telefon bağımlılığı çocukların dil gelişimini olumsuz etkiliyor

Norveç'te Oslo Üniversitesi tarafından gerçekleştirilen bir araştırma, ebeveynlerin çocuklarının yanında uzun süre telefon kullanmasının çocukların beyin sağlığına ciddi zararlar verdiğini belirtti. Araştırmada, çocukların ekranlı cihazları doğrudan kullanmasından çok, ebeveynlerin telefon bağımlılığının daha zararlı olduğu ifade edildi.

JAMA Pediatrics dergisinde yayımlanan çalışma, günde dört saat telefonla meşgul olan ebeveynlerin çocuklarının, sadece bir saat telefon kullanan ebeveynlerin çocuklarına göre dil derslerinde ortalama 2,5 puan daha düşük not aldığını ortaya koydu. Ebeveynlerin telefona dalması, çocuklarla olan iletişimi azalttığı için zeka seviyesini ve dil gelişimini olumsuz etkiliyor.

Araştırmacılar, ebeveynlerin telefon bağımlılığının çocuklarıyla iletişim eksikliğine yol açtığını vurgulayarak, ailelerin çocuklarıyla yeterince iletişim kurmamasının kelime dağarcığını geliştirme fırsatlarını kısıtladığını dile getirdi. Beyin gelişiminin yüzde 90’ının beş yaşından önce gerçekleştiği hatırlatıldı. 747 Norveçli çocuğu beş yaşından sekiz yaşına kadar takip eden araştırmacılar, evde yoğun telefon kullanımının çocukların kelime dağarcığı gelişimini olumsuz etkilediğini belirledi.

Uzmanlar, ailelere çocuklarıyla bol konuşmalarını, kitap okumalarını ve hikâye anlatmalarını önerdi. Osman Demircan, teknoloji uzmanı, ebeveynlerin telefonun bir dikkat dağıtıcı olarak değerlendirilmeleri gerektiğini ifade etti. Ebeveyn telefonla meşgulse, bu durum karşılıklı iletişimde kopmalara neden olduğunu söyledi.

Bilimsel literatürde 'technoference' olarak adlandırılan durumun ebeveyn ve çocuk etkileşimine müdahale ettiğini belirtti. Çocuğun tablet kullanımını sınırlandırmanın yeterli olmadığını vurgulayan Demircan, ebeveynlerin telefonun, çocuğun ihtiyaç duyduğu kaliteli etkileşimin yerine geçmesine izin vermemesi gerektiğini kaydetti. Çocukla birlikteyken telefonla ilgilenmemek gerektiğini belirten Demircan, Dünya Sağlık Örgütü'nün ebeveynlerin çocuklara kitap okumalarını ve hikâye anlatmalarını teşvik ettiğini vurguladı.

Özellikle sofrada, oyun saatlerinde ve uyku öncesinde ebeveyn ve çocuk etkileşiminin ekransız olmasının çok daha değerli olduğunu sözlerine ekledi. Moodist Psikiyatri ve Nöroloji Hastanesi'nden çocuk ergen psikoloğu İsmail Anıl Usta, sık gözlemlenen bir durumun ebeveynin bedenen odada olmasına rağmen zihnen başka bir dünyada olduğunu ifade etti.

Akıllı telefonların bunun sebeplerinden biri olduğunu belirten Usta, çocukların dünyayı ebeveynlerinin gözlerinden okuduğunu belirtti. Bir ebeveyn telefona daldığında, aradaki duygusal alışverişin kesildiğini söyledi.

Dilin aktif etkileşimle öğrenildiğini vurgulayan Usta, ebeveynin telefon başında geçirdiği her dakikanın, çocuğun beyninde yeni kelime ağlarının kurulamaması anlamına geldiğini ifade etti.

Ebeveynin çocukla olan duygusal ve zihinsel ulaşılabilirliğinin, çocuğun kendi cihaz kullanımından daha belirleyici olduğunu belirten Usta, cihaz kullanımını bilinçli bir çerçeveye oturtmanın çocukların kelime dünyasını korumanın en etkili yolu olduğunu ifade etti.