SGK'nın sunduğu toplu ödeme ile erken emeklilik imkanı
Çalışmadan emekli olmak mümkün. SGK, primleri toplu alma fırsatı sunuyor.
Milyonlarca çalışan, emeklilik şartlarını tamamlamış olmasına rağmen prim eksikliği yaşıyor. Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), borçlanma ve isteğe bağlı sigorta uygulamaları ile çalışmadan primleri toplu olarak alma imkanı sunuyor. Doğum, askerlik, yurt dışı çalışma, Bağ-Kur ihyası ve çeşitli hizmet borçlanmaları ile erken emeklilik sağlanabiliyor.
Emeklilik için belirli sayıda prim gününü tamamlamak gerekiyor. Bunun için bir iş yerinde çalışmak, kendi işini yapmak veya Bağ-Kur primi ödemek şart. Ancak eksik günleri toplu olarak satın almak da mümkün. Bu yöntem sayesinde, bekleme süresi olmadan erken emeklilik elde edilebilir.
Çalışmadan emeklilik durumu, isteğe bağlı sigorta ile gerçekleştirilebilir. Ayrıca borçlanma yöntemiyle de primler tamamlanabilir. Borçlanma, eksik primlerin toplu olarak satın alınmasını ifade eder. Ancak bu yöntem için belirli şartlar gereklidir.
Hem erkek hem de kadın sigortalılar için farklı borçlanma imkanları mevcuttur. Örneğin, kadınlar doğum yaptıysa, 3 çocuğa kadar borçlanarak her çocuk için 720 günden toplamda 2 bin 160 gün (6 yıl) kazanabilir. Evlat edinenler de bu haktan yararlanabilir. Erkekler ise askerlikteki süreleri satın alarak eksik primlerini tamamlayabilir.
Bu yöntemler ile erken emeklilik imkanı doğmaktadır. Sigortalı bir kadın eğer yaş şartını tamamlamışsa veya EYT'li olup yaş şartı ortadan kalkmışsa, eksik primlerini satın alarak 6 yıl erken emekli olabilir. Ayrıca, staj sonrası doğum varsa, işe giriş tarihi 2 yıl geri çekilebilir. Erkekler de askerlik sürelerini borçlanarak erken emeklilik elde edebilir.
Yurt dışında çalışanlar da çalıştıkları süreleri borçlanarak emeklilik hesabına katabilir. Kadınlar, yurt dışında 18 yaşından sonra geçirdikleri süreler için çalışmasalar bile borçlanma yapabilir. Eğer Türkiye'de de sigortalı oldularsa, daha erken emeklilik imkanı doğar.
2019 yılında çıkarılan yasa ile gurbetçilerin satın aldıkları günler Bağ-Kur olarak kabul edilmektedir. Türkiye'de hiç sigortası olmayan gurbetçilerin 5 bin 400 gün satın almaları gerekmektedir. Türkiye'de primleri olanlar bunları tamamlayabilir.
İsteğe bağlı sigorta, hiç çalışma veya borçlanma imkanı olmayanlar için devreye girer. 18 yaşından büyük ve Türkiye'de ikamet eden herkes SGK'ya başvurarak sigortalı olabilir ve primlerini yatırarak emeklilik imkanı elde edebilir. Eksik primler için çalışma ve borçlanma imkanı yoksa, bu yöntemle tamamlanabilir. İsteğe bağlı sigorta primleri Bağ-Kur kapsamında değerlendirilir.
Esnaf, geçmişte prim borcu nedeniyle dondurulan hizmet sürelerini canlandırabilir. Borçlanmada ihtiyaç kadar süre ödenebilirken, ihyada tüm sürenin canlandırılması gereklidir.
Borçlanma sırasında doğum borçlanmasında en düşük tutar brüt asgari ücretin (2026 için 33.030 TL) yüzde 32'si, diğer borçlanmalarda ve ihyada yüzde 45'i olmaktadır. 1 aylık doğum borçlanması 10 bin 569 lira 60 kuruş, diğer borçlanmalar ve ihya ise 14 bin 863 lira 50 kuruş olarak hesaplanmaktadır.
