Göbeklitepe'de yeni kazı alanı konut kullanımına işaret ediyor

Prof. Dr. Necmi Karul, Göbeklitepe'de bugüne kadar açığa çıkarılan kalıntıların yaklaşık 1500 yıl boyunca kesintisiz kullanıldığını belirtti. Bu süreç en az üç evreyi kapsıyor. İlk yerleşimciler yuvarlak planlı küçük kulübeler yaparken zamanla yapılar daha kalıcı konutlara dönüştü.

Dönemin sonlarına doğru insanlar köşeyi keşfederek dörtgen planlı yapılar inşa etmeye başladı. Yapı duvarlarının içine ve ortasına karşılıklı yerleştirilmiş iki dikilitaşın taşıdığı çatılarla büyük yapılar ortaya çıktı. T biçimindeki dikilitaşların yüzeylerinde yabani hayvan betimleri işlendi.

Höyüğün üzerinde kurulduğu alan kireçtaşı levhalardan oluşuyor. Bu hammadde kolay işlenebildiği için çapları 20 metreye yaklaşan yapılar anakayaya oturuldu. Altı metreye varan dikilitaşlar yekpare olarak elde edilip işlendi. - BİLİNÇLİ GÖMÜLDÜ MÜ? - Göbeklitepe kazıları, binaların işlevi bittikten sonra bilinçli olarak gömülüp gömülmediği tartışmasını gündeme getirdi.

Bazı yapılar çukurluk alanda inşa edildiği için erozyonla dolduğu düşünülüyordu. Karahantepe gibi yerlerde yapılan çalışmalar yapıların bilinçli doldurulduktan sonra terk edildiğini destekliyor. Alan bir kült merkezi olarak da değerlendiriliyor.

Belirli zamanlarda şölenler için bir araya gelinen yer olduğu görüşü, konutların ve su kaynaklarının bulunmamasıyla destekleniyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın Taş Tepeler Projesi bu sorulara cevap arıyor. - YENİ KAZI ÇALIŞMALARI - 2026 sezonunda höyüğün kuzey yamacında 80x70 metrelik yeni alanda kazılara başlandı.

Jeomanyetik ölçümler burada da yuvarlak planlı büyük yapılar olduğunu gösteriyor. Üst kotlarda Göbeklitepe II evresine tarihlenen dörtgen planlı yapılar açığa çıkarıldı. Bitişik düzende inşa edilen yapıların zemin seviyesine ulaşıldı.

Bazı yapıların terazzo adı verilen kireç karışımıyla kaplandığı görüldü. Yapı içlerinde besin hazırlamaya yönelik buluntular mekânların konut olarak kullanıldığını işaret ediyor. - ZİYARETÇİ DÜZENLEMESİ - Çevre düzenlemesi çalışmaları yeni kazı alanı dikkate alınarak yapıldı. Ziyaretçiler yeni rota üzerinde gelişmeleri yakından takip edebilecek.

Daha önce kazısı yapılmış bölgelerdeki işler tamamlanacak ve yapılar korunup sağlamlaştırılacak. Mesut Alp, Göbeklitepe'nin komplo teorilerine konu olduğunu söyledi. Uzaylılar, dünyanın merkezi veya gizemli enerjiler gibi iddiaların bilimsel veri olmadan üretildiğini belirtti.

Taş Tepeler Kültürü'nün parçası olduğu Karahantepe gibi kazılarla kanıtlandı. Ağaçlık alandaki iddiaların kamulaştırma ve mülkiyet sürecinden kaynaklandığını açıkladı. Özel mülkiyetteki tarlalar kamulaştırıldıktan sonra zeytin ağaçları başka yere nakledildi.

Kazılar ancak bundan sonra başladı. Arkeolojik kazıların laboratuvar çalışmaları, analizler ve yayınlarla yürütüldüğünü vurguladı. Bazen 3-5 yılda bir sezon ara verilmesi bilimsel gereklilikten kaynaklanıyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın her yıl yayımladığı raporlar şeffaflığı gösteriyor.