Türkiye'deki milli gelir rakamları ve gelir dağılımı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), bu yılın Haziran sonu itibarıyla yıllıklandırılmış milli geliri 1 trilyon 706 milyar dolar olarak belirledi. Bu verilere göre, her bir vatandaşın yıllık kazancı 19 bin 762 dolar, aylık kazancı ise 1,647 dolar olarak hesaplanmaktadır.

Türk Lirası ile ayda 79 bin 509 liraya tekabül eden bu rakam, birçok dar gelirli vatandaş için ulaşılması güç bir tutardır. Yoksullukla mücadele eden milyonlarca dar gelirli, bu parayı rüyalarında dahi göremiyor. Türkiye'de 17 milyon emekli bulunuyor ve bunların yaklaşık 6 milyonu en düşük emekli aylığını almaktadır.

En düşük emekli aylığı ise yalnızca 488 dolar. Bu durum, 1,647 doların üçte birinin bile altında. Geri kalan 11 milyon emeklinin en iyimser tahminle sadece 1 milyonu 79 bin 509 lira ve üzeri maaş alıyor.

Bu tablo, 17 milyon emeklinin en az 16 milyonunun milli gelirden çok daha düşük gelirle geçim mücadelesi verdiğini göstermektedir. Çalışan 32,3 milyon kişi arasında yaklaşık 7 milyon kişi asgari ücretle, yani yaklaşık 582 dolarla yaşamaktadır.

Asgari ücretin biraz üzerinde maaş alanlarla birlikte bu sayı en az 12 milyona çıkmaktadır. Asgari ücret dışında çalışanların büyük bir kısmı da 79 bin 509 liranın altında gelire sahiptir. 1,371 dolar maaş alan en düşük memur ile 1,537 dolar gelire sahip öğretmenler de milli gelirin altında kalmaktadır.

Memurların da çok az bir kısmı milli gelirin üzerinde maaş almaktadır. 24 yaş ve altındaki yaklaşık 34 milyon genç nüfusun büyük bir kısmının aylık geliri bulunmamaktadır. Ayrıca, geniş tanımıyla 12 milyonu aşan işsiz de ‘kazanamayanlar’ arasında yer almaktadır.

TÜİK’e göre, bu öğrenciler ve işsizlerin de aylık geliri 79 bin 509 lira olarak hesaplanmıştır. TÜİK'in açıkladığı Gayri Safi Yurtiçi Hasıla (GYSH) verilerine göre, Türkiye'de kişi başına düşen milli gelir 18 bin 103 dolar olarak belirlenmiştir.

Bu rakam, yaklaşık 900 bin liraya denk gelmektedir. Dolar/TL kurunun yükselmesiyle birlikte, bu rakamın 1 milyon liraya ulaşması muhtemeldir. Ancak Türkiye’de çalışanların büyük bir kısmı asgari ücretle yaşam mücadelesi vermektedir.

Kişi başına milli gelir, ülkede bir yıl içinde yaratılan toplam ekonomik değerin nüfusa bölünmesiyle elde edilir. Nüfus içinde milyonlarca işsiz, öğrenci, emekli, asgari ücretli ve düşük gelirli işçiler de bulunmaktadır. Bu dar gelirli kesimin geliri, yatları ve lüks yaşamları olan zenginlerin geliriyle bir araya getirilerek toplam kişi sayısına bölünmektedir. Bu durum, Türkiye’de gelir uçurumunun giderek derinleştiğini ortaya koymaktadır.