Türk mutfağının vazgeçilmez lezzet ikilileri besleyici yönüyle öne çıkıyor
Simit-çaydan kuru fasulye-pilava kadar geleneksel eşleşmeler farklı besin gruplarını buluşturuyor. Küresel lezzetler ise sağlığı tehdit ediyor.
Dünyanın pek çok mutfağında adı anıldığında diğeri de akla gelen lezzet ikilileri bulunuyor. Amerika'da hamburger ve patates, İngiltere'de balık ve patates, İtalya'da makarna ve peynir öne çıkıyor. Türkiye'de ise simit ve çay, karpuz ve peynir, kuru fasulye ve pilav aynı sofrayı paylaşıyor.
Bu ikililer yalnızca damak tadıyla açıklanamıyor. Coğrafya, alışkanlıklar ve kuşaktan kuşağa aktarılan kültür de etkili oluyor. Dünyadaki bazı popüler eşleşmeler yüksek yağ, tuz ve işlenmiş gıdalardan oluşuyor.
Yerli lezzetlerimiz ise süt ürünleri, bakliyat, tahıl ve meyveyi aynı öğünde buluşturuyor. Türk sofralarındaki lezzetler arasında nohut ve pilav, köfte ve piyaz, döner ve ayran yer alıyor. Balık ile salata, hamsi ile mısır ekmeği, mantı ile yoğurt tüketiliyor.
Börek yanında çay, bal ile kaymak, Türk kahvesi yanında lokum tercih ediliyor. Birçok geleneksel eşleşme farklı besin gruplarını birleştiriyor. Kuru fasulye ile pilav bakliyat ve tahıl sunuyor.
Köfte ve piyazda et ile bakliyat bir araya geliyor. Karpuz ve peynirde meyve ile süt ürünü buluşuyor. Dünya Sağlık Örgütü beslenmede çeşitliliğe dikkat çekiyor. Sebze, meyve, bakliyat ve protein kaynaklarının dengeli tüketilmesi öneriliyor. Tatlı ikililerde ise ölçüyü kaçırmamak gerekiyor.
Fasulye yanında pilav veya simit yanında çay olmadığında sofrada eksiklik hissediliyor. Bu durum sadece lezzetle ilgilenmiyor. Yıllardır aynı öğünlerde yer alan yiyecekler kültürün bir parçası haline geliyor. Simit ve çay sabah telaşını simgeliyor. Türk kahvesi misafir ağırlamada yer alıyor. Karpuz ile peynir yaz sofralarını tamamlıyor. Bazı eşleşmeler lezzeti dengeliyor. Karpuzun tatlılığı peynirin tuzlu tadını dengeliyor. Kahvenin acı karakteri lokumun tatlılığıyla uyum sağlıyor.
Dünyanın farklı yerlerinde de vazgeçilmez ikililer bulunuyor. Amerika'da hamburger ve patates, Kanada'da pancake ve akçaağaç şurubu biliniyor. Ancak bu popüler ikililer sağlığa zararlı olabiliyor. Kızartma ve yüksek şeker aynı öğünde buluşuyor. Hamburger yanına patates eklendiğinde yağ miktarı artıyor. Dünya Sağlık Örgütü fazla tuz ve yağ tüketimine karşı uyarıyor. Günlük tuz tüketiminin 5 gramın altında olması isteniyor.
