcot, yeni dönemde işletmelerin önceden onay almadan tüketicilerle iletişime geçmesinin yasaklandığını ve bu onayın istenildiği zaman geri çekilebileceğini ifade etti.

Hükümet, bu yasanın yıllardır süren tüketici şikayetlerine bir yanıt niteliği taşıdığını belirtiyor. Yetkililerin tahminlerine göre Fransa'daki vatandaşların yaklaşık dörtte üçü haftada en az bir istenmeyen satış araması alıyor ve birçoğu bu aramalarla daha sık karşılaşıyor. 2024 yılında 11 tüketici kuruluşu ortak bir çağrı yaparak hem sabit hatlara hem de cep telefonlarına gelen sayısız istenmeyen aramanın yarattığı sürekli tacize son verilmesini talep etmişti. Parlamento söz konusu yasayı geçen yıl onaylamıştı.

Yasanın ihlal edilmesi durumunda ciddi para cezaları uygulanacak. Yasa dışı arama yapan şahıslara arama başına 75.000 euroya kadar para cezası kesilebilecek. Şirketler için ise bu ceza arama başına 375.000 euroya kadar çıkabilecek.

Bazı istisnalar da bulunuyor. Tüketiciler bir form üzerindeki kutucuğu işaretleyerek pazarlama aramalarına onay verebiliyor. Ayrıca şirketler, halihazırda sözleşme ilişkisi bulunan müşterileriyle yeni ticari teklifler için iletişim kurabiliyor. Vatandaşlar istenmeyen aramaları resmi bir internet sitesi üzerinden bildirebiliyor.

Alice Vilcot, geçtiğimiz yıl İrlanda merkezli bir şirketin arama yapılması yasak listesindeki kişileri arayarak Fransa'nın eski telemarketing kurallarını ihlal ettiği gerekçesiyle 6 milyon euro para cezasına çarptırıldığını hatırlattı.

Fransa'nın yeni yasası Fas'ta endişeye yol açtı. Fas İstihdam Bakanı Younes Sekkouri, ülkedeki çağrı merkezlerinde 50.000 kadar işin tehlikede olabileceğini milletvekillerine aktardı. Sekkouri, sektörün ülkede yaklaşık 100 milyon dolarlık yatırım çektiğini ve yıllık 1 milyar doların üzerinde gelir ürettiğini kaydetti. Düşük iş gücü maliyetleri, Fransızca konuşan büyük bir nüfus ve nispeten zayıf sendikalar, Fas'ı özellikle maliyetlerini düşürmek isteyen Fransız şirketleri için cazip bir dış kaynak merkezi haline getirmişti. Fas Dış Kaynak Hizmetleri Federasyonu Başkanı Youssef Chraïbi, yerel günlük gazete Le Matin'e yaptığı açıklamada, Fransız pazarının tarihi olarak sektör gelirlerinin yüzde 80'inden fazlasını oluşturduğunu söyledi. Saf telemarketingin artık toplam faaliyetin yalnızca yüzde 15 ila 20'sini temsil ettiğini belirten Chraïbi, sektörün geleneksel çağrı merkezi hizmetlerinin ötesine geçerek çeşitlendiğini ekledi.

Komşu ülke Almanya'da da 2009 yılından bu yana benzer bir yasak uygulanıyor. Hollanda geçen ay telemarketing aramalarına yönelik kuralları sıkılaştırdı. Ülke zaten istenmeyen satış aramalarını yasaklamıştı, ancak artık şirketlerin kendi müşterilerini bile önceden izin almadan promosyon teklifleriyle aramasına izin verilmiyor.

Dünyanın diğer bölgelerinde ise farklı sistemler tercih ediliyor. Amerika Birleşik Devletleri'nde vatandaşlar, istenmeyen satış aramalarını azaltan ulusal arama yasak listesine kayıt yaptırabiliyor. Kanada'nın benzer bir arama yasak listesi bulunurken, İngiltere'de Telefon Tercih Servisi hizmet veriyor. İngiltere'de arama almamayı tercih eden kişileri arayan şirketlere arama başına 670.000 dolara kadar para cezası verilebiliyor.