Züccaciye sektöründen sanayi için 5 maddelik reçete

Türkiye'nin dış ticaret fazlası veren sektörleri arasında yer alan züccaciye sektörü, küresel pazarlardaki gücünü koruyor. Sektör, yüksek maliyetler ve finansmana erişim sorunlarıyla mücadele ediyor. Endüstriyel ürünler hariç yaklaşık 4,5 milyar dolarlık ihracata ulaşan sektör, 100'den fazla ülkeye ürün gönderiyor. Türkiye'nin kilogram başına ortalama ihracat değeri 4,5 dolara ulaştı. Sektör, tonaj bazında Çin'in ardından dünyanın en büyük üreticileri arasında bulunuyor.

Züccaciyeciler Derneği (ZÜCDER) Yönetim Kurulu Başkanı Burak Önder, üç yılı aşkın süredir süren ekonomik koşulların sanayicinin dayanıklılığını azalttığını belirtti. İş dünyasının geçmişteki kısa süreli krizlere alışık olduğunu söyleyen Önder, mevcut sürecin çok daha uzun sürdüğünü ifade etti. Önder, "İş dünyası yorgun. Enflasyonla mücadele programını destekliyoruz. Ancak enflasyonla mücadele uğruna sanayideki kaslarımızı kaybetmememiz gerekiyor." dedi.

İhracatçının müşterisini kaybetmemek için bazen zararına çalıştığını vurgulayan Önder, yeni müşteri kazanmanın uzun ve maliyetli bir süreç olduğunu kaydetti. İç pazarda tüketimin yavaşladığını ve vadelerin uzadığını belirten Önder, yüksek faiz ortamının üretim iştahını zayıflattığını söyledi. Önder, "Parası olanın üretim tesisi kurmak yerine risksiz şekilde finansal getiriye yöneldiği bir ortam oluşuyor. Asıl zorlanan, yatırım yapan ve üretmeye devam eden sanayici." değerlendirmesinde bulundu.

ZÜCDER Başkanı Burak Önder, sektörün zorlu süreçten çıkması için 5 maddelik öneri sundu. Önder'in sıraladığı rekabetçilik adımları şöyle:

1- Üreticiye fatura karşılığı uygun maliyetli işletme kredisi sağlanması. 2- Otomasyon, sanayi ve dijital dönüşüm yatırımlarının özel finansman mekanizmalarıyla desteklenmesi. 3- Lojistik ve liman maliyetlerinin düşürülerek Türkiye'nin küresel rekabetçiliğinin artırılması. 4- Yerli e-ticaret altyapısının güçlendirilmesi, e-ihracat ve sınır ötesi e-ticaretin desteklenmesi. 5- Sanayi arsalarında rantın önüne geçilerek arsaların üretim yapan sanayicilerde kalmasının sağlanması.

Reçetenin ilk sırasında finansmana erişim yer alıyor. Üretim kredilerine tüketici kredilerinden farklı yaklaşılması gerektiğini belirten Önder, pandemi dönemindeki modellere benzer fatura karşılığı uygun krediler talep etti. Önder, "Sanayiye bir can suyu verilmesi lazım.

Fatura karşılığı, uygun finansman koşullarında üreticinin desteklenmesi gerekiyor. Bu aynı zamanda kayıt dışılığın azaltılmasına da katkı sağlar." dedi. İkinci başlıkta teknolojik dönüşümün önemine işaret eden Önder, verimliliği artıracak yatırımlar için Eximbank benzeri bir yapı kurulmasını istedi. Yüksek teknolojili üretimin orta ve düşük teknolojili sektörlerin güçlü olmasına bağlı olduğunu belirtti.

Üçüncü maddede lojistik maliyetlerinin aşağı çekilmesi gerektiği ifade edildi. Konteyner ve liman ücretlerinin öngörülebilir olması istenerek, Türkiye'nin coğrafi konumunun avantaja çevrilmesi gerektiği kaydedildi. Dördüncü maddede e-ticaret vurgusu yapıldı. Çinli şirketlerin agresif politikalarına karşı Türk e-ticaret platformlarının geniş pazar ağlarıyla desteklenmesi gerektiği ifade edildi.

Beşinci maddede sanayi arsalarındaki yüksek fiyatlara dikkat çeken Önder, İstanbul dışındaki metrekare fiyatlarının 300-350 dolara ulaştığını söyledi. Avrupa ve ABD'deki rakamların çok daha düşük olduğunu belirten Önder, sanayicinin sermayesinin betona gitmemesi gerektiğini vurguladı. Önder, "Sanayicinin emeğini toprağa ve taşa yatırmaması gerekiyor. Sanayi arsalarının sanayicinin olması ve ranta kapalı tutulması lazım." diye konuştu.

Yılın kalanında geçen yılki rakamları yakalamanın başarı olacağını belirten Önder, yüzde 50 faiz ortamında yüzde 3-4 faizle finansman sağlayan küresel rakiplerle rekabet etmenin zorluğuna dikkat çekti. Ocak-Temmuz döneminde ev ve mutfak eşyaları sektörü 1,63 milyar dolarlık ihracata ulaştı.

İhracat değer bazında yüzde 7,4, miktar bazında yüzde 8,4 daraldı. Ortalama kilogram fiyatı 4,06 dolara yükseldi. Bu dönemde elektrikli mutfak eşyalarında yüzde 4,1, metalde yüzde 7,5, plastikte yüzde 10,9, camda yüzde 14,5 ve seramikte yüzde 2,4 gerileme görüldü.

Ahşap grubu ise yüzde 1,2 artış kaydetti. İngiltere 167 milyon dolarlık ihracatla ilk sırada yer alırken, Almanya, İtalya ve Fransa öne çıkan diğer pazarlar oldu. İlk 10 pazarın toplam ihracattaki payı yüzde 49'a yükseldi.