ABD'den İran ile Hürmüz boğazı açıklaması

ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Paraguay Devlet Başkan Yardımcısı Pedro Alliana ile iki ülke arasında sivil nükleer işbirliği alanında varılan anlaşmanın imza töreninde ve sonrasında gazetecilere yaptığı açıklamalarda İran gündemini değerlendirdi. İran ile iki konuda anlaşmaya çalıştıklarını belirten Rubio, bunlardan birinin İran'ın nükleerden arındırılması, diğerinin ise Hürmüz Boğazı'ndan daha fazla geminin geçişinin sağlanması olduğunu kaydetti.

Rubio, "Nükleer silahsızlanma konusundaki uzun vadeli görüşmelere doğru ilerlerken, kısa vadede daha fazla geminin buradan güvenli bir şekilde geçebilmesi için Umman ile İran arasında, bizim de dahil olduğumuz bir görüşme ve müzakere süreci yürütüldüğü kanısındayım" ifadesini kullandı. ABD'nin İran'ın nükleer programının sonlandırılmasını 'nihai anlaşma' olarak gördüğünü, ancak Hürmüz Boğazı'nın açılmasının 'acil' bir mesele olduğunu vurgulayan Rubio, "Nükleerden arınma nihai hedeftir. Ancak şu anda üzerinde çok fazla odaklanılan acil anlaşma Boğaz ile ilgili. Henüz Boğaz konusunda nihai bir anlaşma yok ancak bunun çok kısa süre içinde gerçekleşeceğini umuyoruz" dedi.

Öte yandan ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, bir Amerikan kanalına verdiği mülakatta, İranlılarla görüştüklerini belirterek, boğazı açmak ve çatışmada daha normalleşmiş bir duruma geçmek için "bugün veya yarın bir anlaşma sağlama ihtimali" olduğunu ifade etti. İran'ın boğazdan geçen gemilerden geçiş ücreti talep edip etmeyeceğine yönelik bir soruya boğazda serbest geçişin sağlanacağı yanıtını veren Bessent, Körfez'de mahsur kalan yüzlerce geminin çıkış yapabilmesiyle fiyatların düşmesi gerektiğini kaydetti. Bessent, bu durumun etkisinin sadece enerji piyasalarıyla sınırlı kalmayacağını; gübre, rafine petrol ürünleri ve endüstriyel gazları da kapsayacağını belirtti. İranlı makamlardan ABD'li yetkililerin söz konusu açıklamalarına ilişkin ise henüz resmi bir değerlendirme yapılmadı.