Google, Nobel ödüllü AlphaFold ekibini dağıttı

Teknoloji devi Google, Gemini projelerine ağırlık verme kararı alarak AlphaFold projesini ve ekibini büyük ölçüde sonlandırma sürecine girdi. Şirket bünyesindeki çalışanların büyük bir bölümü Gemini odaklı çalışmalara yönlendirilirken, bazı önemli isimler de yollarını ayırma kararı aldı. Bu gelişmeyle birlikte, bilim dünyasında büyük yankı uyandıran ve ekibine 2024 Nobel Kimya Ödülü'nü getiren projenin ana kadrosu fiilen dağılmış oldu.

Google DeepMind tarafından 2018 yılında hayata geçirilen AlphaFold, proteinlerin sadece amino asit sıralarına bakarak üç boyutlu yapılarını kısa sürede ve yüksek doğruluk oranıyla öngörebilen bir yapay zeka aracı olarak tanındı. Bu sistem sayesinde, normal şartlarda yıllar süren laboratuvar analizleri çok daha hızlı bir şekilde tamamlanabilir hâle geldi.

Sistemin varlığı, bilim camiasının yaklaşık yarım asırdır çözüm aradığı "protein katlama problemi" bağlamında kritik bir eşik olarak değerlendirildi. Proteinlerin üç boyutlu biçimleri biyolojik işlevlerini doğrudan şekillendirdiği için bu mesele, moleküler biyoloji alanının en temel araştırma konularından biri olarak kabul ediliyordu.

2021 senesinde Nature dergisinde yayımlanan makaleler, AlphaFold sisteminin işleyiş yöntemini ve insan proteomunun tamamına ilişkin yapı tahminlerini bilim insanlarıyla paylaştı. Aynı dönem zarfında DeepMind, araştırmacıların bedava yararlanabileceği AlphaFold Protein Structure Database platformunu erişime açtı.

Mevcut durumda bu veri tabanı 200 milyondan fazla protein yapısı tahmini barındırıyor. AlphaFold; ilaç keşif süreçleri, aşı çalışmaları ve Alzheimer ile Parkinson gibi nörodejeneratif rahatsızlıklarda protein yapılarında meydana gelen değişimlerin tespiti gibi pek çok farklı alanda etkin bir şekilde değerlendiriliyor.

AlphaFold projesi, 2024 Nobel Kimya Ödülü'nü Google DeepMind yöneticisi Demis Hassabis ile projenin kilit isimlerinden John Jumper'a kazandırmıştı. Gelinen aşamada ise projenin çekirdek kadrosu dağılmış durumda. John Jumper haziran ayında Anthropic bünyesine geçerken, bazı çalışma arkadaşları da Google'dan ayrıldı. Google yönetimi ise personelin bir kısmını Gemini projelerine, kalan kısmını ise ilaç araştırma girişimi Isomorphic Labs birimine aktardı.