Saraybosna'daki tarihi Vijecnica Kütüphanesi 34 yıldır ayakta

Bosna Hersek'in başkenti Saraybosna'da bulunan Vijecnica Kütüphanesi, kentin en önemli sembolleri arasında yer alıyor. Yapı, Sırp güçlerinin saldırısında yakılmasının üzerinden geçen 34 yıla rağmen şehrin hafızası olmayı sürdürüyor. Osmanlı Devleti'nin bölgeden çekilmesinin ardından Avusturya-Macaristan İmparatorluğu döneminde inşa edildi.

Endülüs mimari üslubunda tasarlanan eser, bölgenin en tanınan yapıları haline geldi. Mimar Aleksandar Witek, projeyi çizerken Kahire'deki cami ve medreselerden esinlendi. Binanın inşasına 1892 yılında başlandı ve çalışmaların bitmesiyle birlikte yapı hizmete girdi.

Vijecnica, 20 Nisan 1896 tarihinde belediye binası olarak açıldı. İkinci Dünya Savaşı bitene kadar bu görevini sürdürdü. Bina, 1945 yılında ulusal kütüphaneye dönüştürüldü.

Yapı, bu tarihten itibaren Saraybosna'nın hafızası unvanını kazandı. - KUŞATMANIN HEDEFİ OLDU - Saraybosna, 1992-1995 yıllarındaki Bosna Savaşı sırasında kuşatma altına alındı. Sırp güçleri, kentteki pek çok kültürel ve tarihi yapıyı hedef aldı. Bu yapılar arasında Vijecnica Kütüphanesi de yer alıyordu.

Kütüphane binası 25 Ağustos 1992 tarihinde topçu atışlarıyla vuruldu. İçerideki kitaplar, tarihi belgeler ve arşiv kayıtları alevlere teslim oldu. Savaşın izlerini bugün de taşıyan binadaki yangın 3 gün boyunca söndürülemedi.

Yetkili raporlarına göre, yangın sonucunda 155 bin el yazması eser yok oldu. Ülkenin ulusal arşivlerini içeren yaklaşık 2 milyon eser kül oldu. Yıkımdan önce kütüphanede Boşnak, Sırp, Hırvat ve Yahudi topluluklarına ait el yazmaları bulunuyordu.

Nadide eserlerle birlikte yaklaşık 6 milyon kitap ve arşiv belgesi ülkenin belleğini oluşturuyordu. - ONARIM VE YENİDEN AÇILIŞ - Kütüphanenin onarım çalışmalarına savaşın bitişinden bir yıl sonra başlandı. Restorasyon çalışmaları 1996 yılında hayata geçirildi. Onarım süreci 18 yıl boyunca devam etti.

Vijecnica, restorasyonun tamamlanmasının ardından 9 Mayıs 2014 tarihinde kapılarını yeniden ziyaretçilere açtı. Kütüphane, Saraybosna ve Bosna Hersek tarihine ışık tutmaya devam ediyor. Restorasyon sonrasında müze olarak hizmet vermeye başlayan bina, günümüzde birçok sergiye ve davete ev sahipliği yapıyor.

Bu yönüyle yapı, başkentin ve ülkenin tarihini gün yüzüne çıkarmayı sürdürüyor. Saraybosna'nın yaklaşık 4 yıl süren Sırp kuşatmasında yaşadığı acıların canlı tanıklarından biri tarihi yapıdır. Yapı, günümüzde yerli ve yabancı turistlerin en çok uğradığı duraklar arasında bulunuyor. Konumu dolayısıyla fotoğraf tutkunlarının da gözde mekanları arasında yer alan Vijecnica Kütüphanesi, her yıl on binlerce ziyaretçiyi ağırlıyor.