James Comey'nin avukatlarından Trump iddiası

Eski Federal Soruşturma Bürosu (FBI) Direktörü James Comey'nin avukatları salı günü yaptıkları açıklamada, ABD Gizli Servis ajanlarının James Comey'i yasadışı bir şekilde gözetim altında tuttuğunu, Donald Trump'ın soruşturma sürecine ilişkin düzenli olarak bilgilendirme talep ettiğini ve kolluk kuvvetlerinin Comey hakkında suç duyurusunda bulunabilmek için ChatGPT ile tanınmış bir mafya katilinin bilgisine başvurduğunu iddia etti. Bu iddialar, ABD Adalet Bakanlığı tarafından nisan ayında Comey aleyhine açılan ceza davasının düşürülmesi amacıyla hazırlanan dilekçede yer aldı. Bakanlık, Trump'ın ilk başkanlık döneminde görevden aldığı Comey'nin sosyal medyada deniz kabuklarıyla "8647" yazdığı fotoğrafın ABD başkanının hayatına yönelik bir tehdit oluşturduğunu savunmuştu.

Kuzey Carolina eyaletinde federal mahkemeye salı günü sunulan dilekçede, Comey'nin avukatları davanın seçici ve kasıtlı bir kovuşturma yürütüldüğü gerekçesiyle düşürülmesi gerektiğini belirtti. Avukatlar dilekçelerinde, "Hükümet ilk başta Bay Comey'nin deniz kabukları paylaşımını soruşturmuştu ancak bu soruşturma, Bay Todd Blanche ve ABD Savcısı Ellis Boyle dosyayı yeniden canlandırana kadar hiçbir yere varmiyormuş gibi görünüyordu" ifadelerini kullandı. Dilekçede ayrıca, "Ortaya çıkan iddianame, hukukun gerçeklere iyi niyetle uygulanmasına dayanmamaktadır; bunun aksine, Başkan'ın korunan konuşması nedeniyle Bay Comey'yi cezalandırmak ve Başkan'ın içsel husumeti doğrultusunda ceza sürecini kullanmaya yönelik yıllar süren kampanyasının bir sonucudur" denildi.

Comey, haftanın başlarında yaptığı ayrı bir başvuruda da söz konusu paylaşımın anayasal olarak korunan ifade özgürlüğü kapsamında olduğunu ve başkana karşı yöneltilmiş "gerçek bir tehdit" niteliği taşımadığını belirterek davanın düşürülmesini talep etmişti. Trump, FBI direktörlüğü döneminde Rusya'nın 2016 seçimlerine müdahalesine yönelik soruşturmayı yürütme biçimi nedeniyle uzun süredir Comey'ye karşı tepki gösteriyordu. Comey de süreç boyunca Trump'ın açık sözlü bir eleştirmeni olarak öne çıktı.

Adalet Bakanlığı, geçtiğimiz yıl da Comey hakkında ABD Kongresi'ne yalan söylediği iddiasıyla ayrı bir iddianame hazırlamıştı. Temelsiz olduğu değerlendirilen bu suçlamalar, davaya bakan hakimin savcının hukuka aykırı şekilde atandığına hükmetmesinin ardından düşmüştü. Comey soruşturmayı yürüten yetkililere, deniz kabuklarıyla oluşturulan yazıyla May 2025'te Kuzey Carolina'nın doğusunda eşiyle yaptığı tatil sırasında karşılaştığını ifade etti. "86" ifadesinin sıklıkla bir şeyden kurtulmak anlamında kısa yol olarak kullanıldığını, Trump'ın ise halihazırda 47. ABD başkanı olduğunu belirten Comey, fotoğrafı Instagram hesabından paylaşmıştı. Comey, şiddet tehdidi olarak yorumlanabileceğini bilmediğini belirterek fotoğrafı daha sonra sildi ve şiddetin her türlüsüne karşı olduğunu, bu yüzden paylaşımı kaldırdığını ifade etti.

Olayın ardından Comey ve eşi Patrice, Gizli Servis müfettişleriyle gönüllü olarak görüştü. Gizli Servis'in iç belgelerine göre Trump, devam eden soruşturmayla ilgili sürekli bilgi talep ediyordu. Comey'nin Washington'da gönüllü bir mülakat vermeyi kabul etmesine rağmen, bir Gizli Servis süpervizörüne, Comey'nin Washington'dan Kuzey Carolina'ya dönüş yolundaki telefonunun mahkeme kararı olmaksızın acil durum ("exigency") talebiyle takip edilip edilemeyeceği soruldu. Notlara göre süpervizör bu durumu "kötü bir fikir" olarak nitelendirdi. Süpervizör hazırladığı notta, "Acil durum muafiyeti ilan edebilmek için yaşam veya bacak için yakın bir tehdit olduğuna inanmamız gerekiyordu. O dönemde kimsenin hayatının acil bir tehlike altında olduğuna inanmıyorduk ve hukuki olarak telefonun sinyalini takibe almak kötü bir fikirdi" diye yazdı. Süpervizör, başka bir ajanın da kendisine katıldığını ancak Gizli Servisin bunu ne olursa olsun yapabileceğini söylediğini kaydetti.

Süpervizör ertesi gün yazdığı notta, Adalet Bakanlığı'ndaki üçüncü sırada yer alan yetkilinin acil durum talebiyle cep telefonunun konumunun tespiti istendiğini belirtti. Notlarda bu yetkilinin ismine yer verilmedi. Avukatı Patrick Fitzgerald'ın sunduğu yeminli ifadede, Comey'nin telefonunun nihayetinde takip edildiği ve çiftin Kuzey Carolina'ya dönerken takip edildiği ifade edildi. Dava dosyasına eklenen belgeler, kolluk kuvvetleri yetkililerinin "86" teriminin şiddet içerdiğini doğrulamakta zorlandığını da ortaya koydu.

Gizli Servis ajanları, Comey ailesini tanıyan ancak yıllardır görüşmeyen ve eski FBI direktörünün hapse girmesini umduğunu belirten kimliği açıklanmayan bir kişiyi sorguladı. Ajanlara ilk başta "86" teriminin menüdeki bir şeyi ifade ettiğini düşündüğünü söyleyen bu kişi, Rudy Giuliani'nin Comey'nin "86" teriminin öldürmek anlamına geldiği davalarda çalıştığını iddia ettiğini duymasının ardından bunun şiddet tehdidi olduğuna inanmaya başladığını aktardı. Dilekçeye göre FBI, Comey federal savcı iken baktığı mafya lideri John Gambino'ya yönelik federal dava kayıtlarında "86" referanslarını aradı ancak herhangi bir bulguya rastlanmadı. FBI ayrıca onlarca yıllık tüm kayıtlarında terim için daha kapsamlı bir arama yaptı ancak sonuçlar yetersiz kaldı.

Nisan ayında Comey aleyhine iddianamenin hazırlanmasının ardından kolluk kuvvetleri yetkililerinin, Comey'nin "86" terimini şiddet içeren bir anlam olarak anlayacağına dair kanıt aramaya devam ettiği avukatları tarafından belirtildi. Mafya davalarında görev yapmış ve terime aşina olduklarını belirten ancak mafya tarafından şiddet amacıyla kesinlikle kullanıldığını söyleyemeyen iki eski FBI ajanı sorgulandı. Ajanlar ayrıca "86" teriminin anlamlarını aramak için ChatGPT ve Google yapay zekasına başvurdu ancak her iki sistemden de kesin sonuçlar alınamadı.

Dosyaya göre yetkililer, Comey aleyhine dava oluşturabilmek amacıyla yaklaşık 20 cinayeti itiraf eden Gambino suç ailesinin eski lider yardımcısı Sammy "The Bull" Gravano ile de mülakat gerçekleştirdi. Gravano, Comey'nin kovuşturmasını yürüttüğü Gambino davasında işbirliği yapan bir tanık konumundaydı. Comey'nin avukatları, Gravano'nun ajanlara terimin "birinden kurtulmak" anlamına geldiğine inandığını ancak bu terimi Comey ile hiç tartıştığını hatırlamadığını söylediğini aktardı. Trump'ı öven bir podcast yayıncısı olan Gravano'nun, Comey'nin fotoğrafını "hadi Trump'ı öldürelim" şeklinde yorumladığını ancak Comey'nin şahsen Trump'ı öldüreceği anlamına geldiğini düşünmediğini müfettişlere aktardığı avukatlar tarafından dile getirildi.