Mantar bazlı elbise kendi kendini yenileyebiliyor

Çin Bilimler Akademisi'nde çalışan bilim insanları, Cordyceps militaris adlı mantarın canlı miselyumunu kullanarak kendi yüzeyini yenileyebilen bir biyolojik tekstil geliştirdi. Bu malzemenin en ilginç özelliği, üretim tamamlandıktan sonra mantar hücrelerinin canlılığını korumasıdır. Geleneksel yöntemlerde uygulanan işlemler, mantar hücrelerinin canlılığını kaybetmesine neden oluyor.

Ancak bu yenilikçi yöntemde, metabolik faaliyetlerini sürdürebilen bir yapı elde ediliyor. Bu durum, kumaşın çevresindeki koşullara tepki vermesine ve yeni mantar lifleri oluşturmasına olanak tanıyor. Araştırmanın lideri Ke Li'nin ekibi, Cordyceps militaris mantarını sıvı bir ortamda yetiştirerek süreci başlattı.

Burada, birbirine dolanmış mikroskobik liflerden oluşan küçük küresel parçacıklar meydana getirildi. Bu parçacıklar toplandıktan sonra kalıplara yerleştirildi ve zamanla birleşerek kesintisiz bir tabaka oluşturdu. İlk tabaka, giysi yapımına uygun değildi çünkü oldukça kırılgandı.

Araştırmacılar, bu sorunu gidermek için gliserol ekledi. Bu işlem, mantar tabakasının daha esnek hale gelmesini sağladı ve malzeme bükülebilen bir tekstil yüzeyine dönüştürüldü. Sonuçta, ekip geliştirilen malzemeyi kullanarak tam boyutlu bir deneysel elbise oluşturdu.

Bu elbise, henüz mağazalarda satılabilecek bir ürün olmasa da, teknolojinin potansiyelini gösteren bir prototip niteliğinde. En dikkat çekici özelliklerinden biri de malzemenin yenilenme kabiliyeti oldu. Kumaşın mantar yapısı canlılığını koruduğu için uygun koşullarda yeniden büyüyebiliyor.

Besin verilmesi durumunda, yüzeyde yeni mantar lifleri gelişiyor ve malzemenin yüzeyi yenileniyor. Ayrıca, hasarlı bölgelere taze mantar parçacıkları ve su eklenmesiyle liflerin yeniden büyümesi sağlanabiliyor. Yeni miselyum lifleri hasarlı alan boyunca ilerleyerek boşlukları kapatıyor.

Bu sayede, klasik kumaşlarda dikiş veya yama gerektirecek hasarlar, biyolojik büyüme süreciyle giderilebiliyor. Kumaşın rengini oluşturmak için de alışılmış tekstil boyalarının dışında bir yöntem kullanıldı. Genetik olarak tasarlanmış maya hücreleri, mantar liflerinin arasına dahil edildi.

Bu mayalar farklı pigmentler üreterek, kırmızıdan mora uzanan farklı renklerin elde edilmesini sağladı. Araştırmada, mavi renkli bir mantar kumaşı da üretildi. Cordyceps adı, birçok kişinin aklına The Last of Us evrenini getiriyor.

Ancak bu bilimsel çalışmada kullanılan Cordyceps militaris, gerçek dünyada böceklerle ilişkili bir mantar türüdür. Oyundaki senaryoda insanları enfekte eden durum ise kurgudur. Bu nedenle, geliştirilen elbisenin "canlı" olması, üzerinde insanları enfekte edebilecek tehlikeli bir organizmanın bulunduğu anlamına gelmiyor.