Doğum sırası bazı hastalıklara yakalanma riskini etkiliyor
Araştırmaya göre ilk doğanlar ile küçük kardeşlerin farklı sağlık riskleriyle karşılaştığı tespit edildi.
Çocukların dünyaya geliş sırası, ilerleyen yaşamlarında bazı sağlık sorunlarıyla karşılaşma ihtimallerini doğrudan etkiliyor. Nature Health dergisinde yer alan yeni bir araştırmaya göre, doğum sırası hastalık riskiyle daha önce bilinenden çok daha geniş bir şekilde ilişkilendiriliyor.
Bilim insanları, iki çocuklu ailelerden gelen 10 milyondan fazla bireyin verilerini inceledi. Yapılan analiz sonucunda, psikiyatrik bozukluklardan sindirim problemlerine kadar 150 farklı hastalık ile doğum sırası arasında belirgin bağlantılar tespit edildi.
Araştırmanın sonuçları, ilk çocukların otizm ve DEHB gibi nörogelişimsel zorlukların yanı sıra bağışıklık sistemiyle bağlantılı alerjilerle karşılaşma riskinin daha yüksek olduğunu ortaya koydu. İlk doğanlarda ayrıca çocukluk çağında başlayan sinir sistemi rahatsızlığı Tourette sendromu, obsesif-kompulsif bozukluk, akne ve astım görülme ihtimalinin de fazla olduğu belirlendi.
Buna karşılık küçük kardeşlerin madde bağımlılığı, mide-bağırsak sorunları ve zona gibi bazı bulaşıcı hastalıklara karşı daha yatkın olduğu görüldü.
Uzmanlar, doğum sırası ile hastalık riski arasındaki bu farklılıkların fizyolojik, bağışıklıksal ve sosyal mekanizmaların birleşiminden kaynaklandığını belirtti. Saman nezlesi, egzamaya ve astım gibi bağışıklık-alerjik ve solunum yolu rahatsızlıklarında, ilk doğanların küçük kardeşlerin sahip olduğu erken mikrop maruziyetinden yoksun olması nedeniyle ekstra risk taşıdığı vurgulandı.
Küçük kardeşlerin, büyük kardeşleri aracılığıyla eve taşınan çok daha çeşitli mikroplara erken yaşlardan itibaren maruz kaldığı, bu erken temasın bağışıklık düzenlemesi ve tolerans gelişimi açısından büyük önem taşıdığı ifade edildi. Çalışmada ayrıca kardeşler arasındaki yaş farkı azaldıkça küçük kardeşler üzerindeki bu koruyucu etkinin güçlendiği, bunun da doğrudan mikrop paylaşımı fikrini desteklediği kaydedildi.
İkinci doğan çocuklarda madde bağımlılığı riskinin artmasının ise genellikle büyük kardeşin davranışlarını örnek alma veya sonradan doğan çocukların risk alma eğilimi gibi sosyolojik faktörlere bağlandığı aktarıldı.
