Bakan Yumaklı, Kars'ta güvenli elektronik küpe İzleme sistemi'ni tanıttı

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Kars'ta düzenlenen bir etkinlikte, büyükbaş hayvanların elektronik ortamda takibini sağlayacak Güvenli Elektronik Küpe İzleme Sistemi'ni (GEKİS) tanıttı. Yumaklı, bu sistemle her hayvanın dijital bir kimliğe sahip olacağını ve doğum, aşı, sağlık kayıtları, hareketler, satış ve kesim süreçlerinin güvenli şekilde takip edileceğini söyledi. Kars'ın, Türkiye'deki hayvancılık sektörünün önemli merkezlerinden biri olduğunu belirten Yumaklı, Türkiye'nin tarımsal üretimdeki yerini de vurguladı. Dünya Bankası verilerine göre, Türkiye'nin tarım arazisi büyüklüğünde 33'üncü, ekilebilir tarım arazisi bakımından ise 14'üncü sırada olduğunu ifade etti.

Yumaklı, geçen yıl kuraklık ve zirai dona rağmen 83 milyar doların üzerinde tarımsal hasıla elde edildiğini belirterek, "Tarımsal hasılada Avrupa'da birinci, dünyada yedinci sıradayız. Bu başarı, üreticimizin emeği ve toprağına sahip çıkması sayesinde mümkün oldu," dedi. Hayvancılığı stratejik bir sektör olarak gördüklerini kaydeden Yumaklı, AK Parti hükümetleri döneminde son 24 yılda hayvancılık sektörüne 654 milyar lira kaynak aktarıldığını anlattı. Hayvancılık Yol Haritası'nın kararlılıkla uygulandığını ifade eden Yumaklı, 2023 Aralık ayından bu yana büyükbaş hayvan varlığının yüzde 7, küçükbaş hayvan varlığının ise yüzde 11 arttığını söyledi.

Yeni sistemle birlikte plastik kulak küpeleri yerine elektronik takip altyapısına geçildiğini vurgulayan Yumaklı, GEKİS sayesinde her hayvanın dijital kimliği olacağını, bu sayede hayvan hastalıklarına hızlı müdahale edilebileceğini ve salgın risklerinin etkin yönetileceğini açıkladı. Yumaklı, sahte ve kayıp küpe sorununu da büyük ölçüde ortadan kaldıracaklarını belirtti.

Sistem, üreticilerin işini kolaylaştıracak, devletin denetim gücünü artıracak ve tüketicilere daha güvenilir gıda sunulmasına katkı sağlayacak. Türkiye'de 17 milyondan fazla büyükbaş hayvan bulunduğunu ifade eden Yumaklı, bu hayvanların ekonomik değerinin 1,5 trilyon liranın üzerinde olduğunu belirtti. Bu hayvanlardan yılda 1 milyon 313 bin ton sığır eti ve 20 milyon tonun üzerinde inek sütü elde ediliyor. Bunun yıllık ekonomik karşılığının yaklaşık 1,2 trilyon lira olduğunu kaydetti.

Yumaklı, büyük değerin güvenli elektronik kimlik sistemi ile dijital olarak takip edilebileceğini, GEKİS'in yalnızca teknolojik bir yenilik değil, aynı zamanda hastalık ve kayıpların azalmasına, kayıtlılığın güçlenmesine, ıslah çalışmalarının daha başarılı yürütülmesine, süt veriminin artmasına, buzağı kayıplarının azalmasına ve desteklemelerin doğru hayvana ulaşmasına katkı sağlayacağını ifade etti. Yüzde 1'lik bir verim artışının bile yıllık 12 milyar liralık üretimin ülkede kalması anlamına geldiğini ekledi.

Bakan Yumaklı, yapay zekanın sağlıklı veri ile etkili sonuçlar verdiğini, bu sistemle elde edilecek verilerin işlenmesi ile daha sağlıklı ve hızlı kararlar alınacağını söyledi. Projeye destek veren Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'a ve Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün'e teşekkür eden Yumaklı, çalışmanın hayvancılık sektörüne ve ülkeye hayırlar getirmesini diledi. Etkinliğin sonunda Bakan Yumaklı, veterinerlerden aldığı bilgi ile dijital küpleme işlemini başlattı.

Tanıtım programında konuşan Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün ise GEKİS Projesi'nin iki yılı aşkın mühendislik ve saha çalışmasının ürünü olduğunu belirtti. Savunma sanayisinde geliştirilen proje yönetimi, sistem mühendisliği, test, doğrulama ve saha entegrasyonu kabiliyetlerinin tarım ve hayvancılık alanına aktarıldığını söyleyen Görgün, iki yılı aşkın süren çalışma kapsamında 46 proje gözden geçirme toplantısı gerçekleştirildiğini ve prototiplerin gerçek saha şartlarında test edildiğini açıkladı. Gıda güvenliğinin milli güvenliğin ayrılmaz bir parçası olduğunu vurgulayan Görgün, Tarım ve Orman Bakanlığı ile orman yangınlarıyla mücadele araçları ve İHA'lar dahil toplam 22 proje yürüttüklerini, GEKİS projesinde ASELSANNET'in mühendislik kabiliyetinin rol oynadığını kaydetti.