Siber dolandırıcılardan 'ödeme İste' kapora tuzağına dikkat

Son dönemlerde bazı bankaların kullanıcılarına sunduğu 'Ödeme İste' özelliği, tanıdıklarından hızlı bir şekilde para talep etmelerine olanak tanıyor. Mobil bankacılık uygulamaları üzerinden oluşturulan talep, karşı tarafa bildirim olarak giderken, onay verilmesi halinde istenen tutar anında hesaba aktarılıyor.

Bu özellik, kullanıcılar için pratik bir çözüm olsa da dolandırıcılar için yeni bir mağduriyet aracı haline geldi. Sosyal medya platformlarında bu yöntemle dolandırıldığını belirten pek çok kişinin paylaşımları dikkat çekiyor. Paylaşımlar altında, benzer mağduriyetleri yaşayan kullanıcıların yorumları da yer alıyor.

Adli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Kırık, internet ortamında araç veya ev ilanı veren kişilerin, dolandırıcıların hedefi haline gelebileceğini belirtti. 'Birçok işlemi mobil bankacılık uygulamaları üzerinden gerçekleştiriyoruz. Özellikle internet ortamında araç kiralama, araç satın alma, ev kiralama ya da ev satın alma işlemlerini yapıyoruz.

Dolandırıcılar, burada bir açığı fırsat olarak değerlendiriyor ve vatandaşları mağdur etmeye çalışıyorlar. Bu açığa 'Ödeme İste' tuzağı deniyor.' dedi. Dolandırıcılar, öncelikle güven oluşturarak kendilerini devlet memuru ya da şehir dışında bulunan bir kişi olarak tanıttıklarını anlatan Kırık, ardından pazarlık yaparak karşı tarafın şüphelenmesini engellemeye çalıştıklarını söyledi.

Dolandırıcının pazarlığın ardından kapora göndermek istediğini belirttiğini kaydeden Kırık, asıl tuzağın bu aşamada devreye girdiğini ifade etti. Kırık, dolandırıcının kendi IBAN'ı yerine satıcının IBAN'ını 'Ödeme İste' sistemine girdiğini ve talebin kapora ödemesi gibi gösterildiğini belirtti.

Oluşturulan ödeme talebinin karşı tarafa ulaştığını anlatan Kırık, vatandaşın kapora alacağını düşünerek işlemi onaylaması halinde paranın kendi hesabından çıktığını aktardı. 'Dolandırıcı kendi IBAN'ını değil, karşı tarafın IBAN'ını yazıyor ve altına 40-50 bin lira gibi kapora miktarını giriyor.

'Kapora göndereceğim' diyerek oluşturduğu bu taleple para, sizin hesabınızdan karşı tarafa aktarılıyor. O da bir heyecanla panikle açıklamaları okumadan doğrudan onay veriyor. Bu sayede kendisi kapora aldığını düşünürken, aslında tam tersi satıcının hesabı üzerinden dolandırıcıya o bedel gitmiş oluyor.' dedi.

İşlemin açıklama bölümünün dolandırıcılık vakalarında büyük önem taşıdığına dikkat çeken Kırık, açıklama bulunmamasının mağduriyetin tespitini ve hukuki sürecin zorluklarını artırabileceğini ifade etti. 'Açıklama kısmı eksik olduğu için ileride savcılık veya mahkeme sürecinde 'Bu kişinin bana borcu vardı, dikkat ederseniz açıklama kısmı yazmıyor.' deniyor ve böylece satıcı mağdur olmaktan kurtuluyor.' şeklinde konuştu.

Kırık, 'Ödeme İste' yöntemiyle dolandırılmamak için vatandaşların kapora işlemlerinde açıklama bölümüne dikkat etmeleri ve 'Şu ilan kapora bedeli.' tarzında açıklama yazmaları gerektiğini vurguladı. Ayrıca, 'Onay gelecek, onaylamanız gerekir.' ya da 'Devlet memuruyum, şehir dışındayım.' gibi ifadelerle kendilerini tanıtan kişilere itibar edilmemesi gerektiğini belirtti.

Dolandırıldığını fark edenlerin zaman kaybetmeden bankalarını arayarak şüpheli işlem bildirimi yapmaları gerektiğini kaydeden Kırık, işlemin provizyonda olması durumunda iptal edilebileceğini aktardı. Mağdurların da evrak, görüntü, IBAN ve mobil bankacılık ekran görüntülerini saklayarak savcılığa suç duyurusunda bulunmaları, gerektiğinde bankaya dilekçe vermeleri ve tüketici mahkemelerine başvurmaları gerektiğini ifade etti.

İnternet üzerindeki güvenli alışveriş sistemlerinin devre dışı bırakılmaması gerektiğinin altını çizen Kırık, dolandırıcıların 'komisyon ödemeyelim' bahanesiyle kullanıcıları bu sistemlerden çıkarmaya çalıştığını kaydetti.

Dolandırıcıların bir diğer yönteminin de kendilerini noter olarak tanıtarak, 'İşlem gerçekleştiriyoruz, onay vermeniz yeterli.' gibi söylemlerle vatandaşları ikna etmeye çalıştığını aktaran Kırık, bu kişilerin yönlendirmesiyle onaylanan işlemler sonucunda ciddi miktarlarda paranın hesaplardan çıkabildiğini belirtti.

Noterlerin telefonla böyle işlemler gerçekleştirmediğine dikkat çeken Kırık, 'Kendini noter, savcı, hakim veya noter memuru olarak tanıtan kişilere asla itibar etmemelidirler. Para göndermemelidirler.' şeklindeki uyarıda bulundu. Aksi takdirde kullanılan hesabın kişiyi hukuki sorunlarla karşı karşıya bırakabileceği konusunda vatandaşları bilgilendirdi.