Konya'da yeni obruk tehlikesi: 126 obruk belirlendi

Konya Ovası'nda iklim değişikliği ve kuraklık nedeniyle obruk sayısı artmaya devam ediyor. Konya AFAD İl Müdürlüğü tarafından 2020 yılında başlatılan "Obruk Duyarlılık Haritası" projesi, yapay zeka ve uydu görüntüleri kullanarak bölgedeki obruk envanterini güncelliyor. Projenin başlangıcından bu yana, Konya'da 126 yeni obruk tespit edildi.

2020'de 28, 2021'de 28, 2022'de 14, 2023'te 12, 2024'te 32, 2025'te 10 obruk oluştu. Bu yıl ise iki obruk belirlendi. Jeoloji Mühendisleri Odası Konya Şube Başkanı Şükrü Arslan, Konya, Karaman ve Aksaray'ı kapsayan bölgede yer altı suyunun bilinçsiz kullanımının obruk oluşumlarına yol açtığını ifade etti.

AFAD'ın koordinasyonunda yürütülen çalışmaların, afet riskinin azaltılması açısından önemli olduğunu vurgulayan Arslan, proje kapsamında bölgedeki obruk envanterinin düzenli olarak güncellendiğini belirtti. Obruk oluşumuna etki eden faktörlerin analiz edilerek yapay zeka destekli haritalama yöntemleriyle duyarlılık haritalarının oluşturulduğunu ekledi.

Arslan, AFAD'ın obruk envanter çalışmaları kapsamında saha taramalarıyla obrukların belirlendiğini ve son yıllarda gelişen uydu teknolojilerinin kullanıldığını aktardı. Daha önce kayıt altına alınmamış birçok obruğun uydu görüntüleriyle tespit edilerek envantere eklendiğini söyledi. AFAD verilerine göre, Konya Kapalı Havzası'nda toplam 739 obruk bulunuyor.

Bu obrukların 702'si Konya'da, 29'u Karaman'da, 8'i ise Aksaray'da yer alıyor. Konya'da bulunan 702 obruğun 380'i kuyu tipi obruk sınıfına girmekte ve bu obrukların çoğu son 30-35 yılda ortaya çıkmış. Envanter güncelleme çalışmaları sayesinde geçmişte oluşmuş obruklar da tespit edildi.

Arslan, bölgede yüzlerce yıl önce oluşmuş ana kaya çökme obruklarının da bulunduğunu ve yaklaşık 50 ana kaya obruğunun tespit edildiğini ifade etti. Son yıllarda yeni oluşan obruk sayısında bir azalma gözlemlendi. Geçmişte yılda ortalama 20 obruk oluşurken, bu sayı bugün 10'lu rakamlara geriledi.