İstanbul'da taksiler için yeni yaş sınırları belirlendi

İstanbul taksilerinde önemli bir değişiklik hayata geçirildi. Türkiye genelinde ticari taksilerde yaş sınırı şartı aranmazken, İstanbul'da yerlilik oranına göre yaş sınırları uygulanıyor.

Taksi esnafı, yakıt artışları, yedek parça fiyatları ve korsan taksiyle mücadele ederken eskiyen aracını değiştirmek için yüksek maliyetlerle karşı karşıya kalıyordu. Günümüzde bir taksinin yenilenmesi için en az 1,5 milyon lira gerekiyor. Araç alındıktan sonra muamele işlemleri, boyama, yazı-dama, tepe lambası, taksimetre montajı ve tespit muayenesi gibi birçok aşamadan geçilmesi gerekiyor.

İstanbul Taksiciler Esnaf Odası Başkanı İsmet Dalcı, İstanbul Büyükşehir Belediyesi UKOME'sinden yeni bir karar çıktığını duyurdu. Dalcı'nın açıkladığı karara göre, yerlilik katkı oranı yüzde 50'den fazla olan Fiat Egea Sedan, Renault Megane ve Toyota Corolla gibi araçlarda ilk alım yaşı 0-5 yaş aralığına çıkarıldı. Bu sınır daha önce 0-2 yaş olarak uygulanıyordu. Yerlilik katkı oranı yüzde 50'den az olan Kia Cerato, Ford Focus, Honda Civic ve Citroen C4x gibi modellerde ise ilk alım yaşı 0-3 yaş olarak belirlendi; bu grupta daha önceden yalnızca sıfır araç şartı aranıyordu. Ayrıca tüm araçlarda azami kullanım yaşı 9 yıl olarak revize edildi. Sarı taksilerde bu yaş sınırı daha önce 6 yıldı ve 6'ncı yıldan sonra İBB'nin tahkuk sistemine girilmesi gerekiyordu.

Taksi esnafı artık daha uygun fiyatlarla ikinci el araç alıp taksiye dönüştürebilecek. Ancak bu durum, müşterilerin daha eski model araçlarla seyahat etmesine yol açabilecek. Hususi araçların ticariye geçişte düşük kilometreye sahip olması, hem sürücüler hem de yolcular için bir avantaj oluşturabilecek.

Taksicilerin büyük bölümü Fiat Egea marka araçları tercih ediyor. Fiat Egea'nın üretiminin durmasıyla birlikte esnaf ekonomik fiyatlı araç arayışına girdi. Uzun yıllardır değişmeyen motor yapısı ve taksiciler tarafından yakından bilinmesi nedeniyle Egea modellerinin uzun süre daha takside kullanılmaya devam etmesi bekleniyor.

Taksilerde model yılı, aracın fabrikasyon yılına göre değil, trafiğe ilk çıkış tarihine dayanarak hesaplanıyor. Örneğin bugün 5 yaşında olan 2021 model araçların bir kısmı taksiye giremeyebilir. 30 Temmuz 2021 ve sonrasında ilk kez trafiğe çıkan araçlara taksi plakası takılabilirken, 29 Temmuz 2021 tarihinde trafiğe çıkmış bir araç taksi yapılamıyor.

Yerli üretim araçların ikinci el olarak taksiye giriş yaşının artması, boyalı olsalar bile bu araçların piyasa değerini yükseltebilir. Taksiye uyarlanacağı için ağır hasarı bulunmayan ve komple boyalı olan araçlar, sarıya boyanacağı ve daha uygun fiyatlı oldukları için tercih sebebi olabiliyor. Takside kullanılan araçlar süreç içinde kazalara karıştığı için zaten parçaları yeniden boyalı ve işlemli hale geliyor.

Yetkililer, yasa dışı yollarla plaka kiralamak isteyen kişilere karşı uyarıda bulunuyor. İkinci el piyasasındaki ucuz, boyalı ve yıpranmış araçları toplayıp kendi atölyelerinde sarıya boyayan kişilerin bu araçları fahiş fiyatla ve vadeli olarak taksi esnafına satabileceği belirtiliyor. Bu konuda taksi esnafının dikkatli olması gerekiyor.

Öte yandan, geçtiğimiz haftalarda 12 milyon liradan alıcı bulan taksi plakaları, galericilerin fiyat indirmesiyle 11 milyon liranın altına geriledi.