Tarım sektörünün kredi borcu bir yılda yüzde 38 arttı

CHP Milletvekili Ahmet Vehbi Bakırlıoğlu, Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu verilerini inceledi. Tarım sektörünün toplam nakdi kredi borcu Haziran 2025'te 1 trilyon 45,6 milyar TL düzeyindeydi. Bu rakam Haziran 2026 döneminde 1 trilyon 445 milyar TL seviyesine çıktı.

Çiftçinin bankalara olan nakdi kredi borcu bir yılda yaklaşık 399,4 milyar TL, yani yüzde 38,2 oranında arttı. - TAKİPTEKİ KREDİLER - Asıl dikkat çekici gelişme takipteki kredilerde görüldü. Haziran 2025'te 7,3 milyar TL olan tarım sektöründeki takipteki kredi tutarı, Haziran 2026'da 25 milyar TL'ye fırladı.

Takipteki krediler 17,7 milyar TL artarak yüzde 226 oranında yükseldi. Çiftçinin toplam borcu yüzde 38 artarken, takibe düşen borcu yüzde 226 oranında büyüdü. Veriler çiftçinin kısa vadeli borçlanma ihtiyacının da ciddi biçimde arttığını ortaya koydu.

Tarım sektörünün kısa vadeli nakdi kredileri Haziran 2025'te 374 milyar TL idi. Bu tutar yüzde 42 artışla Haziran 2026'da 533,6 milyar TL'ye ulaştı. - VADELİ KREDİLER - Orta ve uzun vadeli nakdi krediler 664,3 milyar TL'den 886,4 milyar TL'ye çıktı.

Bakırlıoğlu bu artışın yaklaşık 222,1 milyar TL ve yüzde 33,4 düzeyinde gerçekleştiğini kaydetti. Tablonun yalnızca bir kredi artışı olarak okunmaması gerektiğini vurguladı. Bakırlıoğlu duruma ilişkin, "Çiftçi daha fazla borçlanıyor ama daha fazla kazanamıyor.

Tam tersine, borcunu ödeyemeyen çiftçilerin sayısı ve takipteki kredi tutarı çok daha hızlı artıyor. Bir yılda tarım sektörünün kredi borcu yüzde 38 artarken takipteki kredilerin yüzde 226 artması son derece çarpıcıdır" ifadelerini kullandı. - BORÇ SARMALI - Eskiden çiftçilerin üretimi artırmak için borçlandığını belirten Bakırlıoğlu, şimdi borcunu ödeyebilmek için borçlandığını ifade etti.

Gübre, mazot, ilaç, yem, elektrik ve işçilik giderlerinin üretici üzerindeki yükünün sürekli arttığını kaydetti. Üreticinin artan maliyetleri karşılayabilmek için bankalara koşmak zorunda kaldığını söyledi. Bakırlıoğlu açıklamalarını şu sözlerle sürdürdü: "Ve maalesef tarım tarihin en borçlu dönemini yaşıyor.

Çiftçi borçlanarak üretmeye çalışıyor. Ancak ürününü maliyetinin üzerinde bir fiyata satamazsa, hasat sonunda eline geçen para borcunu kapatmaya bile yetmiyor. Sonuçta yeniden kredi kullanıyor, eski borcunu yeni borçla çeviriyor.

Bu bir üretim finansmanı değil, borç sarmalıdır." - ALARM NİTELİĞİNDE - Takipteki kredilerdeki artışın alarm niteliğinde olduğuna dikkat çeken Bakırlıoğlu, bu kalemin yaklaşık 3,4 katına çıktığını yineledi. Takipteki kredilerin toplam nakdi krediler içindeki payı da yaklaşık yüzde 0,7'den yüzde 1,8 seviyesine çıktı.

Durumun tarımda finansal sıkışmanın derinleştiğini gösterdiğini belirten Bakırlıoğlu, "Bu rakamlar bize açıkça şunu söylüyor: Çiftçinin krediye erişimi var ama gelirine erişimi yok. Kredi borcu büyüyor, takipteki kredi daha da hızlı büyüyor" dedi. Üreticiyi yalnızca yeni kredi vererek kurtarmanın mümkün olmadığını dile getiren Bakırlıoğlu, çiftçinin ürettiğinin karşılığını almasının sağlanması gerektiğini vurguladı.

Bakırlıoğlu, "Çiftçinin ürettiğinin karşılığını almasını, maliyetinin üzerinde bir gelir elde etmesini sağlamak zorundasınız. Üreticilerin borçları bir an önce faizsiz yapılandırılmalı ve nefes alması sağlanmalı" diye konuştu.